Nieuws11 jul '12 19:52Aangepast op 11 jul '12 21:50

Eerste Kamer dreigt stempelmachine te worden

Auteur: Harmen Simon Teunis

Het afgelopen jaar is voor de Eerste Kamer een politieker jaar geweest dan andere jaren. Daarmee komt het nut van de Eerste Kamer in het geding, zegt ondervoorzitter van de Eerste Kamer Kim Putters op BNR.

Wetten werden het afgelopen jaar vaak ternauwernood aangenomen, omdat het kabinet Rutte in de Eerste Kamer geen meerderheid had. Daarvoor was meer steun nodig, en die werd vaak gevonden bij de SGP. "Zo heeft het kabinet ook verschillende wetten aangenomen. Dat maakt het wel een stuk politieker, omdat je ziet dat daarmee de coalitiebelangen heel erg groot worden om alle kippen in het mandje te houden. Er hoeft er maar één buiten de boot te vallen en je hebt die meerderheid niet meer."

"De helft plus één is democratie. Maar ik vind wel dat zolang wij een tweekamerstelsel hebben, de Eerste Kamer er een moet zijn die toetst op rechtmatigheid. Als dat te politiek wordt, dan bewijs je je eigen overbodigheid", aldus Putters.

Procedures
Putters legt uit dat vooral de procedures die bestaan in de Eerste Kamer, politieker zijn gebruikt. "Ik was gewend dat wij in de Eerste Kamer tot de eindstreep van de behandeling de kwaliteit van wetten bespraken met elkaar. Dus echt uitvoerbaarheid, of het mag en kan. Nu zie je dat in het begin van het debat de politieke stellingnames wat sneller ingenomen worden. Dat betekent dat partijen al eerder met elkaar afspraken hebben over wetten die er door moeten komen. Daardoor gaan ze er ook minder open in."

Stempelmachine
Daardoor gaan de wetten sneller door de Eerste Kamer, zoals ze ook door de Tweede Kamer gaan, zegt Putters. "Dan moet je ook het nut van de Eerste Kamer een beetje afvragen. Ik denk dat de Eerste Kamer echt een kamer van heroverweging is waarin nog eens wordt gekeken of het allemaal kan. Of er niet toch nog iets aan veranderd moet worden en het terug moet naar de Tweede Kamer. Je moet geen stempelmachine worden."

En dat stempelen heeft zo zijn gevolgen, want er zijn wetten die er zo snel doorheen gejaagd worden, dat deze niet voldoende kunnen worden getoetst. Hij noemt de verhoging van de AOW-leeftijd als voorbeeld. “We hebben een nogal historische beslissing genomen als Kamer over de verhoging van de AOW-leeftijd. Een zwaarwegende beslissing die in een paar weken tijd door de Kamer behandeld moest worden. Maar er waren ook andere dingen, zoals het Europese noodfonds, de bankenbelasting, het eigen risico in de zorg. En dat allemaal in een paar weken tijd."

Zorgvuldigheid
Een ander voorbeeld is de nationale politie, waarvan het gehele parlement vindt dat die er moet komen. "Wij hebben in de Eerste Kamer, niet alleen de PvdA maar breder, geconstateerd dat er zoveel onduidelijkheden in die wet zitten. Minister Opstelten heeft maar liefst tien wetswijzigingen aangekondigd voordat deze wet aangenomen werd. Ik vind dat de Eerste Kamer dan niet kan zeggen dat we er maar ja tegen moeten zeggen. Als ondervoorzitter vind ik echt dat de Eerste Kamer de zorgvuldigheid van de wetgeving in de gaten moet houden."


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen