Gezondheid25 dec '17 18:37

Zware stress? Ga een dag apen kijken

Auteur: Marjan van den Berg

Wat een stress, er moet nog van alles af en de verleiding is groot om die achterstanden nog even in te lopen in je weekend. Juist niet doen!

Werkstress? 'Flauwekulterm', oordeelt psychiater en zorgondernemer Bram Bakker. 'Ons hoofd kan geen onderscheid maken tussen privéstress en werkstress.' Wie extreem bevlogen zijn werk doet, is thuis waarschijnlijk ook zo, zegt hij. 'Burn-out, depressief, angstig raak je omdat je jezelf moeilijk kan begrenzen. Dat is een uitdaging voor iedereen, maar de mensen die er het slechtst in zijn, vallen het eerste om.'

Ontregeld stresssysteem

Bij stress komen stresshormonen vrij. Adrenaline is daar een van en kan weinig kwaad. Cortisol, dat vrijkomt als je je meer dan 20 minuten bedreigd voelt, heeft een ongunstige uitwerking op je weerstand en je geheugen. 'Wat aan de hand is, is dat wij onze hormoonsystemen ontregelen doordat we 24/7 zijn gaan leven', constateert Bakker. 'Dus maken wij stresshormonen aan in situaties die op zichzelf niet stressvol zijn.'

Ook de hele dag vanaf een stoel naar een beeldscherm staren werkt verstoring in de hand, zegt hij. 'Eigenlijk geldt voor alles bij elkaar dat wij een leefwijze hebben ontwikkeld die stress bevordert, die stress in de hand werkt. Dat zien we in alle statistieken terug, het valt niet te ontkennen: stressgerelateerd arbeidsverzuim gaat nog steeds sky-high.'

Of het nu burn-out is, depressie, een angststoornis of onbegrepen klachten, voor Bakker is de conclusie helder: 'De grootste gemene deler is ontregeling van het stresssysteem. Te weinig lichaamsbeweging, te veel zitten, te veel met je hoofd, te weinig ontspanning.'

Niet nog harder gaan werken

De kunst, zegt hij, is om signalen van stress bij jezelf serieus te nemen. 'Trap niet in de valkuil van 'nog meer gas, nog harder werken', maar ga eigenlijk het tegenovergestelde doen. Als je bij jezelf vaststelt dat het je allemaal teveel dreigt te worden, ga dan nadrukkelijk niks doen.' Hij herinnert zich een museumdirecteur die, als het hem allemaal te veel werd, een hele dag op een bankje in Artis naar de apen ging zitten kijken. 'Hij knapte ervan op: even uit die waan van de dag, even niks.' Zelf mag Bakker bij extreme drukte graag een weekend uittrekken voor een goed boek. 'Je rust wel uit, je ontspant, je doet even iets heel anders. Dan is je drive om er maandag volle bak in te gaan, ook groter.'

Het idee dat je pas rust zult vinden als je alles af hebt, kun je maar beter laten varen. Bakker vergelijkt het met een topsporter die net de finish heeft gehaald van een halve finale. 'Die vraag je toch ook niet een halfuur later de finale te lopen? Dat kan niet, die moet even bijkomen en dan kan hij weer opstarten. De fout die wij steeds maken is: we hebben de kwartfinale gehad, we doen gelijk de halve finale, hebben we de halve finale gehad en dan denken we dat we ook gelijk klaar zijn voor de finale. Is niet zo!'

Gerelateerde artikelen