Texas28 mrt '16 14:07

Washington: ver weg maar herkenbaar

Auteur: Bernard Hammelburg

In 1974 won Nederland een WK-kwalificatiewedstrijd tegen Noorwegen met 9-0. Cruijff scoorde – natuurlijk – twee keer. Presentator Henk te Lingen haalde in een radioprogramma een fantastische grap uit. Hij liet een stukje van het Noorse commentaar horen. En vervolgens de clou: het bleek het Nederlandse commentaar te zijn, maar dan achterstevoren afgedraaid.

Foto: BNR
Foto: BNR

In Seattle, de grootste stad in de staat Washington, krijg je voortdurend net zo’n gevoel van bijna-herkenning – van wel begrijpen, maar toch net niet. Dat is ook logisch, want in Seatle, en elders in de staat, woont de grootste groep Amerikanen van Noorse afkomst. De immigranten kwamen rond 1870, ook uit andere Scandinavische landen, maar vooral uit Noorwegen. Het was een soort blijde herkenning: vergelijkbare opvattingen over sociale omgang, zelfde klimaat, met veel regen, niet al te koude winters en zomertemperaturen van hooguit 23 graden. Het is de enige stad in de Verenigde Staten waar airconditioning niet bij de standaardinrichting van een huis hoort. Washington telt het hoogste percentage ongelovigen en het geringste aantal kerken. Het krioelt er van de fietsers, wat een behoorlijk prestatie is, want het is er erg heuvelachtig, en als je de mensen ziet lopen en hoort praten, kijk je als Noord-Europaan een beetje in de spiegel.

Misschien was dat de reden voor Starbucks om Washington als thuishaven te kiezen. Ondanks het beeld van film en TV, waar stoere binken altijd zwarte koffie drinken, is Amerikaanse koffie doorgaans je reinste bocht. Die malle Scandinaviërs bliefden kennelijk wel iets sterkers. In Washington zijn per hoofd van de bevolking meer barista’s dan waar dan ook in de Verenigde Staten.

De ongedwongen, Noord-Europese sfeer in Washington heeft heel wat hippe bedrijven aangetrokken: Microsoft, Amazon, advertentie- en reclamegigant Marchex, Whitepages.com, warenhuis Nordstrom en Costco, een soort Amerikaanse Makro. Het is prettig om in Washington te werken: met 15 dollar het hoogste verplichte minimumloon in heel Amerika, doorbetaling tijdens ziekte (gemiddeld krijg je in Amerika één week doorbetaald, daarna zoek je het maar uit), ouderschapsverlof voor gemeenteambtenaren. In onze contreien is dat allemaal de normaalste zaak van de wereld, maar naar Amerikaanse maatstaven is Washington een uitgesproken linkse staat, en bovendien een van de zeven die geen staatsinkomstenbelasting heft. Het heeft zelf een socialist in het staatsparlement, en dat in een land waar een socialist heviger wordt gewantrouwd dan een pedofiel.

Bij startups denk je in de eerste plaats van Silicone Valley in Californië. Maar Washington heeft meer startups dan alle andere staten.

Voor luchtvaartliefhebbers zoals ik, is de grootste attractie zondermeer het complex van Boeing-fabrieken. Het produceren en assembleren van vliegtuigen is misschien wel het beste precisiewerk ter wereld. De zorgvuldigheid waarmee de 50.000 werknemers van Boeing de toestellen in elkaar zetten is een lust voor het oog. Het meeste indruk maakte de fabriek in Everett op me, waar de grootste Boeings worden gemaakt, dus de 777, 787 Dreamliner en de 747-800. Ik was er toen de eerste 747-400 aan KLM werd afgeleverd. Op de gigantische binnenplaats staat altijd een toestel dat van de band is gelopen en in een soort martelapparatuur is gehangen. Automatische hefbomen trekken ononderbroken de vleugels aan de uiteinden enkele meters naar boven en naar onderen, alsof dat enorme toestel klapwiekt. Eenzelfde apparaat rukt de staart dag en nacht in alle richtingen. Weer een ander toestel drukt de cabine afwisselend van opzij en van boven en onder zover mogelijk in elkaar. Het zijn de meest extreme omstandigheden waaraan een vliegtuig ooit bloot zou worden gesteld, maar dan continu, jaren achtereen. Het wachten is op het onvermijdelijke moment van metaalmoeheid. Gemiddeld duurt dat minsten drie jaar, soms wel meer. Als je het spektakel hebt aanschouwd, krijg je echt blind vertrouwen in de perfectie waarmee een modern vliegtuig is gemaakt. Momenteel staat er een nieuwe 787 Dreamliner in het martelwerktuig. Dat is fascinerend, want dat toestel is voor een groot deel gemaakt van plastic (beter gezegd: komposiet), en in plaats van klinknagels wordt lijm gebruikt. Het wachten is dus op plasticmoeheid, als zoiets bestaat.

De staat deed ook enkele bijzonder gewichtige uitvindingen: Vaderdag (1910) en de ‘wave’, 35 jaar geleden voor het eerst tijdens een wedstrijd van de ‘football’-ploeg Husky. Over de vraag of dat laatste echt waar is, zijn de geleerden het niet eens, maar sommige fabels moet je gewoon koesteren. Beroemde artiesten uit Washington: Jimmy Hendrix, Nirvana, Kenney G, Pat Boone, Bing Crosby, Quincy Jones en glasblazer Dale Chihuli.

Bernard Hammelburg is buitenlandcommentator van BNR Nieuwsradio.


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen