Nieuws3 dec '13 14:04Aangepast op 3 dec '13 15:38

Slachtoffers arbeidsongevallen vaak niet gecompenseerd

Auteur: Harmen Simon Teunis

Veel slachtoffers van arbeidsongevallen en beroepsziekten krijgen geen compensatie voor de financiële schade die ze hebben opgelopen. Ze worden bovendien vaak onheus bejegend en raken regelmatig in een sociaal isolement.

De huidige compensatiepraktijk werkt niet, concludeert Wim Eshuis, onderzoeker aan de Universiteit aan Amsterdam, in zijn promotieonderzoek dat hij woensdag presenteert.

Een van de problemen die hij in zijn onderzoek zag, is dat veel slachtoffers niet gecompenseerd worden. "Je kunt ongeveer rekenen dat wij in Nederland jaarlijks 250.000 mensen hebben die verzuimen door een arbeidsongeval of een beroepsziekte. Rond de 35.000 zitten na een half jaar nog steeds thuis en hebben grote schade. Slechts 4000 van hen krijgt een schadevergoeding."

De financiële gevolgen van de arbeidsongevallen en arbeidsziekten treden niet direct op, zegt Eshuis. "Dat gebeurt gelukkig niet na een half jaar omdat men meestal de eerste twee jaar loon doorbetaald krijgt. Maar een deel van de mensen komt daarna toch wel in armoede na verloop van tijd. Een deel van de mensen komt op over onder de armoedegrens."

Veiliger maken
Eshuis schrok tijdens zijn onderzoek van het aantal werkgevers dat de werkplek veiliger maakt na een ongeval. "Je zou verwachten dat men na een arbeidsongeval lering trekt uit wat er gebeurd is en ook daadwerkelijk verbeteringen aanbrengt. En dat is hoogstens in de helft van de gevallen het geval. In de meeste gevallen doet men eigenlijk niet zoveel na een arbeidsongeval of beroepsziekte."

Dat maar weinig werkgevers besluiten de werkplek veiliger te maken, komt door het huidige compensatiesysteem. "In dat systeem, gebaseerd op het aansprakelijkheidsrecht, is het zo dat er gevochten wordt om de vraag of er een arbeidsongeval is geweest of een beroepsziekte en wat de schade is." En het aanpassen van de werkplek zou dan in zekere zin schuldbekentenis van de werkgever zijn.

Belgen doen het beter
Eshuis deed zijn onderzoek in Nederland en België. En tussen de twee landen is ook een typisch verschil waar te nemen. "Je ziet dat in België toch wat meer lering wordt getrokken uit arbeidsongevallen en beroepsziekten. Dat komt ook omdat het compensatiesysteem daar wat beter in elkaar steekt. Daardoor maken mensen minder snel ruzie en zijn ze dus eerder geneigd om te leren van de arbeidsongevallen of beroepsziekten."

De onderzoeker zou het compensatiesysteem graag aangepast zien. "Er is ondertussen ook politiek wel wat draagvlak voor om te kijken of we toch via CAO-regelingen dan wel afzonderlijke verzekeringen of een combinatie een wat eenvoudiger systeem zouden kunnen maken, waardoor slachtoffers eerder en eerlijker aan een schadevergoeding komen en ook dat systeem inzetten om die preventie te verbeteren. Want ook dat is van groot belang."

Gerelateerde artikelen