Internationaal9 sep '22 10:00Aangepast op 16 sep '22 12:10

'Elizabeth heeft het erg behendig gedaan'

Auteur: Remy Kock

In 70 jaar op de troon heeft de gistermiddag overleden Engelse koningin Elizabeth II zowat alle groten der aarde ontmoet. En hoewel ze op geopolitiek vlak misschien geen grote rol speelde, denkt buitenlandcommentator Bernard Hammelburg dat ze haar werk als uitstekend heeft gedaan.

(PA)

Hij noemt daarvoor als voorbeeld het jaar 1956, toen Egypte het Suezkanaal afsloot: de zogeheten Suezcrisis. Als reactie daarop begon Israel - gesteund door Engeland en Frankrijk - een oorlog door de Sinaï-woestijn te bezetten. 'De Amerikaanse president Eisenhower werd daarop zo woest, dat hij poogde om Engeland, Frankrijk en Israel uit de VN te laten zetten. Een enorme crisis dus, maar vlak daarna bezocht Elizabeth met Philip het Witte Huis.'

Lees ook | Wat worden de uitdagingen van koning Charles III?

Volgens Hammelburg waren het haar charmes die Eisenhower deden afkoelen. 'En zo wond ze hem om haar vingers, en dat was echt haar functie. Ze heeft twaalf Amerikaanse presidenten ontmoet, Eisenhower was de eerste. Dat was écht een succes, dus in die zin heeft ze wel degelijk een bijdrage geleverd.'

Verkruimelde Gemenebest

Bij het bestijgen van de troon in 1952 omvatte het Brits Gemenebest meer dan vijftig landen, maar in de daaropvolgende zeventig jaar verkruimelde dat aantal aanzienlijk. 'Officieel zijn er nog steeds meer dan vijftig leden van het Gemenebest, maar in feite zijn het er nog maar veertien', aldus Hammelburg. 'Waaronder wereldmachten als Jamaïca en Belize, die een stempel drukken op de geopolitiek. En daarnaast heb je landen als Canada, Nieuw-Zeeland en Australië.'

Lees ook | Britse hobby: uren in de rij staan

De verkruimeling van het Gemenebest doet overigens niets af aan de monarchistische sympathieën aldaar: in 1999 hield Australië onder toenmalig premier Bob Hawke een referendum om zich los te weken van het Gemenebest. 'En het volk koos toen toch met een behoorlijke meerderheid vóór het behouden van Elizabeth als koningin. Ze hadden haar dus heel hoog zitten.'

En het belang van het Gemenebest mag - zeker door Nederlanders - niet worden vergeten. Zonder het verbond hadden Canada, Australië en Nieuw-Zeeland nóóit deelgenomen aan de Tweede Wereldoorlog. 'En denk eens aan de Berlagebrug, hier om de hoek bij BNR, daar zijn in 1945 de Canadezen overheen gekomen om Amsterdam te bevrijden. Je moet het Gemenebest dus niet onderschatten.'

Podcast | Ochtendnieuws | Wereld eert Queen Elizabeth

Charles the Third

Waar een hoop Gemenebest-landen idolaat waren van Elizabeth, lijkt troonopvolger Charles niet op dezelfde sympathie te kunnen rekenen. Sterker nog: Hammelburg verwacht dat het aantreden van de nieuwe koning reden is voor bepaalde Gemenebest-landen om de monarchie af te schaffen. 'Natuurlijk gaat hij de populariteit van zijn moeder niet evenaren', aldus Hammelburg. 'Bovendien heeft hij geen 70 jaar om aan zijn populariteit te werken. Daarom moet je ook niet verbaasd zijn als een aantal van de landen deze gelegenheid aangrijpen om af te haken.'

Lees ook | Koningin Elizabeth (96) overleden


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen