Arbeidsmarkt29 apr '22 14:35

Meer mensen aan het werk dan ooit, maar onzekerheid arbeidsmarkt blijft

Auteur: Bram van Eijndhoven

Er zijn meer mensen aan het werk dan ooit. Dat blijkt uit nieuwe cijfers van het CBS. Vanaf het derde kwartaal van 2021 zijn er voor het eerst meer dan 11 miljoen banen. Nooit eerder waren er zo veel vacatures. Maar er zijn ook veel onzekerheden op de arbeidsmarkt.

'De eerste grote onzekerheid is het effect van de krapte, die even wat werd verdoezeld door de coronacrisis maar in volle hevigheid merkbaar is', zegt Ton Wilthagen, hoogleraar arbeidsmarkt aan Tilburg University. 'En dat is niet iets wat je zomaar kan oplossen. Ook zijn er te weinig mensen beschikbaar, en er zijn eigenlijk ook te weinig materialen beschikbaar. Verder zitten we met het punt dat we niet weten hoe de crisis in Oekraïne zich ontwikkelt en wat de politieke spanningen precies gaan doen.'

Lagere levensstandaard

Die onzekerheid maakt het volgens Wilthagen ook lastig om te voorspellen wat de effecten zullen zijn. 'We weten dat krapte leidt tot afnemende productie en dienstverlening. Bedrijven en instellingen kunnen niet leveren waar de vraag naar is. En dat is niet alleen maar producten die je zo kan kopen, maar ook onderwijs en de gezondheidszorg. Dat soort effecten werkt ontwrichtend voor de hele maatschappij en voor de economie, en dat betekent dat we onze levensstandaard verlagen als we hier geen oplossing voor vinden.'

Lees ook | 'Het werk is er wel, maar de producten zijn er niet'

Tegelijkertijd horen we de afgelopen weken dat het aantal faillissementen naar verwachting zal toenemen. Dat zou enige verlichting op de arbeidsmarkt kunnen brengen. 'Heel veel ondernemers zitten nog met rekeningen die betaald moeten worden, terwijl ze eigenlijk ook te weinig mensen hebben om die omzet te draaien. Het failliet gaan van die ondernemingen zal zeker effect hebben op de situatie op de arbeidsmarkt, maar zal de krapte niet oplossen. De economie en de arbeidsmarkt hebben flinke klappen gehad de afgelopen twee jaren, maar zijn nooit knock-out gegaan. Ze zijn opgeveerd, en hebben dus heel veel behoefte aan mensen en materialen.'

Meer werken

Op korte termijn zijn er een paar dingen die we kunnen doen om de krapte tegen te gaan. 'Het is uiteindelijk een kwestie van keuzes', legt Wilthagen uit. 'Er werken 11 miljoen mensen, meer dan ooit. Daarmee staan we Europees in de top 3 van hoeveel mensen aan het werk zijn. Kijk je naar hoeveel die mensen werken, dus onze arbeidsdeelname in fte's, dan staan we in de onderste drie. Één van de oplossingen zou dus kunnen zijn om toch wat meer te gaan werken voor het behoud van onze welvaart. Maar dat is ook niet populair.'

Lees ook | Vrouw verdiende vorig jaar 13% minder per uur dan man

Om mensen te stimuleren om meer te werken, zou je volgens Wilthagen bijvoorbeeld kunnen denken aan het beschikbaar stellen van een bonus voor wie wél voltijd werkt. 'Als meer mensen dat zouden doen, zou dat helpen. Zeker in sectoren waar de nood het hoogst is.'

Gerelateerde artikelen