Gezondheid9 feb '22 17:38

Nederland heeft géén burn-out-pandemie, maar moet wel alert zijn

Auteur: Remy Kock

Heel werkend Nederland lijkt eraan te lijden of heeft eraan geleden: een burn-out. Daardoor lijkt het een modeverschijnsel, maar dat is niet zo volgens gezondheidsadviseur Jan Jaap Verolme. In zijn boek De Burn Out Bubbel schrijft hij dat we niet te maken hebben met een burn-outpandemie, maar wel wat werknemers en werkgevers er tegen kunnen doen.

Verolme, die van oorsprong econoom is, maakte zes jaar geleden de stap om psychologie te gaan studeren en een coachingsopleiding te volgen om zo de psychologische kant van zijn - economische - werkveld beter onder de loep te kunnen nemen. Twee pennenvruchten zijn daarvan onder andere het resultaat. 'Naast De Burn Out Bubbel heb ik ook een ander boek geschreven, dus eigenlijk is het een tweeluik', aldus Verolme. 'Het eerste deel is een praktisch boek, het Stress te Lijf-handboek. In dat boek gaat het meer over wat je er zelf aan kunt doen. Wat is stress, wat zijn de oorzaken, de gevolgen, noem maar op. Dat is zeer belangrijk.'

Overzichtswerk

Na het handboek, vooral bedoeld voor zelfhulp et cetera, vond Verolme dat er een overzichtswerk moest volgen. 'In mijn werk adviseer ik bedrijven over vitaliteit, stress en burn-outs, en er kwamen allerlei opmerkingen tegenover burn-outs. Bedrijven zien soms de tsunami aan burn-outs op zich afkomen, en lezen in de kranten dat er ruim 1,3 miljoen mensen thuiszitten met een dergelijke situatie. Dat kost ook nog eens heel veel geld, dus bedrijven maakten zich daar zorgen over. Verder merk je het ook als je ergens op visite bent, of op een feestje. Daar kun je zomaar iemand tegenkomen die zegt dat-ie al twee weken thuiszit met een burn-out. Dat strookt dan misschien niet helemaal met wat een huisarts of een bedrijfsarts een burn-out vindt.'

Luister ook | 'Grijp dit moment aan om ons mentale welzijn te verbeteren'

Een definitiekwestie noemt Verolme het, al waagt hij zich óók aan een definitie in zijn boek. Iemand direct constateren met een burn-out doet hij nog niet, maar in het boek is de eerste stap onderscheid maken. 'Allereerst moet je onderscheid maken tussen spanningsklachten, waarna eventuele overspanning volgt', vervolgt hij. 'Als je dan nog verder in de put raakt, kom je in een burn-out terecht.'

Klassieke burn-out

Volgens Verolme zijn er klassieke elementen die een burn-out met zich meebrengt. 'De uitputting is bijvoorbeeld heel erg groot. Je kunt soms je lepel niet meer optillen. Ook krijg je er niet meer bijgeslapen en als je thuis op de bank ligt en de bel gaat, dan is het een uitdaging om de voordeur te bereiken.'

Psyche en werk | Wilmar Schaufeli

Ook op emotioneel gebied brengt een burn-out schade met zich mee, stelt Verolme. 'Er is ook veel sprake van ontregeling, zowel cognitief als emotioneel. Cognitieve ontregeling wil zeggen dat je veel minder goed kunt nadenken. Waar je vroeger tien ballen de lucht hield, zijn het er nu met moeite hooguit één of twee', zegt hij. 'En het emotionele gedeelte bestaat uit bijvoorbeeld huilbuien. Je voelt je emotioneel minder stabiel en je voelt je compleet anders dan een jaar eerder.'

Werkgevers

Volgens Verolme willen werkgevers er alles aan doen om te zorgen dat hun werknemers niet in een burn-out terecht komen, zonder per se bij hen op zoek te gaan naar de symptomen, dus heeft hij enkele tips. 'Ik hamer altijd op bewustwording. Dat is ook mijn werk naar organisaties toe', licht hij toe. 'Dat kan met workshops, goede boeken, noem maar op. Maar mensen moeten bewust zijn van de risico's en dat stress speelt. Dat moeten werknemers, het management, en de eigenaren van een bedrijf goed tussen de oren krijgen. Het is namelijk sluimerend, bouwt zich langzaam op, en als het misloopt loopt het flink in de kosten.'

Luister ook | Coronacrisis nekt jonge ondernemers

Verolme durft er zelfs een getal aan te hangen. 'Als we het over uitval hebben, zijn de loonkosten per jaar al 3,1 miljard euro. En daar komt nog een veelvoud bij, want de collega's van een uitgevallen medewerker moeten opeens harder werken om de extra last op zich te nemen. Met als risico dat ook zij uitvallen. Daarnaast heb je de kosten van de bedrijfsarts en het rustig aan beginnen van een uitgevallen medewerker. Uiteindelijk ben je dus heel veel geld kwijt, preventie is heel belangrijk.'

Luister ook | Zorg vraagt om nationaal herstelplan

Gerelateerde artikelen