Beurs2 mrt '13 11:52Aangepast op 3 mrt '13 15:24

Voorzitter KNAW: politiek moet tegen regime CPB in

Auteur: Fleur de Bruijn

De doorrekeningen die het Centraal Planbureau doet, gaan ten koste van wetenschappelijk onderzoek. “Maar politieke partijen houden elkaar in de wurggreep. Ze durven niet tegen het regime van het CPB in te gaan, terwijl dat wel terecht zou zijn.”

Dit zegt Hans Clevers, voorzitter van de Koninklijke Nederlandse Akademie van Wetenschappen tegen BNR. Het probleem met de doorrekeningen van het CPB is dat deze voor vier jaar moet gelden, legt Clevers uit. Een euro die nu wordt geïnvesteerd, moet binnen vier jaar rendement opleveren. In het geval van onderwijs en wetenschap is dat onmogelijk: “Een kind van acht heeft na vier jaar onderwijs als twaalfjarige nog geen economische waarde.” Volgens Clevers heeft de oud-directeur van het CPB, Coen Teulings, de problemen met de doorrekening erkend.

Politieke onwil
Dat er constant wordt bezuinigd op onderwijs en wetenschap –‘ik koppel deze twee onderwerpen graag’- is volgens de voorzitter van de KNAW geen politieke onwil. “In mijn ronde door Den Haag merkte ik dat bijna alle partijen bereid zijn om te investeren in onderwijs en wetenschap. Maar als ze dit in hun plannen zetten en laten doorrekenen door het CPB, blijken deze investeringen gewoon weggegooid geld te zijn.”

En als een partij zich wil ontdoen van het kortetermijndenken en besluit de plannen niet te laten doorrekenen, wordt deze partij door andere partijen in de hoek gezet als geldverslindend en een waar je vooral niet op moet stemmen, legt Clevers uit.

Commissie met wijze mannen
Zo’n model kan alleen maar leiden tot elk jaar minder geld voor onderwijs en wetenschap en dit model geldt al 20 jaar, zegt Clevers. Maar dat betekent niet dat hij zich hierbij wil neerleggen en daarom heeft hij een commissie van wijzen aangesteld. “Wij hebben als het goed is de meeste eminente economen in onze gelederen. Die zijn gisteren gestart met een onderzoek om volledig wetenschappelijk aan te tonen dat wat we allemaal weten: dat een kind onderwijzen waarde heeft voor de economie, dat is geen weggegooide investering.”

Clevers heeft het volgende voorstel op de burelen van het CPB gelegd: “Je moet er in slagen om, als je weet dat iemand over 20 jaar heel veel waarde heeft, dit terug te rekenen naar de eerste vier jaar van die investering, in een soort virtuele euro’s. Dat doen andere landen en dat moeten wij ook doen.”

Hans Clevers
Hans Clevers hoogleraar moleculaire genetica aan het Hubrecht Instituut, is sinds 1 juni 2012 president van de KNAW. Hij is de opvolger van Robbert Dijkgraaf die directeur is geworden van het fameuze Institute for Advanced Study.

Clevers is een van de elf winnaars van de nieuwe Breakthrough Prize in Life Science. Zij wonnen de prijs voor hun fundamentele bijdrage aan het begrijpen van het ontstaan van kanker.

De prijs is ingesteld door een aantal succesvolle ondernemers van de laatste decennia, zoals Mark Zuckerberg (Facebook) , Art Levinson (Apple), Sergey Brin (Google) en de Russische internetondernemer Joeri Milner. Zij beschouwen de onderscheiding als de Nobelprijs van de 21e eeuw.

Gerelateerde artikelen