Internationaal19 apr '22 20:22

Liveblog | Nederland stuurt pantservoertuigen naar Oekraïne

Auteur: BNR Webredactie

Het is de 55ste dag van de oorlog in Oekraïne. In dit liveblog lees je het laatste nieuws over de oorlog in Oekraïne en alle gevolgen ervan. In de regio Donetsk van Oost-Oekraïne kwamen gisteren vier mensen om het leven door Russische bombardementen, meldt de gouverneur. Er werd al verwacht dat de Russen daar een nieuw offensief zouden starten, nu ze de verovering van de Oekraïense hoofdstad Kiev hadden opgegeven.

(ANP / EPA)

Bondskanselier Scholz zegt dat wapens voor Oekraïne op zijn

19:49 | De Duitse strijdkrachten hebben geen wapenvoorraden meer die ze naar Oekraïne kunnen sturen als militaire hulp. Dit zei bondskanselier Olaf Scholz. Hij suggereerde dat de Duitse industrie nog wel behulpzaam kan zijn met de productie van wapens die andere NAVO-partners als hulp willen sturen.

Scholz zei dit volgens de omroep MDR na een videoconferentie met leiders van EU-lidstaten, NAVO-lidstaten en landen van de G7. Duitsland blijft Oekraïne wel bijstaan, maar met andere middelen zoals financiële steun en mogelijk wapens die dan nog moeten worden gemaakt. Het gaat vooral om anti-tankwapens en luchtafweer. Duitsland zou geld kunnen geven aan Oekraïne om die wapens aan te schaffen.

Hij is geen voorstander van het leveren van hypermoderne Duitse Leopard-tanks aan Oekraïne. Het zou volgens hem beter zijn wapens te leveren waarvan de Oekraïners weten hoe ze werken omdat ze die al hebben. Volgens Scholz was iedereen het op de videoconferentie daarover eens. Aan de conferentie deden onder anderen de leiders van de VS, president Joe Biden, de EU, Ursula von der Leyen, Frankrijk, president Emmanuel Macron, NAVO-chef Jens Stoltenberg en een reeks premiers onder wie die van Canada, Groot-Brittannië, Italië, Japan en Polen mee.

'Boycot Russische olie gaat Poetin pijn doen'

19:35 | De Europese Unie werkt aan een embargo op Russische olie, zei de Franse minister van Financiën Bruno Le Maire vanochtend in een interview op radiozender Europe 1. Energiespecialist Jilles van den Beukel van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies kan de gedachte van Le Maire begrijpen.

'Het grote verdienmodel voor Rusland is olie. Veel meer dan gas. In de gemiddelde jaren verdiende Rusland drie of vier keer zoveel aan olie dan aan gas. Het was deze winter uitzonderlijk met de extreem hoge gasprijzen. Een olieboycot valt voor de EU ook wat makkelijker te verwezenlijken dan een gasboycot. Als het je lukt om een totale boycot te doen, dan gaat het hem financieel echt pijn doen', aldus Van den Beukel.

Nederland stuurt pantservoertuigen naar Oekraïne

17:30 | Nederland stuurt zwaarder wapentuig, zoals pantservoertuigen, naar Oekraïne. Minister-president Mark Rutte schrijft dat op Twitter. Ook kijkt Nederland met bondgenoten naar de levering van 'aanvullend zwaarder materieel', schrijft de premier.

Rusland is begonnen met een groot offensief in het oosten van Oekraïne. De Oekraïense president Volodimir Zelenski bevestigde maandag de nieuwe aanvalslinies aan de oostflank. Volgens Zelenski hebben de Russische strijdkrachten 'het startsein gegeven voor de slag om de Donbas'.

Rutte en defensieminister Kajsa Ollongren hebben in een telefoongesprek met de Oekraïense president hun steun uitgesproken aan Oekraïne. Nederland heeft al voor ruim 65 miljoen euro aan militair materieel aan de regering in Kiev geleverd, meldde Ollongren vorige week aan de Kamer.

Het besluit van het kabinet kan op steun van de Tweede Kamer rekenen. Begin deze maand gaf een meerderheid al aan voor het sturen van zwaardere wapens te zijn. Onder meer VVD, CDA, D66 en PvdA lieten toen weten daar geen bezwaren tegen te hebben.

Het is opmerkelijk dat het kabinet weer meldingen doet over wat voor materieel het naar Oekraïne stuurt. Eerder werd daarmee gestopt, om zo de Russen niet te veel informatie te geven. Aan dat beleid verandert niets, meldt Defensie. Vlak nadat de oorlog was uitgebroken, meldde het kabinet wel dat het onder meer antitankraketten en luchtafweerwapens ging sturen.

Al meer EU-landen zijn begonnen met het sturen van zware wapens naar Oekraïne. Tsjechië heeft tanks gestuurd en Slowakije een S-300-luchtverdedigingssysteem. Beide systemen stammen nog uit de tijd van de Sovjet-Unie. Ze zijn door de Oekraïners snel in te zetten omdat ze het materieel al kennen.

Veiligheidsregio's houden hoop op halen 2000 opvangplekken

17:16 | Veiligheidsregio's houden hoop dat het aantal opvangplekken voor Oekraïense vluchtelingen weer gaat stijgen. Zo verwacht de regio Hollands Midden (Leiden en Gouda) half mei ongeveer 2000 bedden beschikbaar te hebben. De regio IJsselland (Zwolle en omstreken) denkt dat doel eind mei of begin juni te kunnen halen.

Landelijk gezien is het totale aantal opvangplekken voor de tweede keer op rij gedaald. Nederland heeft momenteel iets meer dan 40.000 bedden ingericht, tegen ruim 41.000 eind vorige week en bijna 42.000 begin vorige week. In diezelfde periode steeg het aantal Oekraïners op die opvanglocaties van bijna 28.000 naar iets meer dan 30.000.

De daling van het aantal opvangplekken komt mogelijk doordat tijdelijk beschikbare locaties zijn gesloten terwijl er nog geen vervanging was. 'De aantallen veranderen dagelijks; bedden komen en gaan én vluchtelingen komen en gaan, hiervoor is geen eenduidige oorzaak aan te wijzen", verwoordt de regio IJsselland het. De schommeling in Groningen (1250 opvangplekken) komt doordat "er nieuwe plekken bijkomen en tijdelijke locaties afvallen'.

De regio Noord-Holland Noord zegt inmiddels 2840 opvangplekken te hebben, ruim meer dan het Rijk had gevraagd. Daarvan zijn 2353 bezet. 'Zowel het aantal plekken als de bezetting groeit gestaag. De cijfers fluctueren, maar het is niet zo dat het aantal opvangplekken echt daalt.' De regio Midden- en West-Brabant heeft bijna 2100 opvangplekken en heeft zicht op nog eens 800 nieuwe bedden, ook ruim meer dan gevraagd.

Kennemerland vangt bijna 1900 Oekraïners op, heeft ruim 150 plekken over en heeft zicht op ruim 200 nieuwe plekken. Amsterdam-Amstelland heeft 1660 opvangplekken en zegt momenteel 'geen daling' te zien. In en rond de hoofdstad worden ruim 700 Oekraïners opgevangen. In de regio Haaglanden blijft het aantal opvangplekken gelijk.

Andere regio's zitten nog ruim onder de gevraagde 2000 opvangplekken. Brabant-Zuidoost hoopt eind volgende week 1400 bedden beschikbaar te hebben. Dat is voorlopig voldoende, want de regio vangt momenteel ruim 900 Oekraïners op. 'Veel regio's hebben op grote schaal noodlocaties opgericht. Dat hebben wij niet gedaan. We hebben vanaf het begin gezocht naar plekken waar mensen langdurig kunnen blijven, zodat ze niet hoeven te verhuizen', licht een woordvoerster toe.

Het Knooppunt Coördinatie & Informatie Oekraïne (KCIO) zorgt voor de spreiding van Oekraïense vluchtelingen over het land. De organisatie wil echter niet zeggen in welke veiligheidsregio’s veel plekken zijn geregeld en in welke regio’s minder. Dat komt omdat het knooppunt de regio’s niet onderling tegen elkaar wil uitspelen. 'Bovendien: het gaat ons om het landelijke beeld.'

Amsterdam zoekt plekken voor langdurige opvang vluchtelingen

17:11 | Amsterdam zoekt opvanglocaties waar vluchtelingen langere tijd kunnen blijven. Gekeken wordt nu naar vijf locaties die onderdak kunnen bieden voor één tot drie jaar. Naast opvangplekken voor Oekraïners komen er ook extra plaatsen voor vluchtelingen uit andere regio's, vanwege de druk op locaties van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA).

In de hoofdstad zijn op dit moment 1660 plaatsen beschikbaar voor vluchtelingen in hotels en hostels, waarvan er 744 zijn bezet. Deze locaties zijn echter niet geschikt voor de lange termijn. Daarom kijkt de gemeente nu naar plekken waar mensen langer dan een jaar kunnen blijven. Volgens verantwoordelijk wethouder Rutger Groot Wassink wordt daarbij naast de opvang voor Oekraïners ook gekeken naar mogelijkheden voor andere vluchtelingen en kwetsbare groepen, zoals statushouders die wachten op een woning.

De gemeente is al in gesprek met een woonzorgcentrum in stadsdeel Nieuw-West, waar mogelijk vanaf juni 250 tot 300 vluchtelingen terecht kunnen voor anderhalf jaar. Verder kijkt het stadsbestuur naar locaties in de binnenstad, op de Zuidas, in Noord en in de gemeente Ouder-Amstel. Over een maand wil het college van burgemeester en wethouders hier meer duidelijkheid over hebben.

De afgelopen weken kwamen volgens Groot Wassink in de hoofdstad bijna 9000 vluchtelingen uit Oekraïne aan, van wie een groot deel is doorverwezen naar een opvangplek elders in het land.

'Slag om Marioepol gaat nog weken duren'

16:20 | De Oekraïense president Zelenski heeft vannacht gemeld dat de 'Slag om Donbas' is begonnen. 'Dat het offensief over zo'n enorme linie plaatsvindt, zagen we aankomen. Maar het is iets wat elke keer weer verbaast. Het gaat namelijk om een 480 kilometer lange frontlinie, een frontlinie van Amsterdam tot aan Parijs', zegt Europa-verslaggever Geert Jan Hahn in BNR's The Daily Move.

De slag om Marioepol gaat volgens Hahn nog weken duren. 'Het is een enorm fabrieksterrein, er zitten heel veel tunnels onder. Daarnaast is Marioepol in 2014/ 2015 in Russische handen geweest en daarna terug heroverd door de Oekraïners. Ze hebben zich dus jarenlang op een nieuw offensief voorbereid. We weten niet wat er voor voorraden in die tunnels zijn, maar er zitten nog een paar duizend strijders die zich echt niet zomaar gewonnen geven. Die vechten zich dood. En dus zal het nog lang duren voordat het Kremlin kan zeggen dat ze heel Marioepol in handen hebben.'

Onderwijsorganisaties: geef student uit Oekraïne financiële hulp

16:19 | Studenten die gevlucht zijn uit Oekraïne zouden financieel geholpen moeten worden om hun studie in Nederland voort te zetten, zo vinden drie organisaties voor hoger onderwijs. 'Te hoge kosten mogen nooit een barrière zijn voor gevluchte studenten om hun studie voort te zetten', schrijven de Stichting voor Vluchteling-Studenten UAF, Universiteiten van Nederland en de Vereniging Hogescholen in een brief aan onderwijsminister Robbert Dijkgraaf en staatssecretaris van Asiel Eric van der Burg.

Op dit moment is niet duidelijk onder welke voorwaarden studenten uit Oekraïne hun studie hier kunnen vervolgen, aldus de organisaties. Zij willen dat de studenten studiefinanciering krijgen en alleen het wettelijke collegegeld hoeven te betalen. Dat bedraagt voor het komende studiejaar iets meer dan 2200 euro. Als de studenten niet in aanmerking komen voor het wettelijke collegegeld kunnen de kosten voor een studiejaar oplopen tot 15.000 euro, legt een woordvoerder van UAF uit. In dat geval 'zal het voor het merendeel van de gevluchte studenten niet mogelijk zijn om een studie in Nederland te starten of te vervolgen'.

De organisaties laten weten tot dusver tientallen vragen te hebben gekregen van studenten die hun studie in Nederland willen voortzetten. Het gaat om studenten met een Oekraïens paspoort, maar ook studenten uit bijvoorbeeld Nigeria, Sierra Leone, Jemen, Syrië, Irak en Turkije die het land moesten ontvluchten na de Russische inval. Het gaat om een relatief groot deel studenten geneeskunde, aldus UAF. De organisatie schat in dat de meesten snel zouden kunnen instromen omdat ze Engels op hoog niveau spreken.

Officieel moeten studenten die in september willen beginnen zich voor 1 mei inschrijven voor een studie. De organisaties willen dan ook dat op 'zeer korte termijn' een besluit wordt genomen over voorwaarden waaronder de studenten hun studie kunnen hervatten.

Russen leveren krijgsgevangen uit

16:00 | Oekraïne zegt dat Rusland dinsdag 76 gevangenen aan het land heeft uitgeleverd als onderdeel van een gevangenenruil. Volgens de Oekraïense vicepremier Irina Veresjtsjoek gaat het om zestig militairen en zestien burgers. Hoeveel Russische gedetineerden Oekraïne als onderdeel van de ruil aan Rusland heeft overgedragen maakte Veresjtsjoek niet bekend.

Het was de vijfde keer sinds het begin van de oorlog in Oekraïne dat de twee landen gevangenen uitwisselden. Vorige week meldde Kiev dat het dertig krijgsgevangenen naar Rusland had teruggestuurd na een bevel van de Oekraïense president Volodimir Zelenski.

Doden in Charkov door beschietingen

15:20 | Door Russische beschietingen van de Oost-Oekraïense stad Charkov zijn dinsdag minstens drie mensen omgekomen en zestien gewond geraakt, melden de autoriteiten.

De op een na grootste stad van het land ligt al tijden onder vuur en de afgelopen dagen is melding gemaakt van tientallen slachtoffers door de Russische bombardementen. Vrijdag waren er zeker tien doden en 35 gewonden, zaterdag kwamen twee mensen om, zondag vijf en maandag stierven minstens vier burgers.

Sinds de Russische troepen zich hebben teruggetrokken uit de buurt van de hoofdstad Kiev, zijn de aanvallen in het oosten van het land intensiever geworden. Charkov ligt op ongeveer 20 kilometer van de Russische grens.

Hoekstra betreurt uitzettingen

15:16 | Het besluit van Rusland om vijftien Nederlandse diplomaten het land uit te zetten komt niet als een verrassing, maar minister Wopke Hoekstra (Buitenlandse Zaken) betreurt het wel. Het is een vergelding voor het feit dat Nederland eind vorige maand zeventien Russische diplomaten naar huis stuurde.

"Dat Rusland nu tegenmaatregelen neemt hadden we verwacht. Desondanks betreur ik deze stap. We gaan nu kijken wat de gevolgen zijn van het feit dat zoveel collega’s moeten vertrekken uit Moskou en Petersburg", laat Hoekstra in een reactie weten. Ongeveer tien Nederlandse diplomaten blijven aan de slag in Rusland.

Vijftien Nederlandse diplomaten moeten Rusland verlaten

14:34 | Vijftien Nederlandse diplomaten moeten Rusland verlaten als vergelding voor de zeventien Russen die eerder werden uitgezet door Nederland. Het gaat om veertien medewerkers van de ambassade in Moskou en een medewerker van het consulaat in Sint-Petersburg, meldt het Russische ministerie van Buitenlandse Zaken. Ze moeten binnen twee weken zijn vertrokken.

Rusland heeft dinsdag ook diplomaten uit België laten weten dat ze moeten vertrekken. Volgens persbureau AFP gaat het om een totaal van 37 Europese diplomaten die Rusland moeten verlaten.

Rusland meldt overigens dat Nederland achttien Russische diplomaten heeft uitgezet. Nederland meldde zelf dat het om zeventien ging, en dat die zeventien eigenlijk werkten voor de Russische inlichtingendiensten.

Nederland stuurt pantservoertuigen naar Oekraïne

14:18 | Nederland stuurt zwaarder wapentuig zoals pantservoertuigen naar Oekraïne. Dat schrijft minister-president Mark Rutte op Twitter. Ook kijkt Nederland met bondgenoten naar de levering van 'aanvullend zwaarder materieel', schrijft de premier.

Kremlin: niet gemachtigd om over schip Moskva te praten

13:35 | Het Kremlin is niet gemachtigd om over de gezonken kruiser Moskva, het vlaggenschip van de Zwarte Zeevloot, te praten. Dat beweert een woordvoerder van de Russische president Vladimir Poetin dinsdag. Ook over het lot van de bemanningsleden zegt het Kremlin geen details te kunnen vrijgeven, ondanks oproepen van familieleden om met informatie te komen.

'Alle communicatie gaat via het ministerie van Defensie. Wij mogen niets vrijgeven', aldus de woordvoerder.

De Moskva ging volgens het Kremlin vorige week ten onder na een explosie van munitie aan boord. Oekraïne zei het schip naar de kelder te hebben gejaagd door voltreffers van twee raketten. Rusland heeft gezegd dat alle ruim vijfhonderd bemanningsleden zijn gered na de ontploffing op woensdag. Oekraïne hield echter vol dat er dodelijke slachtoffers zijn gevallen, onder wie de gezagvoerder van het oorlogsschip.

Ouders en andere familieleden van meerdere bemanningsleden hebben op sociale media en via verklaringen aan Russische en buitenlandse media laten weten dat zij geen contact krijgen met hun kinderen. Ze eisen dat de waarheid naar boven komt.

Meduza, een onafhankelijke nieuwssite in de Russische taal, citeerde een bron dicht bij de commandant van de Zwarte Zee, die beweerde dat zeker 37 bemanningsleden van de Moskva om het leven zouden zijn gekomen. Honderd anderen zouden gewond zijn geraakt en een onbekend aantal zou nog vermist worden.

