Internationaal26 apr '22 10:41Aangepast op 26 apr '22 20:54

Aanslagen Transnistrië; Voorbode nieuwe Russische invasie?

Auteur: Mark van Harreveld

Het ministerie van Binnenlandse Zaken van de Moldavische pro-Russische separatistische regio Transnistrië heeft de staat van paraatheid uitgeroepen. Het staatsveiligheidsministerie in Tiraspol is aangevallen met granaatwerpers, en er zijn twee zendmasten opgeblazen. Getuigen hoorden verschillende explosies, er zijn voor zover bekend geen gewonden gevallen.

President Maia Sandu van Moldavië
President Maia Sandu van Moldavië (ANP / EPA / Dumitru Doru)

Het ministerie van Binnenlandse Zaken van Transnistrië verklaarde op haar Facebookpagina dat de aanval om 18:00 uur plaatselijke tijd plaatsvond in de stad Tiraspol. Televisiezender Pervy Pridnestrovsky citeerde getuigen die beweerden explosies te hebben gehoord, mijnwerkers, brandweerlieden en paramedici waren ter plaatse. Een ander tv-station toonde beelden van een achtergelaten granaatwerper op de plaats van het incident. Ook vanochtend waren er explosies in de opstandige pro-Russische regio waarbij twee radiozendmasten werden verwoest. Niemand raakte gewond.

Lees ook | Analist: Russen voorlopig geen mankracht om Odessa in te nemen

Springplank Transnistrië

Transnistrië is een strook land met ongeveer 470.000 inwoners tussen Moldavië en Oekraïne. In 1992 scheidde het zich met geweld en met Russische hulp af van Moldavië. Sindsdien staat de strook onder controle van de separatistische autoriteiten en zijn er 1.500 Russische vredeshandhavers gestationeerd. Er is groeiende bezorgdheid dat Transnistrië gebruikt gaat worden om Oekraïne vanuit het westen aan te vallen.

Zo liet Moldavië weten 'bezorgd' te zijn over de aanval van maandag. Het Moldavische Buitenlandministerie verklaarde dat 'het doel van het incident van vandaag is om voorwendselen te creëren om de veiligheidssituatie in de regio Transnistrië, die niet door de grondwettelijke autoriteiten wordt gecontroleerd, onder druk te zetten.' Daarmee doelt Moldavië op mogelijke Russische inmenging en betrokkenheid bij het incident.

Deze aanval komt immers kort nadat een hoge Russische militair vorige week de oorlog in Oekraïne direct in verband bracht met de kwestie van de Russisch sprekende minderheid in Transnistrië. Generaal-majoor Rustam Minnekaev, de waarnemend commandant van het centrale militaire district, zei vrijdag dat Rusland de controle wilde over Zuid-Oekraïne omdat dat toegang zou bieden tot Transnistrië. 'Controle over het zuiden van Oekraïne is een andere uitweg naar Transnistrië, waar Russischtalige mensen worden onderdrukt,' zei Minnekaev.

Lees ook | Sheriff Tiraspol for dummies

Fals flag-provocatie

De uitspraken van Minnekaev doen denken aan één van de Russische voorwendselen om Oekraïne binnen te vallen: de (vermeende) onderdrukking van Russisch sprekende minderheden in de Donbas-regio. Naar aanleiding van Minnekaevs verklaringen ontbood Moldavië de Russische ambassadeur naar aanleiding van de opmerkingen van Minnekaev. Moldavië noemde zijn uitspraken 'ongegrond en in tegenspraak met het Russische standpunt ten opzichte van de soevereiniteit en territoriale integriteit van ons land binnen internationaal erkende grenzen'.

De Verenigde Staten waarschuwden eerder voor zogeheten 'false flag'-operaties door Russische troepen. Dergelijke 'valse vlag-operaties' zijn provocaties waarmee een agressor een militaire operatie in een ander land rechtvaardigt. Rusland heeft de beschuldigingen van de hand gewezen.

Vluchtelingencrisis

Moldavië heeft niet alleen te maken met de problematische afgescheiden regio en een mogelijke Russische interventie (en daarmee een directe betrokkenheid bij het conflict in Oekraïne), het land wordt ook overspoeld met Oekraïners die de oorlog in hun land ontvluchten. Tot nu toe hebben zo'n 400.000 Oekraïners hun toevlucht tot de kleine Balkanstaat gezocht, een kwart daarvan besloot in het 2,6 miljoen zielen tellende land te blijven.

Lees ook | 'Krim kan geen onderdeel zijn van deal met Rusland'

Europese steun

Europese donorlanden zegden begin deze maand op een conferentie in Berlijn bijna 660 miljoen euro aan steun toe om Moldavië te helpen. Niet alleen met de vluchtelingencrisis, maar ook met het oog op 's lands veiligheid. De Duitse Buitenlandminister Annalena Baerbock verklaarde op de conferentie dat de hulp geen gunst aan Moldavië was, maar dat de Europese veiligheid in het geding is. Het geld is ook bedoeld om Moldavië minder afhankelijk te maken van het Russische gas

Een week na de Russische inval maakte de Moldavische president Maia Sandu bekend dat haar land de EU officieel om toetreding had gevraagd. In 2014 tekende Moldavië al een associatieverdrag met de EU waarin het land verklaart zich aan te zullen passen aan politieke en economische EU-standaarden. Overigens zonder enige garantie op lidmaatschap.

Volg de ontwikkelingen in Oekraïne hier in ons liveblog

Gerelateerde artikelen