Binnenland16 sep '22 15:17Aangepast op 16 sep '22 17:21

Liveblog | 'Van Lienden speelde partijen tegen elkaar uit in mondkapjesdeal'

Auteurs: BNR Webredactie en ANP

Het langverwachte onderzoek naar de mondkapjesdeal tussen de overheid en het bedrijf van Sywert van Lienden is openbaar gemaakt. Volg hier het laatste nieuws en de meest relevante reacties.

Compagnon Sywert: 'rapport bevestigt ons verhaal'

17:20 | In reactie op het mondkapjesdealrapport van Deloitte stelt Sywert van Liendens compagnon Camille van Gestel dat het rapport 'het verhaal dat wij altijd hebben verteld bevestigt.' De in opspraak geraakte zakenman stelt dat de overheid 'altijd wist met wie ze zaken deed'.

Reactie Van Lienden

'Ministerie VWS drukte Sywert-deal er door'

Het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport heeft de mondkapjesdeal er doorheen geforceerd, zo blijkt uit het Deloitte-rapport inzake de zaak-Van Lienden. 'De inkooporganisatie wilde eigenlijk niet met het bedrijf van Van Lienden in zee gaan', zo stelt politiek verslaggever Leendert Beekman.

Lees hier het hele artikel

VWS wist van winst 'Sywert-deal', maar niet van de hoogte ervan

16:10 | Op het moment dat de veelbesproken mondkapjesdeal met Sywert van Lienden en zijn zakenpartners werd gesloten, wist het ministerie van Volksgezondheid, Welzijn en Sport (VWS) dat er winst gemaakt zou worden. Maar "dat de winst zoveel zou zijn, was men niet van doordrongen", zegt verantwoordelijk minister Conny Helder.

Deloitte benadrukt dat er door de ondernemers niet meegewerkt werd als het ging om openheid over de administratie. Zo konden de onderzoekers niet duidelijk krijgen voor hoeveel euro de mondkapjes uit China ingekocht werden, waardoor ook duidelijk zou kunnen worden wat de winstmarge was.

Sywert loog over winstoogmerk

15:55 | Het rapport bevestigt ook dat Van Lienden achteraf, toen de deal met winstoogmerk al gemaakt was, meermaals in de media stelde dat de deal met het LCH geen winstoogmerk had. Dit werd ook nog door Van Lienden gesteld nadat er al dividend was uitgekeerd.

Na het afketsen van de deal zonder winstoogmerk, werd door de ondernemers een deal opgesteld waar wel winst werd gemaakt. Het onderzoek meldt dat dit ook werd gecommuniceerd naar het LCH. Naar buiten toe werd er door Van Lienden en compagnons echter geen openheid gegeven over de winst, waardoor het voor het publiek niet duidelijk werd dat er enorme winsten werden gemaakt.

Van Lienden & co. keerden wel dividend uit, totale winst nog niet uitgegeven

15:45 | De winsten die Sywert maakte met de deal moesten belegd worden door een vermogensbeheerder. Dit is uiteindelijk niet gebeurd door alle media-aandacht waardoor Sywert werd 'overvallen'. Ook door de beslaglegging van de FIOD kon het geld ook niet gebruikt worden. 'In theorie zou het winstdeel van Sywert teruggestort kunnen worden', meldt het onderzoek.

Op drie verschillende momenten hebben Van Lienden, Damme en Van Gestel winsten uitgekeerd naar henzelf. Dat gebeurde eind mei 2020, juni 2020 en in het najaar van 2020. Bij de laatste uitkering werd het gros van de 20,5 miljoen euro winst verdeeld, stellen de ondernemers in het onderzoek

Sywert: 'Iets goeds doen voor de wereld'

15:40 | Tussen de ondernemers werd ook gesproken over ‘iets goed doen voor de wereld’ met de winsten uit de deal. De mannen suggereren vervolgens om een zorghotel of een ziekenhuis te bouwen van het geld. Daarop reageert men met: ‘We vergeten elkaar ook niet, dat spreken we ook af. Maar we gaan er zeker iets goed voor de wereld mee doen.’