Boycot Russische olie is complex

13:20 | De Europese Unie werkt aan een embargo op Russische olie, zei de Franse minister van Financiën Bruno Le Maire vanochtend in een interview op radiozender Europe 1. Lucia van Geuns van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies is niet verrast over deze herhaalde oproep tot en boycot, wel waarschuwt ze voor de implicatie ervan. 'Het is voorsorteren op een besluit waar nog geen unanimiteit over is.'

Hongarije herhaalt: wij steunen importverbod Russische olie niet

13:00 | Hongarije gaat Europese sancties die zich richten op Russische olie en gas niet steunen, heeft de Hongaarse minister van Buitenlandse Zaken Peter Szijjarto gezegd. Daarmee herhaalde de minister via Facebook een al eerder uitgesproken opvatting van zijn overheid. Toch zei de Franse minister van Financiën Bruno Le Maire dinsdag dat een Europees importverbod op Russische olie in de maak is.

Frankrijk pleit al langer voor een verbod op Russische olie. Duitse parlementariërs lieten vorige week weten dat een meerderheid in de Bondsdag voor een olie-embargo tegen Rusland is. Berlijn was tot nu toe voorzichtig omdat Duitsland erg afhankelijk is van die olie. De Oekraïense president Volodimir Zelenski heeft al verscheidene keren opgeroepen tot een boycot van Russische olie.

De Europese Unie heeft vanwege de oorlog in Oekraïne een pakket sancties ingevoerd tegen Rusland, maar olie en gas zijn daar tot nu toe buiten gebleven. Europese landen zijn voor een groot deel afhankelijk van Rusland voor deze energiebronnen. Hongarije is van de EU-landen het meest Ruslandgezind.

Offensief in Oost-Oekraïne gericht op front van 480 kilometer

12:50 | Het offensief van het Russische leger in het oosten van Oekraïne lijkt in volle hevigheid te zijn losgebarsten. Volgens de BBC voert het leger aanvallen uit langs een grens van 480 kilometer. De Russische minister van Buitenlandse Zaken Sergej Lavrov sprak dinsdag van 'een nieuwe fase van de speciale militaire operatie in Oost-Oekraïne'. In de nacht van maandag op dinsdag werden tientallen luchtaanvallen uitgevoerd langs de grens.

De militaire autoriteiten in Kiev meldden maandagavond signalen te zien 'van het begin van de aanval op het oostelijk strijdtoneel'. Het Oekraïense leger zegt in een verklaring dat Russische troepen proberen om langs de hele frontlinie door de Oekraïense verdediging te komen. Langs het hele front zou het offensief 'geïntensiveerd' zijn, aldus de generale staf.

De troepen zouden zich richten op de regio Donbas, waar pro-Russische separatisten al jarenlang strijd leveren, en deze in zijn geheel in handen willen krijgen. Moskou had eerder al laten weten dat het belangrijkste doel op dit moment is om de Donbas onder controle te krijgen en een verbinding over land met de Krim tot stand te brengen. Volgens het Russische ministerie van Defensie streeft het land ernaar Oost-Oekraïne te 'bevrijden'.

Het ministerie beschuldigde het Westen er dinsdag van dit deel van de militaire operatie, zoals Rusland de oorlog noemt, doelbewust te rekken door wapens te leveren aan Oekraïne. Volgens de Russische minister van Defensie Sergej Sjojgoe laat het toenemende aantal wapenleveringen door westerse landen zien dat deze landen 'het regime in Kiev willen uitlokken om te vechten tot de laatste Oekraïner is verslagen'.

Russisch leger neemt Oekraïense stad Kreminna in

12:35 | Het Russische leger heeft de Oekraïense stad Kreminna ingenomen. De gouverneur van de provincie Loehansk, waar de stad ligt, bevestigt dat de Russen de stad hebben veroverd.

'Kreminna staat onder controle van de Russen', aldus de gouverneur. De inname van de stad volgt kort op raketbeschietingen door de Russen in het oosten van Oekraïne. Dat was het begin van een nieuw offensief in de regio Donbas, waar Loehansk onder valt. Volgens de Russen zijn bij de raketbeschietingen 1260 doelen geraakt. Oekraïense leiders hebben al gezegd terug te blijven vechten. Een adviseur van president Zelenski zei dat het Russische leger niet sterk genoeg meer is voor het offensief in de Donbas

Griekenland neemt Russische olietanker in beslag

11:55 | Griekse autoriteiten hebben een Russische olietanker in beslag genomen bij het eiland Evia. Door nieuwe sancties van de Europese Unie wegens de oorlog in Oekraïne is het havens in lidstaten verboden om schepen onder Russische vlag toegang te verlenen.

De bijna 250 meter lange tanker Pegas werd voor de kust bij het stadje Karystos in beslag genomen, meldde het Griekse ministerie voor scheepvaart. Het schip had negentien Russische bemanningsleden aan boord. De lading ruwe olie die het schip vervoerde is volgens de kustwacht niet in beslag genomen.

De EU bepaalde dat autoriteiten in een lidstaat Russische schepen onder voorwaarden toch mogen toelaten als dat noodzakelijk is voor de aankoop van olie of gas. Ook voor de aanvoer van onder andere humanitaire goederen, medicijnen en landbouwproducten zijn uitzonderingen mogelijk.

Poolse grenswacht telt ruim 2,8 miljoen Oekraïense vluchtelingen

11:20 | Sinds de Russische invasie in Oekraïne zijn 2,84 miljoen mensen vanuit Oekraïne naar Polen gevlucht, meldt de Poolse grenswacht dinsdag. Maandag kwamen er 20.000 nieuwe vluchtelingen bij, een stijging van 16 procent ten opzichte van een dag eerder.

Niet alle Oekraïners die naar Polen zijn gevlucht verblijven daar nog steeds. Een deel is doorgereisd naar andere EU-landen, zoals Duitsland en Nederland.

14.400 mensen staken maandag bovendien de grens over van Polen naar Oekraïne. In totaal zijn sinds het begin van de oorlog op 24 februari 738.000 mensen van Polen naar Oekraïne gegaan. De Verenigde Naties schatten dat het er zo’n 30.000 per dag zijn. Het merendeel is Oekraïens staatsburger. Zij reizen vooral naar gebieden die door het Oekraïense leger zijn heroverd.

Nederlandse ambassade in Lviv weer open

11:20 | De Nederlandse ambassade in Oekraïne gaat weer open, laat minister Wopke Hoekstra (Buitenlandse Zaken) weten. Twee dagen na het begin van de Russische invasie werd de ambassade om veiligheidsredenen verplaatst naar de Poolse stad Jarosław vlakbij de grens met Oekraïne.

De ambassade opent voorlopig haar deuren in de westelijke stad Lviv. Ambassadeur Jennes de Mol en een kleine kernstaf gaat hier aan de slag, meldt het ministerie. De familieleden van de diplomaten zijn niet meegekomen. In Lviv zijn meer tijdelijke ambassades gevestigd.

De Nederlandse ambassade was kort voor het uitbreken van de oorlog eind februari al tijdelijk verplaatst van de hoofdstad Kiev naar Lviv. Daar konden de diplomaten hulp bieden aan Nederlanders die Oekraïne wilden verlaten. Zij konden op de post in Lviv onder meer tijdelijke reisdocumenten krijgen.

De afgelopen tijd hebben meer landen hun diplomatieke post in Oekraïne heropend. Onder meer Frankrijk en Italië kondigden aan om hun diplomatieke vertegenwoordigers weer naar Kiev te sturen. Lviv is de oorlog tot dusver vrijwel ongeschonden doorgekomen. Wel herbergt de stad een groot aantal vluchtelingen.

Aanval op Oekraïense troepen in Marioepol geopend

10:30 | De separatisten in het oosten van Oekraïne zijn gesteund door Rusland een aanval op de laatste pro-Oekraïense militairen in Marioepol begonnen. In een staalfabriek hebben leden van het paramilitaire extreemrechtse Azov-bataljon zich samen met huurlingen verschanst.

'Ons doel is om de fabriek zo snel mogelijk te bevrijden', aldus separatistenleider Denis Poesjilin. Hoeveel militairen zich in de fabriek bevinden is niet bekend.

Het Russische ministerie van Defensie riep de laatste pro-Oekraïense strijders op zich over te geven. Als ze om 12.00 uur (11.00 uur Nederlandse tijd) stoppen met vechten, kunnen ze in de middag de fabriek veilig verlaten, mits ze alle wapens achterlaten, aldus het ministerie.

De Oekraïense president Volodimir Zelenski zei maandag dat de vredesgesprekken worden afgebroken als de Oekraïense militairen worden gedood. Hij zei dat de militairen blijven strijden om Marioepol te verdedigen tegen de Russen.

Oekraïense skeletonner: schors Russen die oorlog steunen

10:00 | Russische sporters die achter de oorlog in Oekraïne staan, moeten een levenslange schorsing krijgen. Dat vindt de Oekraïense skeletonner Vladislav Heraskevitsj. 'Ze mogen nooit meer deel uitmaken van de olympische familie of de sportfamilie in het algemeen', aldus de 23-jarige skeletonner tegen de Duitse radio.

