Internationaal26 jul '22 12:34Aangepast op 26 jul '22 16:56

Britse premiersverkiezing: hard tegen hard

Auteur: Mark van Harreveld

In de strijd om de opvolging van Boris Johnson als premier gaat het hard tegen hard tussen de beide overgebleven kandidaten. Oud-minister van Financiën Rishi Sunak en minister van Buitenlandse Zaken Liz Truss kruisten gisteren in een verhit tv-debat de degens over zo ongeveer elk denkbaar onderwerp, van belastingplannen tot de Britse overheidsuitgaven. 'De Conservatieve partijleden zoeken een hardere lijn', zegt correspondent Lia van Bekhoven.

Rishi Sunak en LizTruss tijdens het door de de BBC georganiseerde tv-debat
Rishi Sunak en LizTruss tijdens het door de de BBC georganiseerde tv-debat (ANP / AFP / Jeff Overs)

Was het vorige week nog onduidelijk of minister van Buitenlandse Zaken Liz Truss überhaupt door zou dringen tot de laatste twee kandidaten voor het Britse premierschap, vandaag is ze dé grote kanshebber om Boris Johnson op te volgen. 'Ze is niet populair in de regeringsfractie', zegt Van Bekhoven, 'En ook niet bij de Britse kiezer, maar het gaat niet om hen, het zijn de conservatieve partijleden, het selectoraat, die de nieuwe Britse premier kiezen.'

Belastingverlaging Ja/Nee

Truss lijkt de favoriet om op 5 september de leiderschapsrace te winnen. De buitenlandminister beloofde dat ze na haar aantreden direct de belastingen gaat verlagen. Iets dat met leningen gefinancierd gaat worden. Sunak, oud-minister van Financiën, noemde ze 'niet conservatief'. Volgens Sunak zet Truss 'de creditcard van het land' in en moeten latere generaties daarvoor opdraaien. Op haar beurt noemde Truss juist het optrekken van de belastingen on-conservatief.

Eerst de inflatie aanpakken, zegt Sunak die niet van plan is de belastingen te verlagen. Volgens hem leidt dat onvermijdelijk tot een economische crash. 'Als de inflatie niet meer onder controle is te brengen, dan gaan de rentes omhoog.'

Elite versus Thatcher

Sunak staat in elk geval op achterstand. Hij wordt beschouwd als de meer gematigde van de twee, maar volgens Van Bekhoven zijn de Conservatieven niet in de stemming voor gematigd. 'Ze zoeken een breuk met wat was, een hardere lijn.' Verder heeft Sunak zijn imago tegen: 'Hij vertegenwoordigt de internationale elite, hij zit goed in z'n vel, draagt een glad wit pak en is getrouwd met een vrouw die rijker is dan The Queen. Truss komt uit de provincie, is minder vlot en minder geneigd tot compromissen'. Volgens Van Bekhoven is er dan ook reden dat Truss zich kleedt als Margaret Thatcher.

China

Truss en Sunak botsten ook frontaal over China. Sunak wil dertig door Beijing gefinancierde Confucius-instituten, die de Chinese taal en cultuur promoten, sluiten. Dat wordt opgevat als een draai, Truss wees Sunak er dan ook op dat hij een maand eerder nog pleitte voor een intensievere handelsrelatie met China. Voor het overige focusten de kandidaten volgens Van Bekhoven op 'hun greatest hits' en werd er behendig om brisante onderwerpen heen gemanoeuvreerd: 'over de vastlopende publieke sector werd niet te veel gepraat, de klimaatcrisis wordt alleen terloops genoemd en Brexit werd met één woord afgedaan'.

Lees ook | Britse kandidaat premier Sunak wil China 'hard aanpakken'

Verdeeldheid

Het felle debat legt pijnlijk bloot hoezeer de Conservatieve Partij intern verdeeld is over de opvolging van Johnson, die eerder deze maand onder grote druk zijn biezen pakte. Intern wordt gevreesd dat met name Labour de vruchten van deze leiderschapsverkiezing zal plukken. Een oud-partijvoorzitter van de Conservatieven noemde de gang van zaken 'giftiger' dan hij ooit eerder zag. Over de opvolging wordt door zo'n 200.000 leden door het hele land per brief gestemd.

Lees ook | Britse premiersverkiezing nadert apotheose: wordt het Truss of Sunak?

Gerelateerde artikelen