Internationaal7 jun '22 13:16Aangepast op 14 sep '22 11:06

VS zet Bosnische politici op zwarte lijst

Auteur: Mark van Harreveld

De Verenigde Staten hebben sancties ingesteld tegen de president van de Bosnisch-Kroatische federatie van Bosnië en Herzegovina Marinko Cavara en de Bosnisch-Servische minister van Volksgezondheid en Sociale Zaken Alen Seranic. Volgens de Amerikanen zouden zij de democratische instellingen van het land in gevaar brengen.

De Servische president van Bosnië en Herzegovina Marinko Cavara
De Servische president van Bosnië en Herzegovina Marinko Cavara (ANP / Imago Stock & People GmbH)

Het Amerikaanse ministerie van Financiën maakte het nieuws in een maandag verschenen persbericht bekend. 'Marinko Cavara en Alen Seranic hebben elk een etnonationalistische en politieke agenda nagestreefd ten koste van de democratische instellingen en de burgers van Bosnië en Herzegovina', zei onderminister van Financiën voor Terrorisme en Financiële Inlichtingen Brian E. Nelson. Volgens Nelson toont dit aan dat 'de Verenigde Staten zich blijven inzetten voor de stabiliteit en welvaart van Bosnië en Herzegovina.'

Separatisten

Onder de nieuwe sancties worden tegoeden van Cavara en Seranic die onder Amerikaanse jurisdictie vallen bevroren en wordt het Amerikaanse burgers verboden om transacties met hen te verrichten. Het is niet voor het eerst dat Bosnische functionarissen en politici gesanctioneerd worden door de Amerikanen; in januari kreeg de Bosnisch-Servische leider Milorad Dodik ook al te maken met sancties. Dodik werd ervan beschuldigd de territoriale integriteit van Bosnië en Herzegovina in gevaar te brengen.

Lees ook | 'Rusland beïnvloedt buitenlandse politici'

Dayton-allergie

De Amerikanen zijn alert op nationalistische politici die in hun ogen de zo moeizaam tot stand gekomen Dayton-akkoorden van 1995 bedreigen. De Dayton-akkoorden maakten een einde aan meer dan drie jaar burgeroorlog in Bosnië die meer dan 100.000 levens eiste en twee miljoen vluchtelingen tot gevolg had. Het vredesverdrag werd uiteindelijk in Parijs getekend in aanwezigheid van de Franse president Jacques Chirac, de Amerikaanse president Bill Clinton, de Britse premier John Major, de Duitse bondskanselier Helmut Kohl en de Russische premier Viktor Tsjernomyrdin.

Niet alleen beëindigde die overeenkomst de oorlog, Bosnië en Herzegovina werd ook omgevormd tot een staat die uit twee entiteiten bestaat: een door Bosniakken en Kroaten gedomineerde federatie en een door Serviërs geleide Republika Serpska. President Cavara staat sinds 2015 aan het hoofd van de Bosnisch-Kroatische federatie.

Lees ook | Tranen om Tito, Dodik en Djokovic

Dodik

De directe aanleiding voor de Amerikanen om Cavara op de zwarte lijst te zetten is diens weigering om rechters voor te dragen aan het Constitutioneel Hof, dat volgens het departement een 'cruciale rol' speelt in de constitutionele orde van het land en dat tot Cavara's taken behoort. Seranic op zijn beurt wordt er door de Amerikanen van beschuldigd de separatistische activiteiten van de eerder gesanctioneerde Milorad Dodik te steunen.

Casus belli is Seranic' steun voor een wetsvoorstel om een Servisch republikeins agentschap op te richten dat nieuwe medicijnen moet beoordelen. Een dergelijk nationaal instituut bestaat echter al in Bosnië en wordt gezien als de zoveelste poging van Servische nationalisten om autonomie voor de Republika Serpska te bedingen. Dodik oogstte al eerder felle kritiek vanuit de VS omdat hij de Servische republiek uit verschillende nationale instellingen, waaronder het leger, het gerecht en het belastingstelsel, wilde terugtrekken.

Lees ook | Scholz wil met Balkan-reis uitbreiding EU versnellen

Russische dreiging

Twee maanden geleden waarschuwde Šefik Džaferović, de Bosnische voorzitter van het drieledige presidentschap van Bosnië en Herzegovina, voor Dodiks machinaties om de Bosnisch-Servische deelname aan het nationale leger, de rechterlijke macht en het belastingsysteem in te trekken. Volgens Džaferović is Bosnië bijzonder kwetsbaar is voor Russische inmenging omdat Dodik zo dicht tegen het Kremlin aanschurkt. 'Dodik probeert gebruik te maken van het feit dat de aandacht van het westen gericht is op Oekraïne', zei Džaferović destijds tegen de Guardian. 'Hij wordt in zijn gedrag aangemoedigd door Rusland, dat er altijd op gebrand is om te laten zien dat het de zachte onderbuik van de EU en de NAVO kan destabiliseren. Westerse regeringen zouden dit veel serieuzer moeten overwegen en zich actiever en krachtiger moeten inzetten in Bosnië-Herzegovina en de hele regio.'

Lees ook | Servië blijft het Kremlin trouw


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen