Internationaal28 feb '18 16:26Aangepast op 28 feb '18 18:21

Britten briesen over eerste versie Brexit-deal

Auteur: Judith Laanen

Als het aan de Britse premier May ligt, komt er een nieuw eerste voorstel voor de Brexit-deal. Vooral het gedeelte over wat er moet gebeuren met Noord-Ierland stuit haar tegen de borst.

Volgens de eerste versie van de Brexit-deal zou Noord-Ierland een soort 'gemeenschappelijk gereguleerd gebied' moeten worden als er geen oplossingen gevonden kunnen worden. Met andere woorden: dan zou het binnen de douane-unie en dus de interne markt en onder EU-regels komen te vallen. May zei dat 'geen enkele Britse premier het hier ooit mee eens zou kunnen zijn'. Volgens May bedreigt het voorstel van de EU de 'grondwettelijke integriteit' van het Verenigd Koninkrijk, schrijft de BBC.

Michel Barnier, die namens de EU onderhandelt over hun vertrek uit de Unie, roept het Verenigd Koninkrijk op met alternatieven te komen. Volgens Barnier staan er 'concrete en realistische oplossingen' in de eerste versie van de deal, met name met betrekking tot het vermijden van een harde grens wanneer het VK uittreedt. En dat terwijl Barnier gisteren nog beloofde dat er geen verrassingen in de eerste versie zouden staan.

'Britten hebben het nu al over annexeren'

Aan het concept kan wel gesleuteld worden, maar de Britten hebben het nu al over het woord 'annexeren', vertelt Europaverslaggever Laurens Groeneveld. 'De grens ligt in de Ierse zee. Als Noord-Ierland weer onderdeel wordt van de Europese Unie, dan is het eiland weer één geheel. De Britten zeggen: jullie annexeren Noord-Ierland. Theresa May zegt dat de eenheid van het VK in gevaar komt.'

'Bij harde grens N-Ierland komen vredesakkoorden in gevaar'

Aanstaande vrijdag moet premier May de Britse plannen voor een Brexit uiteenzetten. Morgen spreekt EU-president Donald Tusk ook nog met haar. Hij verwacht niet te veel, zegt Groeneveld. Zolang de Britten blijven geloven dat ze alles tegelijkertijd kunnen krijgen, wordt het heel moeilijk om een andere oplossing te krijgen. 'Dan komt de no deal binnen handbereik, waardoor Noord-Ierland toch lid kan blijven van de EU. Als er een harde grens komt, komen de Goede Vrijdag-akkoorden - waarin afgetimmerd is dat er vrede blijft - in gevaar.'

Er zijn ook andere oplossingen, vertelt Groeneveld, namelijk die van een technische grens: 'Zonder grensposten maar met sensoren die kunnen controleren of een product uit het Verenigd Koninkrijk of Europa komt. Zo zou je het kunnen omzeilen. Maar er zitten een heleboel mitsen en maren bij om dat uit te werken.'

'Koloniale bemoeizucht van Brussel'

De reden dat het zo gevoelig ligt, komt omdat Noord- en Zuid-Ierland een grens hebben die nu vrij en open is, vertelt correspondent Lia van Bekhoven. 'Beide landen zijn afhankelijk van elkaar, met name van voedsel en vee. Als één gedeelte uit de EU klimt, heeft dat enorme repercussies voor de Ierse Republiek. Dat blijft dan wél in de EU.'

'Door alles voor zich uit te schuiven heeft May zichzelf ingeklemd, er is weinig ruimte over om te manoeuvreren', zegt Van Bekhoven. 'Dat document van Brussel is geen absolute definitieve variant. Er is nog mogelijkheid om misschien tot een overeenkomst te komen, maar eerlijk gezegd voelt het als een stap terug.'

Gerelateerde artikelen