Internationaal9 mei '22 10:12Aangepast op 9 mei '22 17:12

Speech van Poetin: geen officiële oorlogsverklaring aan Oekraïne

Auteur: Lisa van der Velde

De Russische president Vladimir Poetin heeft maandag in zijn toespraak tijdens de viering van de overwinning op nazi-Duitsland de inval in Oekraïne verdedigd. Volgens Poetin was het Westen juist bezig met het voorbereiden van een invasie van Rusland, waaronder het schiereiland de Krim, zo zei hij op het Rode Plein in Moskou. Voorafgaand aan de speech werd gespeculeerd dat de president Oekraïne officieel de oorlog zou verklaren, maar dat heeft hij niet gedaan.

'De toon van zijn speech viel mij eerlijk gezegd nog mee', zegt BNR's buitenlandcommentator Bernard Hammelburg. 'Hij zei dat hij al sinds december aangaf dat de NAVO op het verkeerde pad zat en dat ze moesten uitkijken, en dat Poetin geen andere keus had dan zichzelf verdedigen omdat volgens de NAVO volgens Poetin een bedreiging aan de grenzen van Rusland vormt'.

Verder ging de Russische president tekeer tegen Amerika. Volgens Poetin doet de VS alsof zij het belangrijkste land van de wereld zijn. 'Maar volgens Poetin is Rusland het belangrijkste land', zegt Hammelburg.

Volg de laatste ontwikkelingen over de oorlog in Oekraïne in ons liveblog

Verder maakte de Russische president veel vergelijkingen met de Tweede Wereldoorlog. 'Dat is natuurlijk logisch op een dag als vandaag. De Sovjet-Unie heeft bijna 27 miljoen mensen verloren in het verslaan van nazi-Duitsland.' Daarnaast wees Poetin in zijn speech op de 'nazikant' van het Westen. 'Voortdurend noemt hij dat methodes die toen zijn gebruikt, nu tegen Rusland worden gebruikt, door middel van sancties en isolaties.'

Geloofwaardig

'Je weet nooit zeker of het Russische volk gelooft wat Poetin zegt. Uit een peiling blijkt dat ongeveer 70 procent tot 80 procent van de Russische bevolking achter Poetin staat. Ze staan vooral achter het frame dat de Russen als taak hebben de wereld te verdedigingen tegen het nazisme. Wel is er ook deel van de bevolking dat geen mening geeft.' Hammelburg verwacht dat Poetins boodschap van wel is aangekomen. 'De speech is in het hele land uitgezonden en in 28 steden waren parades.'

Geen oorlogsverklaring

Internationale waarnemers luisterde gespannen naar de speech van Poetin met de verwachting dat de Russische president een uitspraak zou doen over het verdere verloop van de oorlog. Geheel onverwacht deed de Russische president geen oorlogsverklaring en riep hij ook geen overwinning uit, zoals sommige commentatoren voorspelden. Hierover zegt Han ten Broeke, directeur politieke zaken The Hague Centre for Strategic Studies (HCSS), 'het was een speech die aangaf hoezeer het Kremlin met de handen in het haar moet hebben gezeten over wat er wel kon worden gezegd. Poetin blijkt namelijk geen enkele van zijn strategisch doel te hebben behaald nu de slag om Kiev is mislukt en de strijd in de Donbas heel moeizaam verloopt.'

'Het enige concrete wat Poetin noemde in zijn speech was dat hij goed zou zijn voor de Oekraïense slachtoffers en de Russische militairen die gehandicapt raakten in de strijd. Wat mij betreft was de onderliggende boodschap van de president dat deze oorlog nog heel lang zal gaan duren.'

Minuut stilte

Vlak voor de 11 minuten durende toespraak van Poetin, inspecteerde onder andere de Russische minister van Defensie Sergej Sjojgoe de troepen die deelnemen aan de militaire parade. Ook werd een minuut stilte gehouden voor de Russische slachtoffers van de Tweede Wereldoorlog. Na de toespraak van Poetin werd het volkslied van Rusland gespeeld en begonnen de militairen aan de jaarlijkse parade.

Rusland beweert al sinds het begin van de oorlog dat het Oekraïne op 24 februari is binnengevallen om het land te 'demilitariseren' en 'denazificeren'.

De Russen annexeerden in 2014 de Krim van Oekraïne.

Gerelateerde artikelen