Internationaal15 jun '22 10:56

'Oorlog in kritieke fase beland'

Auteur: Mark van Harreveld

De uitputtingsslag in het oosten van Oekraïne is nog altijd aan de gang. Russische troepen hebben inmiddels het grootste deel van de stad Severodonetsk in handen, waar zich in de Azot-fabriek nog steeds honderden burgers en eenheden van de Oekraïense strijdkrachten schuilhouden. 'Oekraïne is duidelijk in het defensief, de oorlog is in een kritieke fase beland', zegt geopolitiek analist Alex Krijger.

Het stadje Pryvillya in de Donbas-regio
Het stadje Pryvillya in de Donbas-regio (ANP / AFP / Aris Messinis)

Volgens Krijger zijn nog slechts enkele plaatsen in de regio in Oekraïense handen, daarna 'is het gewoon klaar en hebben de Russen de Donbas veroverd, bevrijd, de werkelijkheid is dat ze het helemaal hebben platgegooid'. Volgens Krijger speelt in Severodonetsk zich een zelfde scenario af als in Marioepol een maand geleden. 'Het zal een schimmig spel blijven qua evacuatie van mensen, het ergste is dat ze niet naar Oekraïne gaan, maar waarschijnlijk naar Rusland.'

Gisteren hield de NAVO een minitop in het Catshuis in aanloop naar een 'mogelijk cruciale' top in Madrid. Opvallend volgens Krijger was dat premier Mark Rutte weer eens herhaalde dat Poetin deze oorlog niet mag winnen. Krijger wijst op de belangrijke reeks toppen die eraan zit te komen en die zullen gaan over wapenleveranties, het NAVO-lidmaatschap van Finland en Zweden en over het EU-kandidaatslidmaatschap voor Oekraïne.

Lees ook | Rutte dineert met NAVO-topman en wereldleiders

Voor dat laatste maakt de Europese Commissie zich hard. 'Dat is enorm belangrijk voor Oekraïne, zeker in deze defensieve fase zou dat een enorme oppepper zijn. De vraag is of dit de meest logische route is. Er zijn veel lidstaten die daarover gaan, er zijn een aantal kandidaatslidstaten zoals Turkije en Montenegro en er zijn potentiële kandidaatslidstaten als Bosnië-Herzegowina. Het meest logische is dat Oekraïne achteraan sluit'.

Lees ook | 'Situatie Severodonetsk feitelijk al beslist'

Lidmaatschap

Krijger denkt dat Von der Leyen echter wil doorpakken en Oekraïne meteen voor het kandidaatslidmaatschap laat opkomen. Maar daar gaat de Commissie niet over, daar gaan de lidstaten over. Krijger verwacht dan ook een compromis. 'Er moet iets van een perspectief komen. Het lijkt me sterk dat ze in één keer naar het kandidaatslidmaatschap doorpakken, maar áls ze het doen, dan zal Zelenski wellicht in ruil daarvoor moeten praten met Poetin. Dat is lastig voor hem.'

Volgens Krijger zien met name Parijs, Berlijn en Rome de onrust onder de eigen bevolking toenemen als gevolg van hoge energieprijzen en inflatie. 'Er ontstaat oorlogsmoeheid en ze willen dat de oorlog stopt - maar wél op een moment dat Zelenski dat wil.' Krijger sluit niet uit dat wanneer de Russen de Donbas geheel in handen hebben Poetin bereid is om te gaan praten en Zelenski onder druk gezet gaat worden om ook te praten.

Volg de ontwikkelingen in Oekraïne hier in ons liveblog

De eindsituatie kan volgens Krijger zijn dat Oekraïne gevraagd wordt land op te geven, al is het onwaarschijnlijk dat de VS, de Britten, Polen en de Baltische staten daarmee akkoord gaan. En al helemaal nu Poetin in een speech gezegd heeft het oude Russische rijk te willen herstellen.

Lees ook | NAVO-topman: 'Oorlog gaat lang duren'

Gerelateerde artikelen