Internationaal30 sep '22 10:53Aangepast op 30 sep '22 12:55

Annexatie is aanstaande, hoe zijn de kaarten geschud?

Auteur: Remy Kock

Hoewel alle ogen nog altijd gericht zijn op de Russische president Vladimir Poetin, die vandaag zijn verwachte annexatietoespraak houdt, gaat de strijd in Oekraïne onverminderd door. De vorderingen zijn misschien langzaam, maar wel gestaag: Oekraïners winnen steeds meer terrein - straks dus Russisch grondgebied.

Vladimir Poetin zal vandaag in een toespraak de annexatie van bezette gebieden in Oekraïne aankondigen.
Vladimir Poetin zal vandaag in een toespraak de annexatie van bezette gebieden in Oekraïne aankondigen. (ANP / AFP)

Defensiespecialist Peter Wijninga van het Den Haag Centrum voor Strategische Studies onderschrijft het succes van de Oekraïense strijdkrachten. 'Het gaat best goed voor de Oekraïense troepen', aldus Wijninga. 'Ze staan op het punt om bij Lyman - een stukje Donetsk dat nog steeds in Oekraïense handen is - flinke vorderingen te maken.' Dusdanig zelfs dat Russische troepen langzaam maar zeker omsingeld worden, zo stelt hij.

Lees ook | 'Reisadvies voor Rusland moet naar rood'

Ook in Cherson boeken de Oekraïners zege na zege. 'Het gaat weliswaar langzamer, maar ze rukken steeds dichter op naar de stad zelf. Dat maakt de Russische posities in de stad steeds benarder.'

Annexatie

Vanmiddag om 14.00 Nederlandse tijd spreekt president Poetin het Russische parlement toe waarbij hij - naar verwachting - de annexatie officieel maakt. Dat zou dus betekenen dat het Oekraïense leger straks op 'Russisch grondgebied' vecht. 'Vanuit Westerse en Oekraïense optiek is het echter nog steeds Oekraïne', vervolgt Wijninga. 'Dus het maakt de oorlog er niet anders om voor Oekraïners. Ze zullen nog steeds vechten om dat gebied terug te veroveren en de Russen te verdrijven.'

Lees ook | Rusland houdt ceremonie voor annexatie Oekraïense regio's

Hoe anders wordt de situatie voor de Russen, hoe zullen zij ermee omgaan dat 'hun' grondgebied aangevallen wordt? Men vreest dat het voor Rusland de stap om kernwapens in te zetten zal verkleinen, maar Wijninga denkt niet dat het zo'n vaart zal lopen. 'Er zijn al besprekingen aangekondigd tussen Rusland en de Verenigde Staten om op termijn het kernwapenarsenaal terug te brengen, dus dat zou het al tegenspreken. Daarbij heeft China Rusland ook al gewaarschuwd om geen kernwapens in Oekraïne in te zetten, en dat is ook een belangrijke stap.'

Speech

Wat er precies verwacht kan worden van de speech van Poetin - of liever de nasleep van zijn speech - is nog onbekend. Wijninga: 'Gisteren tekende hij al twee decreten waarin de onafhankelijkheid van Cherson Oblast en Zaporizja Oblast wordt erkend, dat is de eerste stap richting de annexatie. Ook verwacht ik dat hij de annexatie vandaag volledig aankondigt, maar of die meteen ingaat weet ik niet.'

Lees ook | Kremlin kondigt annexatie Oekraïense gebieden aan: 'Poetin is strategisch behendig'

Volgens Wijninga werd verwacht dat de annexatie pas officieel op 1 oktober in zou, 'maar het zou ook later kunnen zijn. Dat valt niet te voorspellen.' Eender hoe: het moment dat de annexatie een feit is, kan Rusland in principe direct beginnen met de mobilisatie van mannen in de geannexeerde gebieden. 'Dat is dan Russisch terrein, en dat vergroot de onrust.'

Patstelling

En dat brengt een zeer interessante patstelling met zich mee. Oekraïners die zich dan op - door Europa niet erkend - Russisch grondgebied bevinden en dus gemobiliseerd kunnen worden, kunnen tegenover hun landgenoten komen te staan. 'En dat is uitermate vreemd', zo duidt Wijninga. 'Maar de kans bestaat wel degelijk. Ik denk overigens ook niet dat de onrust in Rusland daarmee weg zal zijn. Gisteren gaf Poetin nog toe dat er fouten zijn gemaakt op het gebied van de mobilisatie, dat niet iedereen opgeroepen had moeten worden.'

Wijninga benoemt daarbij dat er de afgelopen dagen beelden tevoorschijn kwamen waarbij mensen willekeurig werden geronseld. 'En dat zal de weerzin tegen het dienen in het Russische leger - en dan met name in Oekraïne - niet doen afnemen. En de onrust ook niet.'


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen