Internationaal14 mei '20 09:40

'Bijleveld moet einde maken aan schijnvertoning'

Auteur: BNR Webredactie

Minister Ank Bijleveld van Defensie blijft onder vuur liggen over burgerdoden in Hawija. De grote vraag is of ze haar positie nog lang kan verdedigen. Die kan ze eigenlijk alleen redden door een einde te maken aan 'deze schijnvertoning', zegt SP-Kamerlid Sadet Karabulut. 'Die kansen heeft ze keer op keer gehad, dus ik ben benieuwd waar ze mee komt.'

De frustratie in een groot deel van de Kamer is groot, voorafgaand aan het vierde debat over de kwestie. Afgelopen winter kreeg Bijleveld al een motie van wantrouwen aan haar broek, die door 71 Kamerleden werd gesteund. En nu ook coalitiepartij D66 zich zeer kritisch toont, kan Bijlevelds positie behoorlijk penibel worden, denkt politiek verslaggever Laurens Boven. 'De centrale kwestie is dat er open gecommuniceerd moet worden en er lessen getrokken moeten worden.'

Goed verhaal

Uiteindelijk lijken de democraten niet uit op de scalpel van Bijleveld, al zal ze met een goed verhaal moeten komen. Want ook de positie van SGP en Wybren van Haga kan doorslaggevend zijn, zegt Boven. 'Wordt het 75-75 bij een stemming over een motie van wantrouwen? En wat betekent het voor de minister als ze in feite niet meer de meerderheid in de Tweede Kamer achter zich heeft? Dat zijn eigenlijk de vragen in het debat vandaag.'

Beluister ook | Toch burgerdoden door bombardementen Irak

Al sinds 2015 is er onduidelijkheid over het aantal doden bij het bombardement op de wapenfabriek in Hawija, in de strijd tegen IS in Irak. Het kabinet heeft nooit in alle openheid gesproken over de gebeurtenissen, onder meer omdat Bijleveld beweerde dat een cruciaal Amerikaans rapport geheim was en niet gedeeld kon worden. Pas na onthullingen in NRC en NOS kwam naar buiten dat Nederland wel degelijk betrokken is.

Onder het tapijt

Sadet Karabulut (SP)
Sadet Karabulut (SP) ( ANP / Bart Maat)

Dat Bijleveld de informatie niet mocht delen van de Amerikanen is volgens SP-Kamerlid Sadet Karabulut een te eenzijdig beeld. 'De belangrijkste vraag is hoe het kan dat we keer op keer gedesinformeerd worden over belangrijke zaken als oorlog en vrede. We hebben jarenlang gezien dat er leugens zijn verteld en allerlei feiten over de bombardementen op Hawija en Mosul in een doofpot zijn gestopt.'

Beluister ook | Newsroom Den Haag | Rutte nog lang niet klaar met Hawija

Bijleveld beloofde beterschap, maar naar nu blijkt is de Kamer afgelopen december wederom verkeerd geïnformeerd, zegt Karabulut. 'Ik heb sterk de indruk dat alles wat politiek handig uitkomt is gecommuniceerd en de vuile kanten van de oorlog een beetje onder het tapijt zijn gemoffeld. Dat kan ik als volksvertegenwoordiger niet accepteren. Ik kan op deze manier niet controleren en ik denk dat zij deze verantwoordelijkheid eigenlijk niet kan nemen.'

Ank Bijleveld, minister van Defensie
Ank Bijleveld, minister van Defensie (ANP / Koen van Weel )

Gerelateerde artikelen