Stevige bezuinigingen in onder meer de zorg en sociale zekerheid zijn daarom volgens het kabinet nodig.

Belangrijke offers
De miljoenennota en de troonrede van koningin Beatrix hadden dinsdag een sombere boodschap. Er zullen door iedereen belangrijke offers moeten worden gebracht, zei de vorstin. "We gaan het allemaal voelen'', zei minister Jan Kees de Jager (Financiën). Zo daalt de koopkracht volgend jaar gemiddeld met 0,75 procent.

De Jager wees erop dat het in Nederland nog altijd beter gaat dan op andere plekken in de wereld. "Maar de gevoelstemperatuur ligt lager.'' Hij zei te beseffen dat mensen zich zorgen maken over hun baan en toekomst. De werkloosheid stijgt naar 5,75 procent. Dat niveau is sinds het midden van de jaren 90 niet meer voorgekomen.

Nieuwe tegenslag
Veranderingen zijn volgens De Jager onontkoombaar. Niet alleen komt de schatkist volgend jaar nog steeds 17 miljard euro tekort, ook is gezien de aanhoudende crisis nieuwe tegenslag niet uit te sluiten. Nederland dient daarop voorbereid te zijn, zei De Jager.

Belangrijke maatregelen die worden genomen zijn het verhogen van het btw-tarief (per 1 oktober dit jaar), een eerste verhoging met een maand van de AOW-leeftijd, het verhogen van het eigen risico in de zorg naar 350 euro en het schrappen van de renteaftrek voor aflossingsvrije hypotheken.

Forensentaks
De begroting was dit voorjaar al bijna helemaal in elkaar gezet door de gelegenheidscoalitie van VVD, CDA, D66, GroenLinks en ChristenUnie. Ook het belasten van de reiskostenvergoeding voor woon-werkverkeer behoorde destijds tot het akkoord. Hoewel die maatregel ook opgenomen is in de begroting, is het nog maar de vraag of die ook wordt doorgevoerd. Een meerderheid in de Kamer wil er het liefst vanaf, maar daar is nog wel een alternatief van 1,3 miljard euro voor nodig.