Nieuws5 apr '12 17:52

Relatie met Suriname staat op scherp

Auteur: Harmen Simon Teunis

Premier Mark Rutte noemt het aannemen van de amnestiewet in Suriname "volstrekt onaanvaardbaar". Minister Rosenthal van Buitenlandse Zaken noemt het "een klap in het gezicht" van de nabestaanden.

Woensdag nam het Surinaamse parlement de amnestiewet aan waardoor de verdachten van de Decembermoorden uit 1982, onder wie president Bouterse, vrijuit gaan.

Onaanvaardbaar
Rutte benadrukte zijn onvrede met waarschuwende woorden: "Dit is in eerste plaats iets wat niet te verteren is voor de slachtoffers en nabestaanden. Het zou echt niet te verteren zijn als het strafproces nu wordt stopgezet. Wij vinden dat volstrekt onaanvaardbaar. Wij vinden dat het recht zijn beloop moet hebben."

De Nederlandse ambassadeur in Paramaribo is ondertussen teruggeroepen voor overleg. Maar dat is voor Rutte nog niet genoeg. "We zullen internationaal alles doen - in samenwerking met Frankrijk, onze andere EU-partners en alle andere gelijkgezinde landen - om ervoor te zorgen dat dit gevolgen heeft en dat Suriname zal merken dat men dit besluit heeft genomen."

Klap in gezicht
Ook minister Rosenthal van Buitenlandse Zaken is diep teleurgesteld en spreekt over een "klap in het gezicht” van de nabestaanden. Toch is de omstreden amnestiewet gewoon op democratische wijze tot stand gekomen, iets wat ook Rosenthal onderkent. "Maar tegelijkertijd overstijgt dit het punt dat u nu noemt omtrent democratisch genomen beslissingen. Wij moeten op dit punt duidelijk maken dat dit simpelweg niet kan”, zegt Rosenthal.

Rosenthal is van plan met de ambassadeur te bespreken wat Nederland in de richting van Suriname te doen staat. "Maar waar het natuurlijk om gaat; wanneer je duidelijk maakt en de daad bij het woord voegt en dat de ambassadeur wordt teruggeroepen voor overleg is dat vooral een zeer duidelijk politiek signaal."

Kolonisator
Ondanks de aankondiging van Rutte dat Suriname gaat merken dat het dit besluit heeft genomen, denkt Rosenthal dat Nederland voorzichtig moet zijn. "Het is de komende tijd een punt van overleg. Nederland moet ook op zijn tellen passen omdat wij voor je het weet worden beschouwd als de ex-kolonisator die nog eens komt vertellen wat er moet gebeuren. Dat is ook de reden waarom ik van meet af aan ook heel sterk heb ingezet en blijf inzetten op samenwerking met de collegae in de Europese Unie."

Hero Brinkman vindt dat zwaardere middelen niet zouden misstaan om Suriname onder druk te zetten. "Misschien moet de hele vertegenwoordiging in Suriname weggehaald worden. Dan bedoel ik de hele diplomatieke vertegenwoordiging in Suriname van de Nederlandse staat. Je zou vervolgens nog kunnen kijken hoe je internationaal nog mensen kunt gaan vervolgen. Dat lijkt me zeer opportuun."

Stabiliteit
SP-Kamerlid Harry van Bommel, en buitenlandwoordvoerder van zijn partij, vindt dat er goed moet worden gekeken naar de stabiliteit in Suriname. "Daar zegt de minister niets over, maar daar moet wel voor gevreesd worden omdat de Surinaamse samenleving ernstig verdeeld is over dit vraagstuk. Voor je het weet, loopt het daar ter plekke uit de klauwen."

Hij is het dan ook absoluut niet eens met de suggestie van Brinkman om de ambassade in het land te sluiten. "Die ambassade zit daar voor de Nederlanders die naar Suriname gaan en voor Nederlandse paspoorthouders met Surinaamse roots. Als je die sluit, dan betekent het dat zij geen visum meer kunnen krijgen om naar Nederland te komen. En dat ze bij problemen in Suriname niet meer bij de ambassade te rade kunnen gaan."

Onredelijk
Volgens Van Bommel gaat het vooral om de relatie die er is tussen de Nederlandse en de Surinaamse bevolking. "En we moeten de Surinaamse bevolking niet twee keer straffen. Ze hebben al te maken met een regering waar ze problemen mee hebben. Nou zouden ze ook nog te maken met Nederland waarmee ze problemen krijgen. Dat lijkt me alleszins onredelijk."

Amnestie
Bouterse zou volgens Knoops, dankzij de amnestiewet, dus geen hinder ondervinden van het vonnis. "Want die straf is dan, als die is uitgesproken, kwijtgescholden. Een ander verhaal is dat internationaal-rechtelijk het amendement op die amnestiewet getoetst kan worden als dat verzoek wordt gedaan door het inter-Amerikaanse mensenrechtenhof, zoals dat is gebeurd op 15 juni 2005. Toen heeft het inter-Amerikaanse mensenrechtenhof een soort gelijk amendement ongeldig bevonden. Maar daar is dus wel een actie voor nodig van belanghebbenden. Dat is een proces dat enkele jaren kan duren. En tot die tijd hebben we te maken met een rechtsgeldig amnestiewet."


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen