Om 9 uur trapte het proces tegen de voormalige Bosnisch-Servische legerleider af, maar voor die tijd was het al rumoerig. Zo'n dertig mensen protesteerden bij het Joegoslavië-Tribunaal in Den Haag.

In het verweer liepen onder andere de "Moeders van Srebrenica" mee. Zij vinden dat de Verenigde Naties en Nederland hun verplichtingen niet zijn nagekomen om de val van de moslimenclave te voorkomen. Ook was er voor het tribunaalgebouw een 'maanwake' van Srebrenica-slachtoffers.

Fouten aanklagers
De aanklagers in het Mladic-proces geven toe dat er fouten zijn gemaakt bij het overhandigen van bewijsmateriaal aan de verdediging. Ze verzetten zich daarom in het belang van een eerlijk proces niet tegen het uitstellen van het oproepen van de eerste getuige. Dit blijkt uit een schriftelijke nota die het Joegoslavië-Tribunaal woensdag heeft gepubliceerd.

De aanklagers houden woensdag en donderdag in de rechtszaal hun openingsverklaring. Het oproepen van de eerste getuige staat voor eind deze maand gepland. De verdediging vroeg maandag een half jaar uitstel om grote hoeveelheden materiaal te bestuderen dat de aanklagers pas kortgeleden hebben overhandigd.

Sarajevo en Srebrenica
Volgens oud-Balkan-verslaggever Anke Truijen wordt het vooral interessant of Mladic echt antwoord gaat geven op de vragen iover zijn persoonlijke betrokkenheid bij schendingen tegen de menselijkheid, martelingen en de belegering van Sarajevo.

Mladic kwam op 11 juni met zijn troepen Srebrenica binnen, terwijl pas op de veertiende de massa-executies hebben plaatsgevonden. "Ten eerste moet bewezen worden of hij persoonlijk betrokken was en ten tweede is heel interessant of hij antwoord zal geven op de vraag wat hem dreef tot de massamoord in Srebrenica en wanneer hij heeft besloten om dat te doen."

Twitter
Via Twitter meldt Anke Truijen dat Mladic in een dagboek de aantallen en verdeling van de etnische groepen bijhield. Op die manier coördineerde hij de etnische zuiveringen. " 'Mei 1992. Mladic onderhandelt over zijn functie als generaal Bos-Serv.leger." Ook komen de wonderlijke motieven van Mladic naar buiten: "Mladic zag het terroriseren van niet-Serviërs als sport".

Mladic ziet er gezond uit, meldt Truijen: gebruind, aangekomen en zelfverzekerd. "We hadden een klein incident toen Mladic een gebaar naar de publieke tribune maakte door met zijn wijsvinger langs zijn keel te gaan. Daarop zei de Nederlandse rechter dat dergelijke ongewenste bezwaren niet meer voorbij mogen komen." 

Slordig
Mladic staat terecht voor oorlogsmisdaden en misdaden tegen de menselijkheid. Hij luisterde in burgerkleding toe hoe voorzittend rechter Alphons Orie zich beklaagde over de grote hoeveelheden materiaal die de verdediging pas kort voor het begin van het proces van de aanklagers ontving. De drie VN-rechters in de Mladic-zaak zullen later beslissen wat daar de consequenties van zijn.

Voor de openingsverklaring van de aanklagers heeft de slordigheid geen gevolgen. Omdat Mladic en zijn verdediging tijdens deze lezing niets hoeven te zeggen, ondervinden zij er geen nadeel van een gebrekkige voorbereiding.

Genocide
VN-aanklager Dermot Groome mocht dus van wal steken en opende met een historische schets. Hij benadrukte hierbij dat Bosnische Serviërs moslims aanvielen "om geen andere reden dan hun etniciteit''. Die aanvallen werden soms zo hevig dat zij in de categorie genocide (volkenmoord) vallen, zei de Amerikaanse jurist met een verwijzing naar Srebrenica.

De Nederlandse VN-militairen van Dutchbat konden in 1995 de val van de moslimenclave niet voorkomen. Het Bosnisch-Servische leger onder het commando van Mladic doodde toen meer dan 7000 moslimmannen en -jongens.

Emotioneel
Groome liet videobeelden zien van de belegering van Sarajevo. Deze toonden beschietingen van de stad. "Er waren overal bloed en stukken menselijk vlees'', zei Groome over een van de bloedigste aanvallen. Slachtoffers van oorlogsmisdaden en nabestaanden op de publieke tribune werden emotioneel tijdens de bewogen openingsverklaring.

Mladic luisterde uiterlijk onbewogen naar het betoog van Groome en maakte af en toe aantekeningen. Volgens zijn advocaat Branko Lukic is Mladic door zijn beroerte echter amper in staat de verdediging te helpen. Hij beklaagde zich eerder vandaag dat zijn cliënt na zijn arrestatie "helemaal moest worden gerepareerd".