Minister Helder: Van Lienden gaf onjuiste voorstelling van zaken

15:30 | Sywert van Lienden en zijn partners hebben met hun Stichting Hulptroepen (de tak zonder winstoogmerk) en de Relief Goods Alliance (het commerciële bedrijf) tijdens de coronacrisis verwarring gezaaid en in stand gehouden. Het was onduidelijk hoe de bv’s en stichting zich tot elkaar verhielden. Er was duidelijk sprake van vermenging, schrijft zorgminster Conny Helder in een brief aan de Tweede Kamer, waarbij ze refereert aan het rapport van Deloitte naar de mondkapjesdeal.

Volgens Helder blijkt uit het rapport dat de betrokkenen van RGA 'forse druk - via publieke opinie, social media en politieke ingangen - op VWS uitoefenden, een onjuiste voorstelling van zaken door SHA/RGA plaatsvond en dat SHA/RGA zelfs partijen bewust tegen elkaar uitspeelden.' Ze doelt hiermee op het ministerie van VWS en het Landelijk Consortium Hulpmiddelen (LCH), dat de inkoop van beschermingsmiddelen coördineerde.

Van Lienden had 'intentie zonder winstoogmerk' te werken

15:30 | Over de onduidelijkheid of de ondernemers met winstoogmerk werkten of niet, wordt gezegd: ‘Van Lienden, Damme en Van Gestel geven aan nooit publiekelijk gecommuniceerd te hebben over RGA, en erkennen dat de communicatie destijds beter had gekund.’ Ook verwijten ze het zichzelf, derden en de media dat er geen duidelijkheid kwam.

Daarnaast blijkt uit het onderzoek dat Van Lienden, Damme en Van Gestel wel de intentie hadden om zonder winstoogmerk te werken. ‘Echter, vanwege de afwijzingen van VWS en het LCH resteerde er geen andere mogelijkheid, vanwege het ondernemersrisico, dan de orders uit te voeren vanuit RGA.’

Deloitte: Van Lienden en partners gaven geen volledige inzage in mondkapjesonderzoek

15:00 | Sywert van Lienden en zijn zakenpartners gaven geen volledige inzage in hun documenten rond de mondkapjesdeal met het ministerie. Dat melden de onderzoekers van Deloitte in hun langverwachte rapport. De 'belanghebbenden' bij de Stichting Hulptroepen (de tak zonder winstoogmerk) en de Relief Goods Alliance (het commerciële bedrijf) hebben zelf een selectie gedeeld, valt te lezen in het onderzoek.

Aanvankelijk gaven de betrokkenen alleen inzage in een selectie van de documenten. Later stuurden ze ook kopieën door, zeggen de onderzoekers. Een volledige inzage wilden ze echter niet geven. Voor zover er geluidsopnames zijn van bepaalde gesprekken, wilden ze die volledige bestanden ook niet overhandigen. Ze hebben fragmenten laten horen en aantekeningen laten lezen, zeggen de onderzoekers. Die zeggen dat de informatie toch toereikend was om een goed beeld te krijgen.

Rapport openbaar

06:00 | Verantwoordelijk minister Conny Helder (Medische Zorg) heeft deze week het langverwachte onderzoek naar de mondkapjesdeal tussen de overheid en het bedrijf van Sywert van Lienden ontvangen en ze is van plan dit nog voor het weekend naar de Tweede Kamer te sturen. Het onderzoek moet uitwijzen hoe de grote order tot stand is gekomen.

Het Deloitte-onderzoek is niet gericht op het aanwijzen van schuldigen, benadrukten de onderzoekers tijdens een technische briefing in het parlement in april. Het bedrijf is gevraagd om een 'onpartijdig feitenonderzoek' naar de inkoop van persoonlijke beschermingsmiddelen door de overheid.

Een van de grote vragen rond de manier waarop Van Lienden zaken deed met de overheid is of duidelijk was dat hij een commercieel oogmerk had.

Lees ook | Onderzoek mondkapjesdeal Van Lienden openbaar


De belangrijkste verhalen over Sywert-gate tot nu toe

14 september 2022 | PVV: Van Lienden en kompanen 'stelletje rovers'

Sywert van Lienden en zijn compagnons Bernd Damme en Camille van Gestel wilden al in een heel vroeg stadium miljonair worden door hun mondkapjesdeal met de overheid in 2020. Dit blijkt uit geluidsopnames waar de Volkskrant de hand op heeft weten te leggen. PVV-Kamerlid Fleur Agema noemt het drietal 'een stelletje rovers dat met de hand in de kassa heeft gezeten'. 'Dat geld moet terug.'

8 september 2022 | Mondkapjesbedrijf Sywert van Lienden niet vervolgd

Het strafrechtelijk onderzoek naar fraudezaken bij de stichting en het bedrijf van Sywert van Lienden is geseponeerd door het Openbaar Ministerie (OM). Het onderzoek naar de drie voormalige bestuurders Sywert van Lienden, Bernd Damme en Camille van Gestel gaat wel door.

22 juli 2022 | VWS maakt stukken Sywert-deal niet openbaar

Het ministerie van VWS maakt de stukken over de Sywert-deal nog niet openbaar. Dat schrijven de ministers Kuipers en Helder aan de Tweede Kamer. Die eiste per direct inzage, maar volgens het ministerie is dat ‘onmogelijk’. In de Kamerbrief schrijft VWS er wel met man en macht aan te werken. 'Het is het bekende excuus', zegt politiek verslaggever Sophie van Leeuwen.

5 juli 2022 | Peperduur onderzoek Sywert-deal wordt uitgesteld

Het onderzoek naar de enorm hoge inkoopkosten van hulpgoederen tijdens de coronapandemie gaat nog langer duren. Onderzoeksbureau Deloitte, dat onder andere de mondkapjesdeal met Sywert van Lienden onderzoekt, heeft langer de tijd nodig om wederhoor te plegen. Ondertussen lopen de kosten van het onderzoek ook flink op. Tot nu toe moet de Staat 4,6 miljoen euro aftikken, exclusief btw.

14 juni 2022 | Van Lienden en zakenpartners nu ook verdacht van witwassen

Sywert van Lienden en zijn zakenpartners van de stichting Hulptroepen Alliantie Bernd Damme en Camille van Gestel worden door het Openbaar Ministerie nu ook verdacht van witwassen. Eerder werden zij al verdacht van oplichting en verduistering. Op 24 mei heeft het Openbaar Ministerie besloten het strafdossier uit te breiden met witwasserij. Dat meldt NRC dinsdagochtend.

29 april 2022 | OM legt beslag op miljoenen van hoofdrolspelers mondkapjesaffaire

Het Openbaar Ministerie heeft voor een totaalbedrag van ruim 11,5 miljoen euro beslag gelegd op de Nederlandse bankrekeningen van de hoofdrolspelers in de mondkapjesaffaire. De verdenking tegen het bestuur van Stichting Hulptroepen Alliantie (SHA) is uitgebreid met verduistering.

8 april 2022 | De Jonge overleeft mondkapjesdebat na motie van wantrouwen

Hugo de Jonge mag aanblijven als minister van Volkshuisvesting, nadat de PvdA donderdagavond een motie van wantrouwen had ingebracht tegen de minister. De coalitie wil het onderzoek Deloitte naar de mondkapjesdeal met Sywert van Lienden afwachten, dat nog voor de zomer wordt verwacht.

5 april 2022 | Motie van wantrouwen dreigt voor De Jonge om mondkapjesgate

Er dreigt een motie van wantrouwen voor minister Hugo de Jonge (Wonen) vanwege de mondkapjeszaak van Sywert van Lienden. Volgens De Jonge - die destijd nog coronaminister was - was hij niet betrokken bij het opzetten van de mondkapjesdeal tussen de overheid en Van Lienden, waarmee de ondernemer en zijn compagnons meer dan 20 miljoen euro winst behaalde. Uit onderzoek van de Volkskrant bleek dat De Jonge juist de aanzet van de deal tot stand bracht. De Jonge heeft gezegd donderdag in de Kamer mee te doen aan het debat hierover.

29 maart 2022 | Kamer wil debat over mondkapjesdeal, maar zonder Hugo de Jonge

De Tweede Kamer wil een debat over de vermeende betrokkenheid van voormalig coronaminister Hugo de Jonge bij de omstreden mondkapjesdeal tussen zijn toenmalige ministerie en Sywert van Lienden. Maar op aandringen van de regeringspartijen hoeft De Jonge, nu minister voor Volkshuisvesting, daar zelf niet bij te zijn.

23 maart 2022 | 'De Jonge werkte mee aan mondkapjesdeal, vraag is nog in welke hoedanigheid'

Uit de Whatsappberichten van Hugo de Jonge blijkt dat hij zich actief heeft bemoeid met de mondkapjesdeal van Sywert van Lienden. Dat blijkt uit een WOB-verzoek dat de Volkskrant heeft ingediend. Ruim 77 pagina's aan informatie lagen afgelopen maandag op het bureau van Volkskrant-journalist Erik Verwiel.

23 maart 2022 | De Jonge: 'Suggesties Volkskrant over mondkapjesdeal kloppen niet'

Minister voor Volkshuisvesting en Ruimtelijke Ordening Hugo de Jonge heeft in zijn vorige functie als minister van Volksgezondheid, Welzijn en Sport niet gelogen over zijn rol in de omstreden mondkapjesdeal met Sywert van Lienden.

28 februari 2022 | Sywert van Lienden aangehouden in onderzoek mondkapjesdeal

Sywert van Lienden is opgepakt in het strafrechtelijk onderzoek van het Openbaar Ministerie naar de Stichting Hulptroepen Alliantie vanwege de mondkapjesdeal. Dat bevestigen ingewijden na berichtgeving van De Telegraaf. De man zit vast, samen met een andere verdachte die betrokken is bij de Stichting Hulptroepen Alliantie.

15 oktober 2021 | Advocaat Plasman doet aangifte tegen Sywert van Lienden vanwege mondkapjesdeal

Advocaat Peter Plasman gaat aangifte doen tegen Sywert van Lienden en diens twee compagnons Bernd Damme en Camille van Gestel. Dat vertelde de advocaat donderdagavond in het programma Jinek. Volgens Plasman hebben de drie zich schuldig gemaakt aan oplichting. Ze verdienden miljoenen aan de omstreden mondkapjesdeal met de overheid.

24 september 2021 | Ministers en Sywert van Lienden mogelijk onder ede gehoord

Verschillende ministers en ambtenaren moeten wellicht onder ede verklaren hoe tijdens de eerste coronagolf is beslist van wie medische apparatuur en beschermingsmiddelen werden gekocht. Advocaat Herman Loonstein heeft daartoe een verzoek ingediend bij de rechtbank in Den Haag, zegt hij tegen BNR. Als dit verzoek wordt toegewezen, zullen onder anderen minister Hugo De Jonge en voormalig minister Tamara van Ark worden opgeroepen om te getuigen. Datzelfde geldt voor Sywert van Lienden, die miljoenen overhield aan een deal met de overheid.

10 juli 2021 | 'Sywert van Lienden en compagnons sluisden meer geld naar bv'

Sywert van Lienden en zijn partners van de Stichting Hulptroepen Alliantie maakten niet alleen voor hun mondkapjesdeal met de overheid gebruik van een commerciële vennootschap. Zeker honderden klanten betaalden hun rekeningen voor de aankoop van sneltesten en mondkapjes aan Relief Goods Alliance bv, zonder te weten dat het om een commerciële entiteit ging die los staat van de Hulptroepen.

31 mei 2021 | Sywert van Lienden cashte 9 miljoen euro met mondkapjesdeal

Een nieuw hoofdstuk in de Sywert van Lienden-saga. Follow the Money heeft namelijk achterhaald hoeveel hij heeft overgehouden aan zijn mondkapjesdeal met de overheid. En dat is ruim negen miljoen euro. Journalist Jan-Hein Strop van Follow the Money is verbaasd over de reactie van Van Lienden's compagnon. 'We belden met Bernd Damme, één van Van Lienden's compagnons, en die zei: 'Gefeliciteerd, je hebt een fles wijn gewonnen, je bent de eerste die erachter is gekomen'. Het leek bijna een vrolijke noot, ik moet zeggen dat ik verrast was door de reactie.'


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen