Internationaal24 jun '22 07:00Aangepast op 24 jun '22 14:28

Alle EU-leiders omarmen Oekraïne en Moldavië als kandidaat-leden

Auteurs: ANP en Joëlle Baelde

Oekraïne mag kandidaat-lid worden van de Europese Unie. De 27 regeringsleiders en staatshoofden hebben het onder de Russische invasie lijdende land op een top in Brussel als beoogd toekomstig lid omarmd. Ook Moldavië kan de status van kandidaat-lid krijgen, vindt de EU-top.

Symbolische betekenis

De toekenning van het kandidaat-lidmaatschap is vooral van symbolische betekenis om de Oekraïense bevolking en zijn president Volodimir Zelenski toekomstperspectief te bieden nu het land door de Russen in een oorlog is gedwongen. En het is een signaal naar de Russische president Vladimir Poetin.

Het kan nog jaren duren voor Oekraïne daadwerkelijk EU-lid is maar in Brussel wordt gesproken over een historische dag. 'Het is een grote stap vooruit', zegt Europa-verslaggever Stefan de Vries.

Lees ook | De Hoop Scheffer: Ik vrees dat delen van de Krim en Donbas niet Oekraïens zullen blijven

Trots

Het besluit was volgens De Vries niet verrassend, maar dat het zo snel ging wel. 'Even na achten kwamen Charles Michel en Ursula von der Leyen al triomfantelijk naar de perszaal met het bericht dat de landen kandidaat-leden kunnen worden. De Europese leiders waren vooral trots op zichzelf gisterenavond. Voor de twee landen is het daarnaast een grote verandering. En een enorme opsteker.’

Hij vervolgt: ‘De oorlog begon vandaag precies vier maanden geleden. Op de vijfde dag had Zelenski het EU-lidmaatschap aangevraagd. En nu mag Oekraïne kandidaat-lid worden van de Europese Unie.' Zo snel is het dus gegaan. 'Europa kan ook heel snel veranderen. Tot vorige week zat een kandidaat-lidmaatschap er nog niet in, maar een week later is het zover', aldus De Vries.

Lees ook | 'Slechts een kwestie van tijd voordat Donbas in Russische handen is'

Voorwaarden

Oekraïne moet wel aan een aantal voorwaarden voldoen voor het klaarstomen voor het EU-lidmaatschap echt kan beginnen. Zo moet de regering in Kiev de strijd tegen corruptie nog fors opvoeren en moeten rechtsstaat en democratie worden versterkt.

Buitenlandcommentator Bernard Hammelburg verwacht dan ook dat het nog lang gaat duren voordat Oekraïne officieel lid is van de Europese Unie. ‘Op de lijst, de criteria van Kopenhagen, staan alle voorwaarden. Dat moet allemaal aangepakt worden. Het kan dus nog een hele tijd gaan duren.’

Voorrang

De vijf kandidaat-lidstaten van de EU, Turkije, Montenegro, Noord-Macedonië, Servië en Albanië, voelen zich volgens Hammelburg geschoffeerd omdat Oekraïne nu plotseling voorrang krijgt. Maar hij nuanceert: ‘Het siert deze landen wel dat ze achter dit besluit staan.’

Hammelburg heeft een hekel aan het woord ‘historisch', maar kan zich wel vinden in de woorden van Zelenski. ‘Als Poetin niet begonnen was met deze oorlog, was het EU-lidmaatschap totaal ondenkbaar geweest. Poetin heeft Oekraïne en de EU in elkaars armen gedreven. Of het leidt tot concrete stappen is een ander ding, maar symbolisch is dit heel belangrijk.’

Georgië heeft daarnaast een perspectief op een kandidaat-lidmaatschap. ‘Ze mogen langskomen, maar verder betekent het niks. Maar het is opnieuw ook een signaal richting Poetin. Moldavië is ook kandidaat-lid geworden. Daar had niemand op gerekend. Het is niet voor niets. Het zijn allemaal politieke signalen richting Poetin. Poetin moet zich achter z'n oren krabben. Er gebeurt steeds het tegenovergestelde van wat hij had verwacht.’

Volg de laatste ontwikkelingen rondom de oorlog in Oekraïne via ons liveblog

Gerelateerde artikelen