Goh, ja, Bokito. Vorige week nog dacht ik hoe het met hem zou gaan, en dan stom toevallig steekt hij deze week de kop op. Volgens Wouter Bos is ons kapitalisme precies zoals die aap: lief als hij maar in zijn hok zit, maar o wee als hij over de gracht springt.

Bos maakte de vergelijking in de Den Uyl-lezing, u weet wel, genoemd naar de oud-premier die in 1973 op zeer ernstige toon alsof de zondvloed naderde riep: “De wereld wordt nooit meer als voor de oliecrisis.” Datzelfde hel-en-verdoemenis-toontje probeert zijn verre nazaat Bos nu ook te benaderen. Het is al een tijdje bonton om het neo-liberalisme dood te verklaren: de wereld wordt nooit meer zoals voor de kredietcrisis.

Den Uyl en Bos hebben uiteraard gelijk: de wereld wordt immers nooit meer zoals die was. Dat heet ook wel vooruitgang. Maar de boodschap die ze ons proberen in te peperen is dat als je de kapitalist Bokito eerst exhibitionistisch laat graaien in een bak bananen hij op enig moment onverzadigbaar is en zijn instincten gaat volgen: dan pakt hij buiten zijn hok een hulpeloze vrouw die hem maandenlang zwaar verliefd zat uit te dagen. Conclusie van Bos: pas op met marktwerking in het publieke domein, want overal ligt zo’n aap op de loer.

De bankiers van ABN Amro liggen in een deuk van het lachen vanwege hun nieuwe fraaie salaris. Tegenover commissie de Wit vertelde de ex-personeelschef van de bank deze week dat eigenaar Bos een slecht onderhandelaar is. Dat wisten ze in Brussel en IJsland al wat langer. Ik weet niet of ik zo’n man het publieke domein toevertrouw. Dan is marktwerking een veel betere optie. Verkoop de snelwegen maar: de nieuwe eigenaren zullen rekeningrijden invoeren met een efficiëncy waar met geen ANWB-enquête een speld tussen te krijgen is.

Maar goed: binnenkort zijn er verkiezingen en kan Bos terug naar Shell. Misschien overtreft hij dan qua salaris zijn voorganger Kok, of zijn Europese kameraden Schröder die naar Gazprom ging, of Blair die binnenloopt bij nota bene een hedgefund. In dit opzicht had Den Uyl wel gelijk: "Vasthouden aan beginselen wordt slecht beloond."