Internationaal29 mei '22 17:46

Liveblog | Meerdere doden en gewonden door Russische aanvallen; Oekraïense leger bezig met 'tegenoffensief' in Cherson

Auteur: BNR Webredactie

Dit is dag 95 van de oorlog in Oekraïne. Volg in dit liveblog het laatste nieuws over de strijd tussen Oekraïne en Rusland. Ook lees je hier alle gevolgen die de oorlog heeft.

President Vladimir Poetin.
President Vladimir Poetin. (EPA)

Tweede Kamer wil snel gaan helpen bij wederopbouw van Oekraïne

17:29 | De Tweede Kamer wil snel beginnen met het steunen van de wederopbouw van Oekraïne. Het kabinet lijkt nog niet zo ver. Daarom ligt er nu een door de Kamer gesteund plan van D66 dat de regering moet 'aanzetten tot actie'.

De verwoesting in Oekraïne door de oorlog is gigantisch. Het wordt momenteel geschat op 200 tot 600 miljard euro. De oorlog gaat intussen in alle hevigheid door en de schade wordt elke dag groter. Kiev is al wel bezig met de wederopbouw, maar de oorlog blijft de eerste prioriteit.

Oekraïne moet de leiding nemen over het herstel en zover is het nog niet. 'De wederopbouwbehoeften zijn door Oekraïne zelf nog niet in kaart gebracht vanwege de oorlogssituatie waar het land momenteel nog in verkeert', schreef het kabinet deze maand aan de Tweede Kamer.

Maar de Kamer heeft haast en een actieplan van D66 om nu al te beginnen met hulp geven, krijgt steun van VVD, PvdA, SP, GroenLinks en ChristenUnie. 'Wacht niet met het tonen van solidariteit tot de oorlog voorbij is, maar ga nu aan de slag met de eerste fase van de herstelhulp', zegt D66-Kamerlid Alexander Hammelburg.

Volgens hem kan Nederland stedenbouwkundigen sturen die kunnen helpen met het ontwerpen van nieuwe steden en dorpen. Dan kan na de oorlog direct aan de slag worden gegaan, is het idee. Verder kan kennis gedeeld worden over bruggenbouw en landbouw, aldus het actieplan.

Zelenski brengt bezoek aan Oekraïense troepen aan het front

15:31 | De Oekraïense president Volodimir Zelenski heeft zondag een bezoek gebracht aan Oekraïense troepen in de noordoostelijke regio Charkov, heeft het kantoor van de president bekendgemaakt. Het was het eerste officiële bezoek van Zelenski buiten de regio Kiev sinds het begin van de oorlog in Oekraïne.

Volgens zijn kantoor gaf Zelenski de troepen tijdens zijn bezoek veel complimenten. 'Jullie riskeren jullie levens voor ons allemaal en voor ons land', zei hij onder meer. Ook deelde hij cadeaus uit aan de soldaten.

Sinds medio mei is het relatief rustig in Charkov, zo'n vijftig kilometer van de Russische grens. Wel werden donderdag nog zeker zeven burgers gedood door Russische bombardementen op de stad.

Erdogan: gesprekken met Finland en Zweden niet naar verwachting

14:16 | De gesprekken die Turkije afgelopen week heeft gevoerd met Zweden en Finland over hun eventuele toetreding tot de NAVO waren niet op 'het verwachte niveau', heeft de Turkse president Recep Tayyip Erdogan volgens de staatsomroep TRT Haber gezegd. Volgens Erdogan kan Ankara niet instemmen met de toetreding van 'landen die terrorisme steunen'.

Erdogan verzet zich hevig tegen het mogelijke NAVO-lidmaatschap van Finland en Zweden. Beide landen zouden volgens hem terroristen herbergen, onder wie Koerdische militanten van de in Turkije verboden PKK. 'Ze zijn niet eerlijk en oprecht', zei de Turkse president volgens TRT Haber tegenover een groep verslaggevers. 'Zolang ik hoofd van de Turkse republiek ben, kunnen we absoluut geen 'ja' zeggen tegen de toetreding van de NAVO van landen die terrorisme ondersteunen', aldus Erdogan.

Bronnen melden aan persbureau Reuters dat tijdens de gesprekken afgelopen woensdag weinig vooruitgang is geboekt. Het zou nog onduidelijk zijn of de onderhandelingen later doorgaan. Zowel Zweden als Finland heeft in een reactie op de beweringen van Erdogan benadrukt dat ze alle vormen van terrorisme veroordelen.

Erdogan heeft wel nieuwe gesprekken met Rusland en Oekraïne aangekondigd. Deze staan gepland voor maandag. 'We zullen beide partijen wederom aanmoedigen tot dialoog en diplomatie', zei hij.

