Economie11 aug '22 19:20Aangepast op 12 aug '22 08:42

Econoom: 'De overheid moet meer maatregelen nemen'

Auteur: Remy Kock

Voor het eerst sinds het ingaan van het zomerreces zijn de fractievoorzitters van de vier coalitiepartijen vandaag om de tafel gegaan, met de torenhoge inflatie als belangrijkste gespreksonderwerp. Sinds 1975 was de inflatie niet zo hoog, en de voltallige oppositie wil dat er maatregelen komen. Alleen op die manier is de koopkracht van miljoenen Nederlanders te redden.

Een lege portemonnee.
Een lege portemonnee. (Dijkstra bv)

Maar veel hoeft er niet van het - eerste - gesprek verwacht te worden, zo denkt bijzonder hoogleraar aan de Erasmus Universiteit en econoom Cor Molenaar. 'Ze gaan praten en doen gewoon niks. Dat zeggen ze zelf ook. Verder gaan ze in augustus voorzichtig kijken wat ze kunnen doen, om het vervolgens in de miljoenennota van september mee te nemen. Voor 2023 kan er niks gebeuren volgens Kaag.'

Lees ook | 'Dit jaar geen koopkrachtmaatregel meer'

Molenaar vergelijkt het met een huis dat in brand staat en waar enkel naar gekeken wordt: 'De brand wordt totaal niet geblust', stelt hij. 'Daarnaast wordt alles vastgepind in dezelfde procedure zoals het de laatste 40 jaar gebeurd is, toen we wél een stabiele economie hadden. Toen kon er rustig gepraat worden over het daaropvolgende jaar, terwijl nu alles fout gaat en per dag verandert. En wat doet de overheid? Die gaat op vakantie.'

Maatregelen

Maar waar Molenaar maatregelen verwacht - zoals die in het buitenland ruimschoots worden aangekondigd - blijft het stil in Den Haag. 'Vandaag werd bekend dat zowel de gas- als benzineprijs in Nederland het hoogst zijn van Europa, dan verwacht je toch dat mensen er naar kijken om tot oplossingen te komen?'

Lees ook | Mogelijk toch hogere energietoeslag voor minima

Molenaar kan zich er mateloos over opwinden, iets dat hij ook niet onder stoelen of banken schuift: 'De oorzaak ligt gewoon bij de belastingen. Als je naar energie kijkt, gaat meer dan vijftig procent naar belastingen en toeslagen en dus rechtstreeks naar de overheid. Ook procentueel, ook de btw. Dus de partij die het meeste baat heeft bij de prijsstijgingen is de overheid. En de enige die er niets aan doet is de overheid. Ik zie andere bedrijven die volop bezig zijn om kosten te besparen en efficiënter te zijn, maar de overheid niet.'

Te weinig

Hij vindt dan ook dat de overheid te weinig maatregelen heeft genomen. Zo zijn de tegemoetkoming van de laagste inkomens en de verlaging van de energiebelasting en brandstofaccijnzen niet genoeg in zijn optiek. 'Zeker als je leest dat de accijnsinkomsten hoger zijn dan ooit, dan kun je niet anders dan concluderen dat het niet genoeg was. En ondanks het feit dat de accijnzen voor benzine verlaagd zijn, is de Nederlandse prijs het hoogste in heel Europa.'

Lees ook | CPB ziet inflatie komende jaren dalen

Molenaar denkt dat het onverklaarbaar is dat de prijzen voor benzine - bij gelijke grondstofkosten - zo ver uit elkaar liggen. 'In Spanje betaal je 1,71 per liter benzine, maar bij ons betaal je 2,30 per liter. En dan lopen we de polonaise met z'n allen. Dat is niet te verklaren.' Verder betoogt hij dat hetzelfde geldt voor energie, en kan hij begrijpen dat voedselprijzen zijn gestegen. 'Het is wel een inflatie geweest van ruim negen procent, maar in het buitenland wordt duidelijk gekeken naar hoe het anders kan. En ook de consument koopt anders.'

Molenaar doelt daarmee op het feit dat consumenten minder biologisch kopen, omdat dat goedkoper is. 'Ook worden er meer huismerken gekocht om kosten te reduceren, want consumenten hebben het geld gewoon niet meer. En nu moet het kabinet een extra stap zetten.'


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen