Nieuws27 dec '13 06:30Aangepast op 27 dec '13 10:17

Strop verwacht voor bijstandspot

Auteur: Marjan van den Berg

Nederlandse gemeenten kunnen een fikse tegenvaller verwachten in de bijstand. Mensen die slecht met geld kunnen omgaan, kunnen vanaf volgend jaar door de rechter een bewindvoerder aangesteld krijgen. De rekening belandt op het bord van de gemeenten.

Tot op heden kon alleen een bewindvoerder worden aangesteld bij mensen die officieel 'handelingsonbekwaam' waren. Maar vanaf volgend jaar kan de rechter ook besluiten dat je niet meer over je eigen geld mag beslissen als je om andere redenen niet meer in staat bent om je financiën goed te regelen.

René Paas, voorzitter van Divosa, de Nederlandse vereniging van gemeentelijke managers op het terrein van participatie, werk en inkomen: “Tot nu toe moet je daar echt geestelijk niet voor in orde zijn. En nú is het hebben van flinke schulden of een beetje verkwistend gedrag eigenlijk al genoeg voor beschermingsbewind.”

Gezien het toenemend aantal gevallen van wanbetaling, slecht financieel beheer en schulden verwachten experts komend jaar een flinke groei van het aantal mensen dat door de rechter een bewindvoerder toegewezen krijgt. Zo ook Paas. “Het hek voor beschermingsbewind gaat veel verder open.”

Rekening
In veel gevallen zal het geld er niet zijn om deze bewindvoerders te betalen (het zijn tenslotte klanten met financiële problemen), waardoor de rekening van de bewindvoerder waarschijnlijk op het  bureau van de gemeentelijke (bijzondere) bijstand eindigt. En juist die pot wordt - mede door bezuinigingen van het kabinet - al zwaar belast.

Volgens Jan Mastwijk van de Branchevereniging van Professionele Bewindvoerders en Inkomensbeheerders (BPBI) kan dit bij sommige gemeenten tot problemen gaan leiden. “Een bewind kost ongeveer tussen de 1.000 en 1.100 euro per jaar. Als je een grote gemeente hebt en je hebt duizend mensen onder beschermingsbewind staan uit de bijzondere bijstand, dan kunt u het rekensommetje maken natuurlijk.”

Wetgeving
Overigens, zegt Mastwijk, gebeurde het de afgelopen jaren al geregeld dat mensen een bewindvoerder kregen toegewezen vanwege persoonlijke financiële problemen. Wat in 2014 verandert, is dat nu ook wettelijk geregeld is. “Eigenlijk zou je kunnen zeggen dat de wetgeving nu de werkelijke praktijk achterhaalt.”

Paas bevestigt deze ontwikkeling. Volgens hem zijn de gemeenten nu ook al veel geld kwijt aan beschermingsbewind. “Het is nu eigenlijk al zo dat ongeveer een derde van het geld dat gemeenten hebben voor armoedebestrijding opgaat aan het betalen van de rekening van bewindvoerders.”

Daarom is Paas niet blij met de nieuwe regels. Hij vreest dat de maatregel nu nog veel vaker opgelegd zal worden. “Wij waren dus erg bezorgd toen vanaf begin vorig jaar al zichtbaar werd dat de wetgever het hek voor beschermingsbewind verder open ging zetten.”

Lichtere maatregelen
De rechter bepaalt dat er bij iemand een bewindvoerder moet worden aangesteld. Daar moeten gemeenten gewoon gehoor aan geven, zegt Paas, maar ze kunnen wel degelijk invloed uitoefenen. Bijvoorbeeld door te schermen met eigen, lichtere maatregelen. “Wat gemeenten wel doen, is dat ze nu bijna allemaal zelf aan rechters en bewindvoerders vertellen: – en vaak maakt dat wel indruk – je hoeft het niet per se met het zwaarst mogelijke gereedschap te doen. We hebben cursussen ‘omgaan met geld’, we kunnen doen aan budgetbeheer en we kunnen mensen begeleiden met hun budgetten.”

Gemeenten mogen zelf voorwaarden stellen aan de bijstand. Daardoor kan het per gemeente verschillen hoe met de betaling van bewindvoerders wordt omgegaan. Te verwachten valt dat de grote steden er bovengemiddeld veel mee te maken zullen krijgen.


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen