Naast wethouder en loco-burgermeester in Amsterdam is hij ook voorzitter van de Wiardi Beckman-stichting, het wetenschappelijk instituut van de Partij van de Arbeid. Hij krijgt vaak de vraag wanneer hij naar Den Haag gaat. “En die vraag beantwoord ik elke keer op dezelfde manier. Ik help graag een handje mee, wil best wat rozen en folders uitdelen, maar ik blijf lekker in Amsterdam”, vertelt Lodewijk Asscher vrijdag aan BNR's Paul van Liempt.

Ook als straks de PvdA de grootste partij van Nederland wordt, zal Asscher- naar eigen zeggen - niet in het kabinet terecht komen. “Gelukkig zijn er veel goede mensen voor in de partij en ik probeer mijn werk hier gewoon af te maken.”

Coalitie
In Amsterdam werkt de PvdA samen met de VVD en GroenLinks. Samsom heeft aangegeven het eens met de SP te gaan proberen. “Ik ga me zeker niet bemoeien met dat soort keuzes, maar ik heb goede ervaringen in Amsterdam. Een coalitie die zo breed is als bij ons, werkt buitengewoon goed samen en dat vind ik een voorbeeld voor het land”, zegt Asscher.

Hij laat zich niet verleiden om uitspraken te doen over mogelijk coalities op landelijk niveau. “De plicht van de PvdA is om de idealen trouw te zijn en zorgen dat je zoveel mogelijk bereikt voor je kiezers. Je moet vooral kijken hoe je deze idealen het beste kan vertegenwoordigen. Ik hou er helemaal niet van om van tevoren partijen uit te sluiten of coalities te vormen.”

Den Haag
Diederik Samsom was niet zo positief over het Kunduz-akkoord en Asscher was aanvankelijk iets positiever. “Ik ben niet alleen maar negatief. Ten eerste vind ik het van moed getuigen dat ze bij elkaar zijn gaan zitten. Ook vind ik het erg goed dat een paar afschuwelijke bezuinigen uit kabinet Rutte worden teruggedraaid."

"Maar waar ik heel kritisch over ben is dat als je door kijkt in het akkoord het heel veel banen kost. Dan ben je niet aan hervormen en ben je niet aan het helpen, dan breng je Nederland dieper in een recessie.”

Groen akkoord
Oud-partijvoorzitter Rottenberg heeft gezegd dat het een behoorlijk groen akkoord is en was daarom verbaasd dat Samsom niet wat positiever was. “Ik ben het daar niet mee eens. Het is zogenaamd groen omdat mensen meer moeten betalen die in de auto rijden, maar nu blijkt dat ook mensen in de trein meer gaan betalen. Dat is niet groen; dat is gewoon de belastingen verhogen.”

“De verwachtingen rond het akkoord waren hoog gespannen en er zitten goede dingen in. Maar dat het nou zo groen en sociaal is: bepaald niet.”

Europa
Het lijkt erop dat Europa een zeer belangrijk onderwerp gaat worden in aanloop naar de verkiezingen en ook Asscher beaamt dat Europa belangrijk is. “Maar ik vind het een slappe smoes om te zeggen dat alles door Europa komt. We hebben onze eigen economie en werkgelegenheid; de verkiezingen moeten daarover gaan.”

“Ik vind het slecht voor Europa dat er zo’n tegenstelling blijft. Duitsland zegt nu tegen alle andere landen: jullie moeten bezuinigen. Maar er moet wel een beetje hoop blijven. Mijn verwijt aan de landelijke regering is dat er alleen wordt gekeken naar bezuinigen, maar je moet ook bijvoorbeeld ook kijken naar de groei van de werkgelegenheid.”

Asscher hoopt op een combinatie van de Duitse degelijkheid en een dosis ondernemerszin. "Dan hebben we een succesformule.”

Stresstest
Naast Rotterdam, Eindhoven en Den Haag, liet ook Amsterdam leen stresstest uitvoeren. Daaruit bleek dat de stad een heftige economische tegenslag niet kan opvangen.

“Toen ik er aan begon, was het allemaal nog heel onwaarschijnlijk om een combinatie te hebben van vastgoedcrisis, een eurocrisis, een slechte economie en bezuinigingen. Inmiddels zie je het eigenlijk gebeuren, dus ik ben er trots op dat we het tijdig hebben laten onderzoeken”, vertelt Asscher.

Geschrokken
“Over sommige dingen ben ik wel geschrokken. In de stresstest staat bijvoorbeeld dat de waarde van de Amsterdamse huizen 99,9 miljard is. Als de waarde heel erg daalt heeft dat heftige gevolgen. Dat drukt je met de neus op de feiten; wat voor maatregelen moet je nemen dat je toch als gemeente door kan functioneren?”

Bezuinigingen Amsterdam
Naast de al geplande 208 miljoen euro aan bezuinigingen voor de komende jaren, gaat Amsterdam nog eens 193 miljoen extra bezuinigen. Er waren twee mogelijkheden voor de hoofdstad: of alleen de hoognodige bezuinigingen treffen en hopen op een aantrekkende economie. Of fors extra snijden. De wethouder van financiën, Lodewijk Asscher, koos voor de laatste optie.

“Om zeker te weten dat we de aankomende jaren nog kunnen doen wat echt moet, moet je geld over houden. We willen investeren in veiligheid, de scholen moeten beter in de stad, we willen mensen aan het werk houden. We hebben besloten om fors te bezuinigen, vooral op onze eigen ambtelijk apparaat”, vertelt Asscher.

“We hebben er voor gekozen om de hervormingen toe te passen op de eigen organisatie, maar ook op heel veel van het beleid wat al jaren aan de gang is om in totaal zo’n 400 miljoen te besparen. Dat is een recordbedrag voor Amsterdam, zonder dat we de belastingen verhogen.”

Ambtenaren
Er wordt nu fors op de ambtenaren bezuinigd. Amsterdam per 1.000 inwoners bijna twee keer zo veel ambtenaren heeft als de gemiddelde stad. “Dat is zo, maar we hebben met al die mensen een aantal mooie dingen gedaan. Voor al die woningbouwprojecten kwamen veel mensen in dienst om deze te ontwerpen. Nu er veel minder gebouwd wordt, moet je afscheid nemen van veel van die mensen. Dat is een logische teruggang, maar ik vind dat de stad veel goedkoper kan en moet werken.”

Stadsdelen
Aan Asscher werd door Paul van Liempt de vraag voorgelegd of het denkbaar is dat de deelraden op een gegeven moment worden opgeheven. “Er wordt veel over gediscussieerd, maar ik vind dat we eerst moeten kijken of het ook goedkoper kan. Het is gezond om na te denken of het goed is georganiseerd. Het moet minder bureaucratisch, maar een vorm van betrokkenheid in jouw buurt vind ik wel belangrijk.”

“We gaan nu 120 miljoen bezuinigen op de dubbele dingen die er zitten tussen stadsdelen en centrale stad. Dat is een forse ingreep waar sommige mensen fel op tegen zijn.”

De Wallen
In Amsterdam wordt er niet bezuinigd op de aanpak van de Wallen, één van de paradepaardjes van de wethouder. “Voor ons is veiligheid één van de grootste prioriteiten. Veiligheid betekent ook dat in de hoofdstad van ons land vrouwen niet als slavinnen behandeld worden."

"Het probleem zit bij de internationale handelaren die de vrouwen vervoeren. Het probleem kan je niet oplossen, maar je kunt het ze wel moeilijker maken. We zijn een tolerante stad en een vrij land, maar vrouwenhandel vonden we volgens mij niet zo’n goed idee”, aldus Asscher.

Onderwijs
De wethouder denkt dat het een zeer goed idee is om nieuw leven te blazen in de ambachtsscholen. “Het hele idee van leerfabrieken met honderden opleidingen, waar het vooral gaat om kinderen binnen halen in plaats van kinderen een vak te halen. We hebben gezien dat het heeft geleid tot misstanden, zoals bijvoorbeeld bij Amarantis.”

“Ik wil dat er een Harvard aan de Amstel komt voor hele slimme mensen. Alleen je moet nooit vergeten dat je ook goed opgeleide vakmensen nodig hebt.”