Export Qatar verdubbeld door vraag naar aardgas

13:45 | De export van Qatar is in april verdubbeld ten opzichte van dezelfde maand een jaar eerder. De Golfstaat profiteert van de toegenomen vraag naar vloeibaar gemaakt aardgas (lng) sinds de Russische inval in Oekraïne van eind februari. Qatar is een van de belangrijkste exporteurs van LNG ter wereld.

De Europese Unie was voor de oorlog voor zo'n 40 procent van haar aardgas afhankelijk van Rusland. Die afhankelijkheid wil de EU zo snel mogelijk afbouwen. Zo kreeg Qatar na het begin van de oorlog het verzoek om meer LNG te leveren aan Europa. Duitsland en Qatar gaan op het gebied van energie nauwer samenwerken, zo werd vorige week bekend.

De totale export van Qatar groeide in april naar omgerekend ruim 11 miljard euro. Dat is meer dan het dubbele ten opzichte van dezelfde maand in 2021. Zo wordt een van de rijkste landen ter wereld nog rijker.

'Oekraïens tegenoffensief in Cherson'

08:56 | Volgens het Oekraïense leger is Oekraïne bij Cherson, ten noorden van de Krim, bezig met een tegenoffensief. Vrijdag liet de gouverneur van de regio weten dat Russische troepen hun posities versterkten en dat sommige plekken continu werden gebombardeerd.

De eerder door Rusland ingenomen stad wordt nu onophoudelijk beschoten door Oekraïense troepen, zegt een pro-Russische functionaris daar tegen persbureau Reuters. De gevechten hebben invloed op het moment waarop Rusland-gezinden in de regio zich bij het buurland willen aansluiten, zegt Kirill Stremousov. Een beslissing daarover zou "richting volgend jaar" genomen worden. Ook zou daar mogelijk een referendum over worden gehouden, waar Stremousov eerder deze maand zei dat dat niet nodig was. Stremousov wordt door Oekraïne gezocht vanwege landverraad.

President Zelensky beschuldigt de Russische troepen ervan dat ze burgers verhinderen uit Cherson te evacueren, en dat ze in feite 'proberen mensen te gijzelen', wat volgens hem 'een teken van zwakte' is.

Meerdere doden en gewonden door Russische aanvallen

01:03 | Door Russische aanvallen zijn volgens de Oekraïense autoriteiten op verschillende plekken in Oekraïne burgers gedood en gewond geraakt. De Oekraïense president Volodimir Zelenski beschuldigde Rusland van 'nieuwe terreur'. Het gaat volgens hem om 'zinloze, barbaarse aanvallen' met raketten en mortieren, meldde hij zaterdag in een videotoespraak.

Het Oekraïense leger zegt Russische aanvallen te hebben afgeslagen. Daarbij zouden 33 'bezetters' zijn gedood en zes gepantserde voertuigen zijn vernietigd. De informatie valt niet onafhankelijk te verifiëren. Vooral rond de stad Severodonetsk in de Oost-Oekraïense regio Donbas wordt zwaar gevochten. Rusland zegt de stad volledig te hebben ingenomen, maar Oekraïne spreekt dat tegen.

Volgens burgemeester Vadim Bojtsjenko van Marioepol, de zuidelijke havenstad die na een zware strijd is veroverd door de Russen, dreigen er infectieziektes uit te breken. Het rioleringssysteem en de vuilophaal van de stad zijn buiten bedrijf en de temperaturen stijgen. 'Daarom melden onze artsen het gevaar dat deze zomer kan ontstaan: uitbraken van infectieziekten zoals dysenterie', aldus Bojtsjenko.

Zelenski verwacht 'goed nieuws' over wapenleveranties

00:02 | De Oekraïense president Volodimir Zelenski hoopt de komende week 'goed nieuws' te krijgen van westerse bondgenoten over nieuwe wapenleveranties. Dat zei hij in een videotoespraak zaterdagavond zonder verdere details te geven.

Oekraïne hoopt onder meer dat de Amerikanen een geavanceerd raketsysteem gaan leveren. Het gaat om het zogeheten Multiple Launch Rocket System (MLRS), dat is een meervoudige raketwerper met een bereik tot zo'n 300 kilometer.

'Het is lastig vechten als je wordt aangevallen van 70 kilometer afstand en je niks hebt om je mee te verdedigen. Oekraïne kan Rusland terugdringen tot achter het IJzeren Gordijn, maar dan moeten we daarvoor effectieve wapens hebben', schrijft presidentieel adviseur Michailo Podoljak op Twitter. 'Als het Westen werkelijk wil dat Oekraïne de oorlog wint, is het dan misschien niet eens tijd om ons MLRS te geven?'

Volgens Amerikaanse media overweegt het Witte Huis de levering van deze wapens momenteel en kan een besluit in de komende dagen vallen. Oekraïne meldde eerder zaterdag al andere wapensystemen te hebben ontvangen, zoals houwitsers uit de Verenigde Staten en Harpoon-raketten uit Denemarken, waarmee vijandelijke schepen kunnen worden aangevallen.

Gerelateerde artikelen