Internationaal8 jun '22 10:36Aangepast op 8 jun '22 10:55

Belgisch koningspaar bezoekt Congo: ‘Hooggespannen verwachtingen’

Auteur: BNR Webredactie

De Belgische koning Filip en zijn vrouw koningin Mathilde zijn aangekomen in de Democratische Republiek Congo. Het is het eerste bezoek van een Belgische koning in twaalf jaar tijd. ‘Het ligt zeer gevoelig’, zegt Afrika-journalist Arne Doornebal.

De Belgische koning Filip en koningin Mathilde.
De Belgische koning Filip en koningin Mathilde. (ANP / Robin van Lonkhuijsen)

Lees ook | Hoe gaan we om met het discutabele verleden van Nederland?

Het bezoek ligt nog steeds zeer gevoelig vanwege Koning Filips’ voorvader, Leopold II van België. Zijn persoonlijke heerschappij over Congo-Vrijstaat werd gekenmerkt door ernstige wreedheden, geweld en een grote bevolkingsafname in de periode van 1885 tot 1908. Door epidemieën (slaapziekte, pokken, varkensgriep en amoebische dysenterie), hongersnood en geweld stierven enkele miljoenen Congolezen. ‘De meeste koloniën werden gesticht door staten, maar bij Congo was Leopold II zelf, die Congo ruim twintig jaar in bezit had. Congo is gigantisch, 78 keer groter dan Nederland en inmiddels wonen er 90 miljoen mensen. Dat enorm grote gebied was twintig jaar lang privébezit van Leopold II, totdat het is overgedragen aan de Belgische staat. De huidige koning Filip is een directe nazaat van hem, en dat ligt absoluut gevoelig’, zegt Doornebal.

Wat gaat Koning Filip zeggen?

Koning Filip en Koningin Mathilde gaan de komende dagen onder meer langs de steden Kinshasa, Lubumbashi en Bukavu. Het bezoek zou eigenlijk al in 2020 worden gebracht in verband met het jubileum van de Congolese onafhankelijkheid, maar dat ging vanwege de coronapandemie niet door. Koning Filip heeft toen een brief geschreven. 'Hij schreef dat het hem spijt wat er is gebeurd. Het is bijzonder dat het koningshuis daarover spijt betuigt. Maar nu is de grote vraag: wat gaat Koning Filip deze keer zeggen? Hij zal vandaag het parlement toespreken. Er wordt ook gespeculeerd: gaat hij spijt betuigen of excuses maken? Dat zou namelijk ook weer allerlei juridische consequenties kunnen hebben.’

Handelscomponent

Voor België is Congo belangrijk, onder meer omdat ze afhankelijk zijn van bepaalde grondstoffen. ‘De hele transitie naar elektrisch rijden is onmogelijk zonder Congo. Dus er zit ook een handelscomponent aan deze reis.'

Maar de genocide die België in Congo heeft gepleegd blijft de belangrijkste reden. ‘Er wordt gezegd: laten we proberen die bladzijde uit het verleden om te slaan. Het zou goed zijn als er iets van sorry of spijt komt, maar het koningspaar wil ook kijken hoe nu verder te gaan en hoe België Congo kan helpen om de handel in mineralen bijvoorbeeld eerlijker te maken. Er gaan verhalen rond over slechte en gevaarlijke werkomstandigheden en mensen die heel weinig geld verdienen. Er moet een transitie komen, want die grondstoffen heeft de wereld nodig en dat moet op een betere manier.'


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen