Internationaal12 okt '22 21:03Aangepast op 13 okt '22 06:10

Liveblog | Kerncentrale Zaporizja heeft weer stroom

Auteur: BNR Webredactie

Dit is dag 229 van de oorlog in Oekraïne. In dit liveblog vind je alle laatste updates over het voortdurende conflict en alle gevolgen ervan.

Dit liveblog is gesloten. De nieuwste updates van het conflict vind je in ons liveblog van donderdag 13 oktober.

Zelenski: Meer steun betekent sneller einde oorlog

20:50 | Als Oekraïne meer financiële steun krijgt vanuit het buitenland zal dat helpen om sneller een einde te kunnen maken aan de verwoestende oorlog in het land. Dat heeft de Oekraïense president Volodimir Zelenski woensdag betoogd in een vergadering bij het Internationaal Monetair Fonds (IMF).

De Oekraïense leider was niet in eigen persoon naar Washington afgereisd, maar sprak de aanwezige ministers en hoogwaardigheidsbekleders toe via een videoverbinding. In zijn toespraak benadrukte hij dat Oekraïne voor volgend jaar naar schatting nog 38 miljard dollar nodig heeft om zijn overheidsbegroting rond te krijgen. Als het land meer hulp krijgt zou de oorlog niet alleen sneller over kunnen zijn, maar zou volgens Zelenski ook voorkomen kunnen worden dat de strijd zich bijvoorbeeld naar buurlanden kan verspreiden.

Bloomberg: VS overweegt verbod op Russisch aluminium

19:30 | De Verenigde Staten overwegen een verbod op Russisch aluminium in te stellen als antwoord op de escalatie van de oorlog in Oekraïne. De raketaanvallen die Rusland de afgelopen dagen op steden als Kiev uitvoerden waren de directe aanleiding, meldt persbureau Bloomberg op basis van ingewijden.

Aluminium was tot nu toe uitgesloten van sancties vanwege het belang van de metaalsoort voor de industrie. Het lichte metaal wordt bijvoorbeeld gebruikt in auto's, maar ook in de bouw en bij het maken van elektronica.

Het Witte Huis zou nog verschillende opties bekijken om sancties op te leggen. Er zou een verbod kunnen komen om Russisch aluminium te gebruiken. Zo'n verbod geldt doorgaans niet alleen voor Amerikaanse bedrijven maar ook voor bedrijven die actief zijn op de Amerikaanse markt. Andere opties zijn het instellen van importheffingen die zo hoog zijn dat ze feitelijk op een verbod neerkomen en het instellen van sancties tegen de Russische aluminiumproducent Rusal.

Duitsland wil geen Russisch gas via nog intact deel Nord Stream 2

18:00 | Duitsland zal geen Russisch gas afnemen dat via de Nord Stream 2 pijpleiding getransporteerd zou kunnen worden. Dat heeft een Duitse regeringswoordvoerder gezegd in reactie op een aanbod van de Russische president Vladimir Poetin om via de niet-beschadigde leiding gas te leveren. De zegsman in Berlijn voegde eraan toe dat als Rusland de gasleveringen wilde hervatten, het dat kon doen via de Nord Stream 1-pijpleiding.

Nord Stream 2 zou eigenlijk dit jaar in gebruik genomen moeten worden, maar een paar dagen voor de Russische inval in Oekraïne besloot Duitsland het goedkeuringsproces stop te zetten. Via Nord Stream 2 kon de hoeveelheid Russisch gas naar Duitsland worden verdubbeld. Voordat Gazprom er gas door zou mogen leveren moet eerst de Europese Unie toestemming geven. Dat lijkt onwaarschijnlijk vanwege de verder verslechterende relatie met Rusland.

Poetin: Gevaar dreigt voor alle energie-infrastructuur

16:30 | Er dreigt gevaar voor alle energie-infrastructuur na de sabotage van de Nord Stream-gaspijpleidingen, zegt de Russische president Vladimir Poetin. Poetin noemde de sabotage een 'terroristische aanval' die 'een gevaarlijk precedent schept'.

Volgens Poetin laat het zien dat 'alle belangrijke objecten voor transport, energie of infrastructuur bedreigd worden'. Daarbij zou het volgens hem niet uitmaken waar het staat en door wie het wordt beheerd. Poetin zelf wijst naar het Westen, en voornamelijk de Verenigde Staten, Polen en Oekraïne, voor de sabotage van de gaspijpleidingen. Het Westen wijst daarentegen weer naar Rusland zelf, omdat zij zo meer druk kunnen uitvoeren op het draagvlak onder de Europese bevolking voor de steun aan Oekraïne.

Kerncentrale Zaporizja weer gekoppeld aan het stroomnet

14:50 | De kerncentrale in de Oekraïense regio Zaporizja is weer aangesloten aan het externe stroomnet, meldt IAEA-chef Rafael Grossi. De centrale verloor woensdag voor de tweede keer in vijf dagen een verbinding met het net.

De topman van de VN-atoomwaakhond zegt dat het probleem met de stroomtoevoer ontstond door beschietingen. De kerncentrale heeft externe stroom nodig voor het koelen van nucleair materiaal. Toen die stroom er niet was, werden dieselgeneratoren ingezet.

Poetin: pijpleidingen Nord Stream kunnen gerepareerd worden

14:20 | De door explosies beschadigde gaspijpleidingen Nord Stream 1 en 2 tussen Rusland en Duitsland in de Oostzee kunnen gerepareerd worden. Dat zei de Russische president Vladimir Poetin. Verder herhaalde hij dat de onderzeese pijpleidingen zijn gesaboteerd en dat daarbij sprake was van 'internationaal terrorisme'.

Ruim twee weken geleden waren er ontploffingen bij Nord Stream 1 en 2 waardoor vier lekken ontstonden. Door die lekkages kwam een grote hoeveelheid gas vrij. De pijpleidingen waren niet in gebruik, maar wel gevuld met gas. Eén pijplijn van Nord Stream 2 is niet beschadigd. Daar kan volgens Poetin dan ook gewoon veilig gas mee worden vervoerd naar Europa.

Het lot van Nord Stream hangt volgens Poetin af van de Europese Unie en Rusland. Hij stelde dat de pijplijnen niet als politiek drukmiddel worden ingezet. Moskou had de gasleveringen via Nord Stream 1 aan Duitsland stopgezet, naar eigen zeggen vanwege technische problemen. Berlijn beschuldigde Rusland van chantage met energie als vergelding voor de westerse steun aan Oekraïne.

Kremlin weerspreekt uitbreiding mobilisatie

13:06 | Het Kremlin ontkent dat er een nieuwe 'golf' reservisten wordt opgeroepen. In sommige regio's meldden gouverneurs dat ze nieuwe doelstellingen moeten nastreven in de in september afgekondigde mobilisatie.

De regio's zouden meer reservisten moeten werven dan ze eerst te horen kregen. Maar de Kremlin-woordvoerder zei dat er geen nieuwe golf reservisten wordt opgeroepen en dat hem niet duidelijk is waar bepaalde provinciale gouverneurs het over hebben.

President Vladimir Poetin kondigde 21 september een gedeeltelijke mobilisatie af van reservisten om in te zetten in de oorlog in Oekraïne. De uitvoering van het besluit zou op regionaal niveau gebeuren en leidde vanaf het begin af aan tot veel verwarring. Poetin noemde publiekelijk geen aantallen, het ministerie van Defensie sprak van 300.000 reservisten. Dat ministerie zei dat in de eerste paar weken meer dan 200.000 reservisten waren opgeroepen.

De mobilisatie heeft tot veel ontzetting en ook protesten geleid. Het was ook onduidelijk wie zou worden opgeroepen. Uit tal van regio's kwamen berichten dat mensen werden opgeroepen die geen reservist waren en geen militaire training hadden gehad. Honderdduizenden Russen die vreesden te worden opgeroepen hebben het land verlaten.

Oekraïene: doden bij aanval op markt in Donetsk

13:00 | Zeker zeven mensen zijn woensdag omgekomen door een Russische aanval op een markt in de regio Donetsk, meldt de Oekraïense gouverneur. Volgens hem waren op het moment van de aanval 'veel mensen' op de markt.

Er zijn ook acht mensen gewond geraakt. Volgens gouverneur Pavlo Kirilenko zit er geen 'geen militaire logica' achter de aanval. Hij heeft op Telegram foto's gedeeld van de markt in de stad Avdiivka, waarop lichamen naast een kraam liggen.

Avdiivka ligt aan het front in de regio Donetsk, ten noorden van de gelijknamige stad. Donetsk is een van de vier Oekraïense regio's die Rusland recent heeft geannexeerd. Deze regio's zijn niet volledig bezet.

Kerncentrale Zaporizja weer losgekoppeld van stroomnet

12:35 | De kerncentrale in de Oekraïense regio Zaporizja is voor de tweede keer in vijf dagen losgekoppeld van het stroomnet, meldt IAEA-chef Rafael Grossi. Omdat geen externe elektriciteit wordt aangevoerd, zijn de dieselgeneratoren ingeschakeld.

De centrale is volgens het Oekraïense staatsenergiebedrijf Energoatom doelwit geweest van een Russische raketaanval. Ook beschuldigt het Rusland ervan de levering van diesel voor de noodgeneratoren te blokkeren. Een konvooi van voertuigen zou van Rusland niet mogen doorrijden naar het nucleaire complex.

De door Russen bezette kerncentrale, de grootste van Europa, is sinds het uitbreken van de oorlog in Oekraïne meermaals losgekoppeld geweest van het stroomnet. Dat baart Grossi zorgen. De directeur-generaal van de VN-atoomwaakhond spreekt op Twitter van een 'zeer zorgwekkende ontwikkeling'. Hij roept op tot een veiligheidszone rondom de centrale.

In de omgeving van de centrale vinden ondanks internationale zorgen herhaaldelijk beschietingen plaats, waar Rusland en Oekraïne elkaar de schuld van geven. Daarbij raken onder meer elektriciteitskabels van de kerncentrale beschadigd. Grossi reisde afgelopen dagen naar Moskou en Kiev om te praten over de invoering van een veiligheidszone. Die gesprekken leverden nog geen doorbraak op.

Kremlin: uitspraken Stoltenberg bewijs dat NAVO aan Oekraïense kant vecht

12:05 | Volgens Kremlin-woordvoerder Dmitry Peskov kunnen de opmerkingen van NAVO-secretaris-generaal Jens Stoltenberg worden beschouwd als een bevestiging dat de NAVO aan de kant van Oekraïne vecht in het conflict tussen Kiev en Rusland. Eerder zei Stoltenberg dat een Russische overwinning in Oekraïne 'een nederlaag voor ons allemaal' zou zijn.

Tijdens zijn reguliere ochtendbriefing zei de woordvoerder van het Kremlin ook dat de retoriek van westerse leiders over het mogelijke gebruik van kernwapens schadelijk en provocerend is.

'Wij betreuren dagelijks dat westerse staatshoofden zich dagelijks bezighouden met nucleaire retoriek', zei Peskov, eraan toevoegend dat een dergelijke praktijk 'provocerend' is.

Wanhopige Russen proberen naar Zuid-Korea te vluchten

12:00 | Nog steeds proberen vele Russen het land te ontvluchten om een oproep om te vechten in Oekraïne te vermijden. Eerder al bleken tickets voor vluchten naar Turkije of Dubai tegen monsterprijzen te worden verkocht. Reuters meldt nu dat een groep van ruim 20 Russen met jachten langs de Noord-Pacifische kust naar Zuid-Korea is gevaren. De meesten van hen is echter de toegang tot het land geweigerd.

Van de 23 Russen hebben slechts twee personen toegang gekregen. De rest is afgewezen omdat ze onder meer niet over de juiste documenten beschikten.

Oekraïene: Russische strijdkrachten weigeren diesellevering aan kerncentrale Zaporizja

11:00 | Energoatom, het Oekraïense staatsbedrijf dat de kerncentrale van Zaporizhzhia (ZNPP) beheert, heeft de Russische bezettingstroepen ervan beschuldigd een konvooi van bedrijfsvoertuigen met diesel voor het bijtanken van de generatoren van de centrale te hebben geweigerd. De centrale is afgesneden van de externe stroomvoorziening. Doordat de stroom in een verdeelstation uitviel als gevolg van Russische beschietingen, werd overgeschakeld op dieselgeneratoren. De aanvoer van diesel per truck wordt nu tegengehouden door Russische militairen.

Poolse topambtenaar: 'Lek pijpleiding is ongeluk'

10:00 | De in Polen met energie-infrastructuur belaste topambtenaar Mateusz Berger heeft tegenover persbureau Reuters gezegd dat er geen redenen zijn om te geloven dat het lek in het Poolse deel van de Droezjba-oliepijpleiding werd veroorzaakt door sabotage.

Polen meldt lekkage bij Droezjba-oliepijplijn uit Rusland

08:50| De Poolse pijpleidingenexploitant Pern heeft een lek geconstateerd in de olieleiding Droezjba, die olie vervoert vanuit Rusland naar Europa. De oorzaak is volgens Pern nog niet bekend. Volgens Pern werd dinsdagavond bij één van de twee leidingen van Droezjba de lekkage waargenomen, bij een deel op ongeveer 70 kilometer afstand van de stad Plock in het midden van Polen. De tweede pijplijn en alle andere delen van Droezjba functioneren naar behoren, aldus Pern.

Eerder waren er lekken bij de belangrijke gaspijpleidingen Nord Stream 1 en 2 die lopen tussen Rusland en Duitsland in de Oostzee. Er zijn sterke vermoedens van sabotage van Nord Stream. Bij die pijplijnen kwamen door de lekken grote hoeveelheden gas vrij.

Rusland houdt 8 verdachten aan voor aanslag Krimbrug

08:25 | De Russische autoriteiten hebben acht mensen aangehouden in verband met de aanval op de Krimbrug dit weekende. Dat meldt het Russische staatspersbureau Tass. De Russische veiligheidsdiensten hebben volgens Tass een hooggeplaatste Oekraïense figuur aangewezen als de dader. Tass citeert een verklaring van de inlichtingendienst FSB:

'De Federale Veiligheidsdienst heeft, samen met het Onderzoekscomité, vastgesteld dat de organisator van de terroristische aanslag op de Krimbrug het hoofdinlichtingendirectoraat van het Oekraïense ministerie van Defensie was, zijn hoofd Kyrylo Budanov, medewerkers en agenten.

Momenteel zijn in het kader van de strafzaak vijf burgers van Rusland en drie burgers van Oekraïne en Armenië aangehouden, die deelnamen aan de voorbereiding van de misdaad.

De FSB beweert dat de explosieven die een deel van de brug hebben doen instorten, vanuit Odessa via Bulgarije, Georgië en Armenië zijn verstuurd. Tass meldt dat de lading met de explosieven werd verzonden naar een niet-bestaand bedrijf op de Krim, die Rusland in 2014 heeft geannexeerd.

Britse ministerie van Defensie: '60 procent gelanceerde drones vernietigd'

06:25 | Het Britse ministerie van Defensie heeft zijn laatste update over de situatie in Oekraïne gepubliceerd, waarin het meldt dat 60% van de op 10 oktober door Rusland gelanceerde 'Shahed'-drones in de lucht zijn vernietigd. De drones zijn vervaardigd in Iran.

'Deze UAV's zijn traag en vliegen op lage hoogte, waardoor eenzame vliegtuigen gemakkelijk met conventionele luchtverdediging te raken zijn. Er bestaat een reële mogelijkheid dat Rusland enig succes heeft geboekt door met meerdere UAV's tegelijk aan te vallen', aldus het Britse ministerie van Defensie.

NAVO-landen zoeken extra wapens

05:00 | De dertig landen van de NAVO denken over nieuwe wapenleveringen aan Oekraïne nu Rusland het bestookt met een regen van raketten. De defensieministers van de dertig bondgenoten komen in Brussel bijeen om onder meer dat te bespreken.

Lees ook | 'Zelenski wil meer wapens, en die krijgt hij ook'

Oekraïne zit voortdurend verlegen om munitie en vraagt al langer met klem om tanks en gevechtsvliegtuigen. Maar nu staat luchtafweergeschut bovenaan de verlanglijst van de regering in Kiev. Meerdere NAVO-landen willen daaraan tegemoetkomen. De dertig lidstaten willen de slagkracht van Oekraïne sowieso versterken nu Rusland in heel het land burgerdoelen beschiet en schermt met kernwapens. Nederland broedt ook op het sturen van een nieuwe partij zware wapens naar Oekraïne, denken NAVO-bronnen. Maar net als in veel andere lidstaten raken de loodsen en magazijnen leeg.

Lees ook | NAVO-landen zoeken extra wapens voor Oekraïne

(ANP / AFP)

Rutte bezoekt militairen in Roemenië

04:00 | De Nederlandse militairen die in Roemenië zijn gelegerd, krijgen woensdag bezoek van premier Mark Rutte. Hij spreekt op de militaire basis ook met de Roemeense president Klaus Iohannis en premier Nicolae Ciuca.

Ongeveer tweehonderd Nederlandse militairen verblijven in Cincu. Er zijn ook Franse en Belgische troepen. De NAVO heeft haar aanwezigheid in het oosten van het bondgenootschap versterkt na de Russische invasie in buurland Oekraïne.

De Fransen voeren het bevel over deze NAVO-battlegroup die in totaal zo'n negenhonderd militairen telt. De regering in Parijs kondigde maandag nog aan extra pantservoertuigen en tanks naar Roemenië te sturen.

Het overleg van Rutte met president Iohannis en premier Ciuca gaat onder meer over militaire samenwerking, de oorlog in Oekraïne en energie.

Biden: Poetin heeft zich misrekend

03:00 | Volgens de Amerikaanse president Joe Biden heeft zijn Russische ambtgenoot Vladimir Poetin zich aanzienlijk misrekend over de Russische bezetting van Oekraïne. Poetin heeft zijn vooruitzichten totaal verkeerd ingeschat, aldus Biden in een interview met de Amerikaanse nieuwszender CNN.

Biden zei ook dat er plannen klaar liggen, mocht Poetin besluiten een nucleair wapen in te zetten. Maar hij denkt niet dat Poetin dat ook echt zal doen.

Biden zei verder Poetin te zien als een man die normaal gesproken rationeel handelt, maar irrationeel handelde toen hij besloot Oekraïne aan te vallen. Biden sprak met CNN na de jongste Russische aanvallen op Oekraïense burgerdoelen.


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen