'Begrotingsakkoord is oude wijn in kleinere zakken'

Politici van heinde en verre hebben hun licht al laten schijnen over het vrijdagmiddag in Brussel gevormde EU-begrotingsakkoord. De EU-regeringsleiders vieren hun overwinningen, de oppositie benadrukt de nederlagen. Maar een wetenschapper kan beide kanten in een weegschaal leggen.

Tony Blair
Aan Arnout Mijs de vraag of er enige visie in deze begroting zit of of dat het een opeenstapeling van cadeautjes aan individuele lidstaten is. "Ik denk dat het aan visie ontbroken heeft. Blair heeft dat 7 jaar geleden goed ingezet met een mogelijke hervorming van een begroting en daar is eigenlijk niet op ingegaan. Nu zit je met oude wijn in misschien wel kleinere zakken."

Of het voor Nederland een goed akkoord is? "De kaders voor deze top waren natuurlijk al geschetst", antwoordt Mijs. "Er konden geen écht gekke dingen meer gebeuren. Het heeft me wel verbaasd dat de EU-begroting zo veel naar beneden is gegaan. Daarnaast is voor Nederland de afdrachtkorting binnen, dus dan zou je kunnen zeggen dat het een goed resultaat is."

Niet verrassend
Dat innovatie in tegenstelling tot landbouw geen grote budgetpost vormt in de nieuwe begroting, verbaast Mijs niet. "Het is een tegenvaller, maar helemaal niet verrassend. Dat zijn automatisch dingen waarin je gaat snijden als de begroting omlaag gaat. Want als de begroting omlaag gaat, gaat dat ten koste van Zuid-Europese en Oost-Europese landen. Die krijgen weer geld terug via regiofondsen in landbouw, dus nee, het is niet verrassend."

De voorzitters van de vier grootste partijen in het Europese Parlement zeggen dat het akkoord slecht is voor de bevolking van Europa. Overdrijven ze? "Misschien een beetje. Het is zeker een gemiste kans."

Concurrentie
Mijs gaat niet zover als sommige criticasters die geloven dat het akkoord de concurrentiekracht van Europa zal verzwakken. Of dat klopt, is moeilijk in te schatten, zegt hij. "Het gaat er vooral om hoe die fondsen uiteindelijk besteed worden: of dat effectief gebeurt en of de mensen er echt wat aan hebben. Daar zijn weer andere methoden en instrumenten voor om dat te meten, bijvoorbeeld een lidstaatverklaring. Die heb ik niet zien langskomen in de discussie, dus het is wel de vraag hoe effectief de fondsen besteed worden."

Van Baalen: aanpassingen mogelijk
VVD-Eurparlementariër Hans van Baalen zei eerder op de dag op BNR dat het bereikte akkoord over de begroting volgens hem nog op details zou kunnen veranderen. "Het Europees Parlement zou natuurlijk nog wel kunnen onderhandelen met de Raad en kunnen zeggen 'wat minder Landbouw en wat meer moderne economie'. De Europese Raad heeft onderhandeld en is eruit, en nu gaat het voorstel naar het parlement dat ja of nee moet zeggen. Daar ligt, denk ik, nog wel een mogelijkheid om de zaak wat aan te scherpen op het gebied van nieuwe economie."