Texas29 feb '16 10:36

Texas: hekel aan Washington

Auteur: Bernard Hammelburg

In de discussie over de Europese Unie trekt vrijwel iedereen een vergelijking met de Verenigde Staten. Europese federalisten dromen van de ‘Verenigde Staten van Europa,’ nationalisten huiveren juist van die gedachte. Het is een verwarrende discussie. Amerika bestaat uit vijftig onafhankelijke staten, elk met hun eigen wetboek van strafrecht, volkslied, vlag en belastingregels. Natuurlijk, er is een gezamenlijke munt, nationaal defensie- en buitenlandbeleid, federaal toezicht op onderwijs, maar de gemiddelde Amerikaan kijkt met net zo veel wantrouwen naar Washington als de gemiddelde Europeaan naar Brussel.

Foto: BNR
Foto: BNR

In geen enkele Amerikaanse staat is dat duidelijker dan in Texas. Texanen hebben een uitgesproken afkeer van Washington en voelen zich onafhankelijk, trots en onaantastbaar. Elk Texaans kind kan je vertellen over de periode waarin de staat echt onafhankelijk was – van 1836 tot 1845 – en de vlag van de Lone Start State is meer dan alleen een symbool. Het is de enige staat die niet is geannexeerd of aangekocht, maar via een verdrag onderdeel ging uitmaken van de Verengde Staten, Texas is ook héél groot: op Alaska na de grootste staat, met een kolossale olie-industrie, zestien miljoen koeien, een technologiesector die tegen Sillicon Valley op kan, maar ook op het gebied van wetenschap en kunst bij de absolute top hoort. Hoofdstad Austin krioelt van de kunstenaars.

Op Texas A&M, een van ’s werelds beste technische universiteiten, maakte ik al meer dan twintig jaar geleden een reportage het eerste succesvolle experiment om waterstof te produceren met een zonnecel. Op een enkele nerd na, zag niemand waterstof toen als een potentiële brandstofbron. Inmiddels verkopen diverse automerken modellen met waterstofmotoren, al wil het met die zonnecel nog steeds niet erg lukken.

Natuurlijk is Texas ook de staat van de cowboys, en de belangrijkste cowboy-derivaten: de ‘bolo tie’ (een veter met een penning, als stropdas), de puntlaars en de kolossale hoed, bijgenaamd ‘ten-gallon hat.’ En, met een beetje fantasie, het football-team Dallas Cowboys, met hun beeldschone cowgirls, de Dallas Cowboys Cheerleaders. Op een boerderij als de King Ranch – groter dan de staat Rhode Island – werken trouwens echt nog cowboys. Ander vooroordeel dat overal wordt bevestigd: je kunt nergens zulke lekkere steaks eten als in Texas, al zijn ze doorgaans groot genoeg om een gemiddeld Nederlands carnivorengezin voor een week ruimschoots te voeden.

Voor veel Amerikanen overheerst het beeld van Texas als het laatste bastion van een niet altijd vrolijk verleden. En terecht. Sinds de doodstraf in 1976 werd heringevoerd, loopt Texas, met ruim 530 executies, een derde van het totaal in de VS (bijna 1.500), ruim op kop. Het overgrote deel van de gevangenisbevolking is zwart, en voor de geëxecuteerden geldt dat dus ook, terwijl maar een achtste van de bevolking van de staat zwart is. Op de lijst van meest racistische staten scoort Texas in de top-10. Maar het was een door-en-door Texaanse president, Lyndon Johnson, die in 1864 de Wet op de Burgerrechten door het Congres kreeg, waarmee de apartheid werd afgeschaft. Ook dat is typerend voor Texas: uit de krochten van het bekrompen, blanke achterland zijn in de loop van de eeuwen vele verlichte geesten gekropen. Texas is, zeker in sociaal opzicht, vaak net zo progressief als conservatief.

En wat een trits beroemde Amerikanen kwamen er vandaan! Zomaar een greep: wielrenner Lance Armstrong. TV-presentatoren Walter Cronkite en Dan Rather. De presidenten Eisenhower, Johnson en Bush. De acteurs Kate Capshaw, Joan Crawford, Kathy Baker, Carol Burnett, Morgan Fairchild, Farrah Fawcett, Jamie Foxx, Woody Harrelson, Ethan Hawke, Tommy Lee Jones, Steve Martin, Mathew McConauhghey, Dennis Quaid, Sissy Spacek, Forest Whitaker, Renee Zellweger, Eva Longoria, Owen WIlson. Beroemde vocalisten: Willie Nelson, Byoncé, Selena, Billy Gibbons, Dusty Hill, Buddy Holly, Janis Joplin, Trini Lopez, Lyle Lovett, Barbara Mandrell, Roy Orbison, Jim Reeves, Tanya Tucker, Vanilla Ice.

Nog een beroemde Texaan: Lee Harvey Oswald, die in 1963 in de Texaanse stad Dallas president Kennedy vermoordde, die op zijn beurt werd opgevolgd door zijn Texaanse vicepresident, Lyndon Johnson.

Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator van BNR Nieuwsradio.


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen