Internationaal29 sep '22 13:33Aangepast op 29 sep '22 14:42

Chaos in het Verenigd Koninkrijk: 'Pensioenfondsen vielen bijna om'

Auteur: Remy Kock

De financiële situatie van het Verenigd Koninkrijk loopt gierend uit de klauwen. De nieuwe regering heeft een economisch plan geïntroduceerd waarvan van tevoren al over kon worden gezegd 'dat het niet goed zou landen', zo stelt econoom Edin Mujagic, in de BNR-podcast Macro met Boot en Mujagić. 'Het is chaos daar.'

Premier Liz Truss heeft te maken met financiële chaos in het Verenigd Koninkrijk, een kleine drie weken na haar benoeming. Het financiële beleid zorgt voor veel onrust.
Premier Liz Truss heeft te maken met financiële chaos in het Verenigd Koninkrijk, een kleine drie weken na haar benoeming. Het financiële beleid zorgt voor veel onrust. (ANP / AFP)

De onvrede bij de Britten zit hem met name in de belastingaanpassingen. 'Die worden maar voor een heel erg kleine groep verlaagd, je voert de al hoge staatsschuld nog verder op in de komende maanden, noem maar op', zegt Mujagic. En dat trekken beleggers aan de overkant van het Kanaal maar slecht: 'Ze vragen zich af wat ze daar in hemelsnaam aan het doen zijn, en reageren dan zoals ze nu doen.'

Lees ook | Bank of England 'vernedert' politiek met opkopen obligaties

Rentes schieten spectaculair omhoog, net zoals de waarde van het pond spectaculair keldert. Toestanden die je normaliter alleen tegenkomt in landen ver weg van Europa, vindt Mujagic.

Moeizame verhouding

Het nieuwe Britse kabinet en haar geformuleerde plannen hebben tot een moeizame verhouding geleid met de Bank of England, de centrale bank aldaar. Maar tóch heeft de bank opgetreden om de zeer sterk stijgende rentes de kop in te drukken. En ze moesten wel, vervolgt Mujagic. 'De reden daarvoor is, zoals de bank zelf zegt, angstaanjagend. Ze zeggen dat de financiële stabiliteit op het spel staat.'

Lees ook | Truss ontvangt felle kritiek op economisch beleid: 'Vergroot ongelijkheid'

Concreter: heel veel pensioenfondsen in het Verenigd Koninkrijk hadden om kunnen vallen. 'Die werken met heel veel derivaten', duidt Mujagic de situatie. 'Als je daarmee werkt, geldt voor pensioenfondsen vaak dat als rentes dalen, een fonds geld toe krijgt. Als rentes langzaam maar zeker stijgen is er eigenlijk niets aan de hand. Maar als rentes spectaculair in korte termijn stijgen, moet je als pensioenfonds extra onderpand storten. Dat is geld dat ze niet hebben, dus gaan ze hun eigen obligaties verkopen. Dan krijg je een vicieuze cirkel.'

Downing Street

En toch lijkt het erop dat de regering in Londen weinig tot geen interesse lijkt te hebben in het probleem. 'Als ik de berichtgeving uit Londen mag geloven vindt men in de regering dat er niets aan de hand is', vervolgt Mujagic. 'En voor zover er wél iets aan de hand is, heeft het volgens het nieuwe kabinet niets te maken met de begroting die ze vorige week presenteerden.' Volgens Mujagic wordt er met die houding extra olie op het vuur gegooid op de markten, 'beleggers zijn namelijk al verontwaardigd met het gevoerde beleid. En nu krijgen ze te horen dat het niet aan de regering ligt, maar aan de markten zelf.'

Lees ook | 'Angst voor recessie leidt tot dieptepunt Britse pond'

Het zorgt er tevens voor dat het vertrouwen niet snel terugkeert, terwijl dat volgens Mujagic juist essentieel is om de problemen structureel op te lossen. Hij denkt dan ook dat er maar twee mogelijkheden zijn: ofwel het pakket terugdraaien, ofwel doorgaan en de problemen groter laten worden. 'Het is natuurlijk wel een afgang vanjewelste. Je bent goed en wel drie weken premier en dan maak je zo'n beleidsblunder. Als je doorgaat echter, dan kunnen de problemen die al groot zijn alleen nog maar groter worden.

Geen oplossing

Hij besluit: 'De Bank of England die ingrijpt om de rentestijging te remmen is geen structurele oplossing. Dat geeft alleen een beetje rust. De enige oplossing van dit probleem is kijken naar wáárom de rentes zo gestegen zijn en de waarde van de munt zo hard gedaald is. En de reden zal toch altijd zijn - hoe je het ook wendt of keert - dat geplande beleid. Dus wíl je het probleem voor eens en voor altijd op willen lossen, zul je afstand moeten nemen van het beleid.'


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen