Internationaal5 mei '22 19:11

Britse gemeenteraadsverkiezingen, wat doet Noord-Ierland?

Auteur: BNR Webredactie

Vandaag trekken de Britten naar de stembus voor de gemeenteraadsverkiezingen. En het is vooral een zenuwslopend moment voor de Britse premier Boris Johnson, én voor het gezag in Noord-Ierland. Daar kan de partij Sinn Féin voor het eerst de grootste worden, wat praktisch een garantie is voor een enorm politiek probleem, zowel voor de Ieren als voor de Britten.

Boris Johns gaat zijn stem uitbrengen
Boris Johns gaat zijn stem uitbrengen (ANP / Eyevine / Tim Ireland)

'Het is een testcase voor zijn populariteit', zegt oud-Volkskrant-correspondent voor het Verenigd Koninkrijk Peter de Waard. 'Hij heeft de vorige, nationale verkiezingen, met vlag en wimpel gewonnen en hij heeft de Brexit erdoorheen gekregen, maar sindsdien is er heel wat mis gegaan, met name met de covidtoestanden. Partygate'. Volgens De Waard is de grote vraag: heeft hij het parlement misleid?

Test case

'De volgende verkiezingen zijn over twee jaar, het is wel gebruikelijk dat de zittende regering tijdens deze tussentijdse verkiezingen verliest, dat gebeurt heel vaak. Als de Tories veel plaatselijke zetels verliezen, is dat echter wel degelijk van invloed. Wat heel vervelend voor Johnson is, is dat veel plaatselijke conservatieven duidelijk aangeven alleen voor de plaatselijke verkiezingen Tory te willen zijn en zich zo distantiëren van Johnson'.

Lees ook | Brussel en Londen vergaderen over Noord-Ierland. Alweer

Noord-Ierland

Maar ook Noord-Ierland staat mogelijk tektonische politieke verschuivingen te wachten - het zou zomaar eens kunnen dat Sinn Féin de grootste partij wordt. De partij gold vroeger als de politieke tak van de IRA dat zich inzette voor een onafhankelijk Ierland. In Noord Ierland was traditioneel een pro-Britse partij de grootste, en daar zou nu voor het eerst een einde aan kunnen komen.

'Als de peilingen kloppen, wordt Sinn Féin de grootste', zegt historicus en journalist Keshia Hederman. 'Het is niet meer de partij van toen, ze hebben zich wel degelijk gedistantieerd van die harde nationalistische koers en dat is ook één van de redenen dat ze een brede groep aanspreken'.

Voor de bus

In de vredesakkoorden die een einde maakten aan de Noord-Ierse burgeroorlog, stond dat de grootste partij de eerste minister levert. En dat zou dan nu iemand zijn van Sinn Féin. 'De pro-Britse DUP heeft al aangekondigd daarmee niet akkoord te gaan. Het is heel moeilijk te verkroppen, ze zijn door Boris Johnson voor de bus gegooid bij de Brexitonderhandelingen. Die heeft gezegd: oké, doe dan maar een grens door die Noord-Ierse Zee tussen Noord-Ierland en Groot Brittannië. Voor een partij die bij het Verenigd Koninkrijk wil horen is dat behoorlijk pijnlijk, en dan nu ook accepteren dat Sinn Féin de eerste post krijgt'.

'Het is een pijnlijk moment voor de DUP. Als Sinn Féin wint is het niet zozeer een zege voor Sinn Féin, maar een groot verlies van de DUP. Het kan echt een crisis worden.'

Lees ook | Premier Noord-Ierland neemt ontslag. Hoe nu verder?

Volgens De Waard scoort de DUP slechter omdat veel protestanten minder fanatiek zijn geworden en er een derde partij bij is gekomen. 'The Alliance, die verenigt protestanten en katholieken. De middenmoot, daar raken ze veel zetels aan kwijt. De Sinn Féin is ook minder radicaal geworden hoewel ze nog altijd voor een hereniging zijn met Ierland en dat maakt het voor Boris Johnson zo gevoelig. Want het laatste wat hij wil is dat het Verenigd Koninkrijk uit elkaar valt'.

Kesha schetst een referendum over hereniging als een mogelijk scenario bij winst van Sinn Féin. En hoewel de animo in Noord Ierland bij verschillende peilingen daarvoor gering is, wordt het wel een agendapunt als Sinn Féin aan de macht is.

Lees ook | Noord-Ierland prominent terug op de agenda

Gerelateerde artikelen