Heraskevitsj deed in februari mee aan de Olympische Spelen in Beijing. De oorlog was toen nog niet begonnen, maar de concrete dreiging was er wel. Heraskevitsj hield na zijn derde run een stuk papier in de nationale kleuren van zijn land omhoog met het opschrift: geen oorlog in Oekraïne. Hij liet het demonstratief voor de camera's in het finishgebied van het ijskanaal in Yanqing zien.

Nu de oorlog aanhoudt, vindt Heraskevitsj dat de sportwereld zich duidelijker moet uitspreken. 'Waarom worden atleten verbannen als ze doping gebruiken? Omdat ze liegen en iedereen bedriegen en daarmee zichzelf beschadigen. Als een atleet de oorlog steunt, beschadigen ze heel Oekraïne en verwoesten ze ons leven. Daarom zouden de sancties zwaarder moeten zijn dan in dopingzaken.'

Oorlog in Oekraïne blijft ook na Pasen grote zorg voor beleggers

09:53 | De oorlog in Oekraïne blijft ook na het lange paasweekend een van de grootste zorgen van beleggers. De Europese beurzen gingen dinsdag overwegend omlaag, nu het verwachte offensief van het Russische leger in het oosten van Oekraïne is begonnen. Ook lijkt rentevrees opnieuw op te spelen op de financiële markten.

Tot de grootste verliezers in de Amsterdamse hoofdindex hoorden bedrijven uit de techsector als Just Eat Takeaway, Adyen en Prosus. De eerste leverde in de vroege handel meer dan vier procent in, de andere twee tekenden minnen op van bijna drie procent. De baas van de Federal Reserve Bank in St. Louis heeft gezegd dat de Amerikaanse centrale bank de rente snel verder zal moeten opkrikken om de hoge inflatie te kunnen beteugelen, iets wat de waardering van techaandelen waarschijnlijk geen goed zal doen.

De AEX-index zakte in de eerste handelsminuten 0,8 procent tot 713,50 punten. De MidKap verloor 0,2 procent tot 1069,83 punten. De beurzen in Frankfurt en Parijs leverden tot 1 procent in, Londen bleef min of meer vlak. Beleggers verwerken niet alleen de laatste nieuwsontwikkelingen, maar sorteren ook alvast voor op de start van de drukke kwartaalcijferperiode die later deze week begint.

'Oekraïners kunnen het de Russen heel, heel moeilijk maken'

09:13 | Het grote Russische offensief in de oostelijke Donbas-regio is dan eindelijk begonnen. 'Van Charkiv in het noorden tot aan Mykolajiv in het zuid-westen is het één lang front', zegt Oost-Europa-verslaggever Geert Jan Hahn. Peter Wijninga van het Haags Centrum voor Strategische Studies tekent erbij aan dat het succes van de Oekraïense weerstand afhangt van over hoeveel assen de Russen aanvallen.

'De Russen zullen niet overal tegelijk kunnen aanvallen', denkt Wijninga. 'Ze zullen zich met name concentreren op op het westelijke gedeelte van de Donbas-regio. Volgens Zelenski is de eerste poging om door de Oekraïense linies heen te breken al mislukt. Ik denk dat de Oekraïners het de Russen heel, heel erg moeilijk kunnen maken.'

Gevraagd of het offensief in het oosten betekent dat er in de rest van Oekraïne een relatieve rust zal ontstaan, zegt Wijninga dat we er rekening mee moeten houden dat 'de Russen alle elementen zullen aanvallen waarvan ze vermoeden dat ze de strijd in de Donbas steunen. Denk hierbij aan opslag, transportcentra, opleidingskampen en ook fabrieken. Die zijn verspreid over het hele land. Het hoeft niet te betekenen dat dit een afwijking is van het offensief in oosten, het heeft ook een psychologisch effect. Ze gokken erop dat de burgerbevolking het gaat opgeven.'

Weer geen evacuatieroutes uit belegerde Oekraïense gebieden

08:55 | Voor de derde dag op rij worden er geen evacuatieroutes geopend voor inwoners van belegerde Oekraïense gebieden. Rusland en Oekraïne wisten geen akkoord te bereiken over het openen van zogeheten humanitaire corridors om mensen de kans te geven naar veiligere plekken te gaan.

Op de dagen dat er wel evacuatieroutes zijn, vertrekken meestal duizenden mensen uit onder meer Marioepol en Loehansk naar westelijkere plaatsen in Oekraïne. Oekraïne wil nog steeds dat er een evacuatieroute komt voor mensen in Marioepol, Rusland zegt dat het die stad op een staalfabriek na volledig onder controle heeft. In die fabriek zouden de laatste militairen die voor Oekraïne vechten zich verschanst hebben.

Rusland is volgens Oekraïne een groot offensief begonnen in het oosten van het land. De focus lijkt te liggen op de regio Donbas, waar de afvallige zelfverklaarde onafhankelijke republieken Donetsk en Loehansk liggen.

Bloomberg: Europa zal deel kosten wederopbouw Oekraïne betalen

08:42 | De Europese Unie is van plan een solidariteitsfonds op te richten om de wederopbouw van het door oorlog verwoeste Oekraïne te financieren. De lidstaten zouden eerder vanuit Brussel te horen hebben kregen dat zij het grootste deel van de kosten zullen moeten betalen. De Europese Commissie zou diplomaten hebben verteld dat de EU werkt aan een instrument dat zich richt op de langetermijnbehoeften van het land, aldus ingewijden tegen persbureau Bloomberg.

Het mechanisme waaraan wordt gewerkt zou gelijkenissen vertonen met de coronaherstelfondsen van lidstaten. Het fonds zal hervormingen financieren in overleg met de Oekraïense regering, maar het is niet duidelijk hoeveel geld zal worden verstrekt in de vorm van subsidies of leningen, aldus de bronnen.

Aangezien de oorlog nog steeds aan de gang is, wil het uitvoerend orgaan van de EU geen prijskaartje hangen aan de opdracht. Wel is de EU-ambassadeurs verteld dat het bedrag zou kunnen oplopen tot honderden miljarden euro's over een periode van tientallen jaren.

De kwestie rond de wederopbouw na de oorlog en mogelijke herstelbetalingen door Rusland zal naar verwachting de komende weken de aandacht krijgen. Hoge ambtenaren in Brussel en Washington zouden van plan zijn te praten over manieren om Kiev financieel te steunen. Daarbij zou er extra aandacht zijn voor methoden die ervoor zorgen dat de enorme hoeveelheid geld niet wordt misbruikt.

Biden voorlopig niet naar Kiev

05:11 | De Amerikaanse president Joe Biden is voorlopig nog niet van plan om naar Kiev te gaan. Dat laat zijn woordvoerder Jen Psaki dinsdagochtend weten. De Oekraïense president Zelenski riep Biden daartoe gisteren op.

'Onze focus blijft om Oekraïne, de Oekraïense regering en Oekraïense leiders een historische hoeveelheid veiligheidsondersteuning te geven.' Mochten er ooit plannen komen om een presidentieel bezoek aan Kiev af te leggen, dan zal dat uit veiligheidsoverwegingen niet van tevoren bekend worden gemaakt, aldus Psaki.

Tenten bij aanmeldcentrum Ter Apel worden afgebroken

03:30 | De tenten waarin asielzoekers bij het aanmeldcentrum in Ter Apel bij aankomst worden opgevangen zullen verdwijnen. Asielzoekers hebben in de nacht van maandag op dinsdag voor het laatst geslapen in de paviljoens. De vergunning voor het gebruik van de tenten verloopt dinsdag.

De grote tenten worden vanaf dinsdag afgebroken. Dat duurt een paar dagen. Vanaf dinsdag mogen niet meer dan 2000 mensen verblijven in het aanmeldcentrum in Ter Apel. Staatssecretaris Eric van der Burg (Asiel en Migratie) meldde voor het weekeinde dat hij dat heeft afgesproken met de burgemeesters van Groningen en Westerwolde, waar Ter Apel onder valt.

Van der Burg gaf ook aan dat hij met gemeenten zou overleggen om te zorgen dat mensen elders terechtkunnen. Een woordvoerder van het Centraal Orgaan opvang asielzoekers (COA) liet maandagavond weten dat er hard wordt gewerkt aan een oplossing, maar dat nog onduidelijk was hoe het verder gaat.

Oekraïne meldt begin 'slag om de Donbas'

01:30 | Na de Oekraïense strijdkrachten en een presidentieel adviseur heeft nu ook de Oekraïense president Zelenski zelf gezegd dat het Russische offensief in Oost-Oekraïne van start is gegaan. 'Russische troepen hebben de slag om de Donbas ingezet, die ze al lang hebben voorbereid.' Dat laat Zelenski weten in een videoboodschap.

In de regio Donetsk van Oost-Oekraïne kwamen gisteren vier mensen om het leven door Russische bombardementen, meldt de gouverneur. Er werd al verwacht dat de Russen daar een nieuw offensief zouden starten, nu ze de verovering van de Oekraïense hoofdstad Kiev hadden opgegeven.

Zelenski's adviseur stelt dat met het Russische offensief in het oosten 'de tweede fase van de oorlog is begonnen'. Hij benadrukt dat het Oekraïense leger de Russische troepen aan kan: 'Geloof in ons leger, het is heel sterk.'


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen