"De belasting betaler mag weten waar dit geld blijft", vindt CDA kamerlid Koppejan, en terecht. Minister Verhagen belooft beterschap en meer transparantie.

Selectieve verontwaardiging
Heel goed natuurlijk, want de burger accepteert hoge belastingen alleen, als hij ook het gevoel krijgt dat in elk geval een substantieel gedeelte goed besteed wordt. Toch is de verontwaardiging van de Tweede Kamer over het gebrekkige inzicht in de innovatiesubsidies wel erg selectief.

Hoeveel politici benadrukken niet dat Nederland netto betaler is aan de Europese Unie? Bijna allemaal. Ze hebben daarin misschien gelijk, maar wat ze daarbij meestal verzwijgen is de zak geld die ook weer door de EU in de vorm van subsidies in de Nederlandse economie wordt gepompt. Je zou bijna gaan denken dat Nederland zakken geld naar Brussel stuurt zonder daarvan ooit iets terug te zien.

Europese subsidie naar Nederland
Niets is echter minder waar. Zo schimmig als de innovatiesubsidies zijn, zo transparant is de EU over de verdeling van het geld. Een kort onderzoek van onze Europa correspondent levert al snel resultaat op.

Bijvoorbeeld:

  • De provincies Noord- en Zuid-Holland, Gelderland en Noord-Brabant kregen vorig jaar gezamenlijk 663 miljoen euro.

Verder ging er Europese subsidie naar talloze projecten, zoals:

  • De revitalisering van de stationsomgeving van het Station Maastricht
  • Het programma Ondernemer in de Buurt, ook Maastricht
  • De Zeeuwse zorgeconomie, voor de helft gefinancierd door Europa
  • De verhoging van de Afsluitdijk. Zelfs zoiets typisch Nederlands, mede gefinancierd door Europa
  • Nederlandse paprika’s en eieren worden in heel Europa gepromoot met geld van de EU
  • Een studie naar de uitbreiding van de Amsterdamse haven, betaald met Europees geld.
  • En zelfs tegenstanders komen aan hun trekken. Het verzetsmuseum in Amsterdam kreeg dit jaar 3 ton van de EU.

En zo kan ik nog wel een tijdje doorgaan. Maar nergens wordt dat de Nederlandse burger duidelijk gemaakt.

Toppunt van transparantie
Hoe anders is dat bijvoorbeeld in mini-lidstaat Malta. Ik was daar afgelopen weken op vakantie en je wordt daar bijna doodgegooid met de borden waarop staat dat “project huppeldepup” mede mogelijk wordt gemaakt door de EU”.  Het toppunt van transparantie. Er stond zelfs vaak een geldbedrag bij. Je kunt je afvragen of het wel goed gaat met de begrotingsbalans van Malta, maar dat schijnt geen probleem te zijn. Het land verdient bakken met geld aan toeristen en aan internet gokbedrijven, die daar profiteren van een soepele wetgeving.

Acceptatie
Wat het wel oplevert is een algemene acceptatie van Europese bemoeienis met het land. Men ziet elke dag weer waar het geld van de EU naar toe gaat. Tijd om hier in Nederland ook borden neer te zetten. Te beginnen bij de Afsluitdijk. Want zonder die met Europees geld gefinancierde waterkering, is Nederland weer overgeleverd aan de grillen van het water. Benieuwd hoe geschokt de Tweede Kamer daarop reageert.

De hoofdredactie

---

Iedere donderdag geeft de BNR Hoofdredactie wisselend bij monde van hoofdredacteur Paul van Gessel of adjunct-hoofdredacteur Meindert Schut.