Internationaal22 jun '22 17:28

Liveblog | Scholz: NAVO-partners in oosten kunnen rekenen op Duitsland

Auteur: BNR Webredactie

Het is dag 118 van de oorlog in Oekraïne. Volg in dit liveblog het laatste nieuws over de oorlog in Oekraïne en alle gevolgen ervan.

'Westen moet in gesprek blijven met Poetin'

17:25 | Het Westen moet in gesprek blijven met Poetin. Dat zegt defensiespecialist en directeur van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies Rob de Wijk in BNR's Big Five. 'Uiteindelijk moet hij ergens zijn handtekening onder zetten, uiteindelijk moet er onderhandeld worden over een staakt-het-vuren, uiteindelijk moet er misschien wel een vredesakkoord komen. En daar hebben we Poetin helaas voor nodig.'

Scholz: NAVO-partners in oosten kunnen rekenen op Duitsland

16:55 | NAVO-partners in het oosten van Europa kunnen als dat nodig is voor honderd procent rekenen op Duitsland. Dat heeft bondskanselier Olaf Scholz verzekerd, onder meer naar aanleiding van het ontstane conflict tussen Rusland en Litouwen over Kaliningrad, de Russische exclave aan de Oostzee.

'We zullen elke vierkante meter van het gebied van het bondgenootschap verdedigen', zei de Duitse regeringsleider woensdag, in aansluiting op zijn toespraak in de Bondsdag direct na de Russische aanval op Oekraïne in februari. Uit eigen historische ervaring weten de Duitsers volgens Scholz immers wat ze aan die toezegging te danken hebben.

'Daarom kunnen onze bondgenoten in Oost-Europa op Duitsland vertrouwen. Met die belofte gaan we naar de NAVO-top volgende week.' Omdat ook andere bondgenoten zich met zeer concrete bijdragen zullen uitspreken voor de gemeenschappelijke verantwoordelijkheid voor de veiligheid, is Scholz ervan overtuigd dat de bijeenkomst van de NAVO een "signaal van cohesie en vastberadenheid zal afgeven" richting Moskou.

Scholz benadrukte dat Duitsland het niet bij woorden zal laten. Al direct na het begin van de oorlog in Oekraïne zijn manschappen en militaire capaciteit, zoals luchtafweer, naar oostelijke streken van het bondgenootschap gestuurd, riep hij in herinnering. Met Litouwen is afgesproken dat de Duitse aanwezigheid daar danig wordt versterkt. Duitsland zal bovendien de activiteiten van luchtmacht en marine in het Oostzeegebied uitbreiden en het luchtruim van Slowakije helpen bewaken.

Ook Oekraïne wordt niet vergeten. Scholz beloofde Kiev wapens te leveren die in deze fase van de strijd echt nodig zijn. "Nu en in de toekomst. We zullen Oekraïne ook op andere manieren steunen, financieel, economisch, humanitair en politiek." De training van Oekraïense militairen om te leren omgaan met zwaar materieel zoals meervoudige raketwerpers en luchtafweersystemen begint de komende dagen.

Ook Nederlandse pantserhouwitsers zijn afgeleverd in Oekraïne

16:00 | De toegezegde Nederlandse pantserhouwitsers zijn inmiddels aan Oekraïne geleverd, maakte premier Mark Rutte woensdag duidelijk tijdens een debat in de Tweede Kamer. De afgelopen weken zijn Oekraïense militairen getraind in Duitsland om het zware geschut te kunnen bedienen.

Nederland en Duitsland geven respectievelijk vijf en zeven pantserhouwitsers aan Oekraïne. Dinsdag meldde de Oekraïense minister Oleksii Reznikov van Defensie al dat de Duitse pantserhouwitsers zijn aangekomen in zijn land.

De pantserhouwitsers zijn overgedragen aan de Oekraïense strijdkrachten, laat een woordvoerder van het Nederlandse ministerie van Defensie weten. Wat er nu verder mee gebeurt, krijgt het ministerie niet te horen. Het geschut is hard nodig in de strijd in het oosten van het land.

Volgens Rutte gaat Nederland door met het leveren van zware wapens. Er is daar wel 'een begrenzing' aan, maar 'we zijn er nog niet gelukkig', aldus de premier. Het ministerie van Defensie liet al eerder weten dat er ook gekeken wordt naar het kopen van wapens voor Oekraïne. Ook het samen met andere landen leveren van zwaar materieel wordt onderzocht.

'Blokkade Kaliningrad kan explosief zijn'

13:50 | De Litouwse blokkade van de Russische exclave Kaliningrad 'kan zeer explosief zijn'. Dat zegt SP-Kamerlid Jasper van Dijk. EU-lidstaat Litouwen laat sinds kort geen goederen die op de EU-sanctielijst staan meer door naar de Russische exclave Kaliningrad. Rusland is daar woedend over en dreigt met tegenmaatregelen als Litouwen niet bijdraait.

Turks vrachtschip met graan verlaat haven Marioepol

13:16 | Een Turks vrachtschip is na onderhandelingen tussen Ankara en Moskou geladen met graan uitgevaren uit de Oekraïense haven Marioepol. Die is in mei na hevige gevechten in handen gevallen van Russische troepen en pro-Russische Oost-Oekraïense milities. Het schip, de Azov Concord, is volgens het Turkse ministerie van Defensie het eerste buitenlandse vrachtschip dat sindsdien de haven heeft verlaten.

Een Turkse delegatie was naar Moskou gegaan om er over de export van graan uit Oekraïense havens te praten. De oorlog in Oekraïne heeft de scheepvaart van en naar dat land vrijwel onmogelijk gemaakt. Turkije heeft goede relaties met Oekraïne en met Rusland en probeert via onderhandelingen de strijdende partijen zo ver te krijgen dat ze export van bijvoorbeeld tarwe uit Oekraïne over de Zee van Azov en de Zwarte Zee mogelijk maken. Ankara probeert ook te bemiddelen in de strijd.

Topman Volkswagen: risico's voor fabrieken door stop Russisch gas

12:10 | De Duitse automaker Volkswagen loopt risico's met de productie in zijn fabrieken als de Russische gasleveringen aan Duitsland ineens stopgezet zouden worden. Dat zei topman Herbert Diess tegen persbureau Bloomberg op het Qatar Economic Forum in Doha. Hij gaf aan dat het bedrijf vanwege de Duitse afhankelijkheid van Russisch aardgas de mogelijkheid behoudt om zijn eigen energiecentrales op steenkool te laten draaien in plaats van gas.

Hij stelde dat de overgang in Duitsland naar andere energiebronnen dan Russisch gas niet snel genoeg verloopt en dat er dus grote verstoringen kunnen ontstaan mocht Moskou de gaskraan ineens dicht draaien. Het zal volgens de topman tijd in beslag nemen om vloeibaar gemaakt aardgas (lng) uit andere landen te halen en de infrastructuur daarvoor te bouwen. Diess zei wel dat hij er voor de langere termijn van overtuigd is dat Duitsland zonder Russisch gas kan.

De topman verklaarde verder dat de vraag naar auto's vooralsnog sterk is, ondanks de oorlog in Oekraïne en de hoge inflatie die de koopkracht van huishoudens raakt. Volgens Diess zijn er veel orders voor elektrische auto's van Volkswagen en is hij optimistisch dat het bedrijf zijn doelstellingen voor dit jaar kan behalen. Volkswagen is in een felle concurrentiestrijd verwikkeld met bijvoorbeeld Tesla op de markt voor elektrische auto's.

Brand in Russische olieraffinaderij na Oekraïense droneaanval

10:55 | Bij een olieraffinaderij op Russisch grondgebied is woensdag brand uitgebroken. Volgens het Russische staatspersbureau TASS hebben twee Oekraïense drones een aanval uitgevoerd op de fabriek in de regio Rostov.

Een anonieme bron binnen de lokale autoriteiten meldt aan TASS dat een van de twee onbemande vliegtuigen op een gebouw van het bedrijfscomplex is ingevlogen en dat daarbij de brand is ontstaan. De tweede drone vloog daarna weg. Het vuur zou inmiddels zijn geblust.

De drones hebben ver moeten vliegen om de Russische olieraffinaderij te bereiken. Die ligt zeker 150 kilometer van het grondgebied dat momenteel onder Oekraïense controle is. De olieraffinaderij staat in de Russische regio Rostov, net over de grens bij de Oekraïense regio Loehansk. Die regio is vrijwel volledig in Russische handen. Het Oekraïense leger verdedigt alleen nog de steden Severodonetsk en Lisitsjansk, waar al weken hevig gevochten wordt.

Indonesische president bezoekt Oekraïne en Rusland

09:10 | De Indonesische president Joko Widodo bezoekt volgende week Rusland en Oekraïne en voert gesprekken met de leiders van beide landen, heeft zijn minister van Buitenlandse Zaken woensdag bekendgemaakt. Volgens Retno Marsudi is Widodo het eerste Aziatische staatshoofd dat beide landen bezoekt sinds de Russische invasie van Oekraïne op 24 februari.

De president reist naar Kiev en Moskou na het bijwonen van de G7-top in Berlijn die zondag en maandag wordt gehouden. Daar komen zeven rijke geïndustrialiseerde landen, namelijk Duitsland, Frankrijk, Canada, Italië, Japan, Groot-Brittannië en de Verenigde Staten bijeen. Ook de Europese Unie maakt deel uit van de G7, maar wordt niet bij de zeven onafhankelijke staten opgeteld.

'President Widodo heeft ervoor gekozen te proberen bij te dragen aan de vrede in Oekraïne, niet om stil te blijven zitten', zei Marsudi op een persconferentie. Ze beschreef het conflict als 'extreem gecompliceerd'. 'Het bezoek is een demonstratie van de humanitaire zorgen van de president en maakt deel uit van de inspanningen om de voedselcrisis aan te pakken die door de oorlog is veroorzaakt en waarvan de impact in alle landen voelbaar is.'

Indonesië is de huidige voorzitter van de G20, die bestaat uit twintig grote economieën. Het land stemde in maart voor een resolutie van de Algemene Vergadering van de VN die de militaire aanval van Moskou op Oekraïne veroordeelde, maar Rusland niet rechtstreeks bekritiseerde.

De Verenigde Staten en andere westerse landen hebben opgeroepen Rusland uit de G20 te zetten, maar Indonesië heeft erop aangedrongen dat alle lidstaten moeten worden uitgenodigd. Widodo heeft de Oekraïense president Volodimir Zelenski uitgenodigd voor een aanstaande G20-top in Bali, ook al is Oekraïne geen lid

VK: helft strijdkrachten Volksrepubliek Donetsk uitgeschakeld

08:23 | Ongeveer 55 procent van de strijdkrachten van de Volksrepubliek Donetsk (DPR), het separatistisch deel in het oosten van Oekraïne dat wordt gesteund door Rusland, is volgens het Verenigd Koninkrijk uitgeschakeld.

Volgens cijfers die door de DPR zijn gepubliceerd op 16 juni zijn sinds het begin van dit jaar 2128 militairen gesneuveld en 8897 gewond geraakt, meldt het Britse ministerie van Defensie op Twitter. Sinds 25 maart hebben de Russen geen update meer gegeven over het aantal militaire slachtoffers in Oekraïne. Toen meldde Moskou dat 1351 Russische manschappen sinds de invasie op 24 februari zijn omgekomen en 3825 militairen gewond zijn geraakt.

Nederlands advocatenkantoor verdiende miljoenen aan gesanctioneerde Russen

07:26 | Advocatenkantoor Houthoff werkte aan een grote deal voor de Russische Sberbank en VTB Bank, die sinds 2014 getroffen zijn door sancties. Houthoff ontkent het, maar de staatsbanken waren wel degelijk klanten. Bovendien werkte het advocatenkantoor voor de Russen zonder eerst het wettelijk verplichte cliëntonderzoek af te ronden - mogelijk een economisch delict. Dit meldt Follow the Money na onderzoek.

Dat het advocaten- en notarissenkantoor Houthoff in Amsterdam in zee ging met Russische klanten van bedenkelijk kaliber is geen geheim. Het geniet al jaren bekendheid als het ‘Kremlin aan de Zuidas’.

Moskou beschuldigt Oekraïne van blokkeren schepen

03:30 | Oekraïne blokkeert in totaal 70 schepen uit 16 landen in zijn havens, beweert het Russische ministerie van Defensie. De schepen zouden de havens niet kunnen verlaten omdat ze dan worden beschoten door de Oekraïense marine, die ook zeemijnen in de Zwarte Zee zou hebben geplaatst.

Tegelijkertijd beschuldigt Oekraïne Rusland ervan de graanexport te verhinderen met een zeeblokkade van Oekraïense havens, waardoor een wereldwijde voedselcrisis is ontstaan. Oekraïne en Rusland behoren tot 's werelds grootste graanexporteurs en spelen een cruciale rol bij het waarborgen van de wereldwijde voedselzekerheid.

De Zuid-Oekraïense haven van Marioepol, die nu in Russische handen is, is volgens het Russische ministerie van Defensie dinsdag weer operationeel geworden. Een Turks schip verliet dinsdag als eerste buitenlandse schip de haven, meldde het Russische staatspersbureau TASS. Ook zou Rusland veilige maritieme corridors hebben geopend die toegang geven tot de havens van onder andere Cherson, Mykolajiv en Odessa.

Gerelateerde artikelen