Juridisch29 jun '22 05:00Aangepast op 29 jun '22 08:53

Dit waren de aanslagen in Parijs, vandaag worden de daders berecht

Auteurs: Aäron Loupatty en Julian Verbeek

Bij de terroristische aanslagen van 13 november 2015 in Parijs kwamen 130 mensen om het leven en raakte talloze mensen gewond. Vandaag, zeven jaar later, wordt er uitspraak gedaan in de zaak tegen hoofdverdachte Salah Abdeslam, en negentien anderen voor hun betrokkenheid bij deze bloedige aanslagen. Een reconstructie.

Lees ook | Aanslagpleger 'Parijs' hoort zijn straf

De aanslagen op die vrijdagavond werden opgeëist door terreurgroep IS en bestonden uit drie onderdelen: drie zelfmoordaanslagen bij een voetbalwedstrijd in het Stade de France, beschietingen en een zelfmoordaanslag op verschillende terrassen en het bloedbad in het Bataclan-theater. Alle aanslagplegers komen door eigen toedoen of dat van de politie om het leven. Behalve Salah Adbeslam, hij slaat op de vlucht en wordt 126 dagen later alsnog opgepakt.

Stade de France

De eerste ontploffing is om 21.16 in het Stade de France, waar een voetbalwedstrijd wordt gespeeld tussen Frankrijk en Duitsland. Hierbij blazen de Irakezen Ahmad al-Mohammad en Mohammed al-Mahmod zichzelf op bij de veiligheidshekken voor het stadion. Bij de eerste zelfmoordaanslag komt één voorbijganger om het leven, de tweede aanslagpleger doodt enkel zichzelf. Ruim een half uur later brengt ook een derde aanslagpleger zijn zelfmoordriem tot ontploffing, waarbij enkele mensen gewond raken maar ook hij alleen zichzelf doodt.

Meerdere aanslagen bij restaurants

De terroristische aanslagen zijn sterk gecoördineerd, later zou uit een vooraf opgenomen videoboodschap van IS blijken dat het de bedoeling was dat alle aanslagen gelijktijdig zouden plaatsvinden. Na de eerste twee zelfmoordaanslagen bij het stadion openen drie terroristen in de binnenstad met kalasjnikovs het vuur op enkele terrassen. Hierbij komen vijftien mensen om het leven en raken tien mensen gewond. In een zwarte Seat gaan de daders er vandoor en openen verderop wederom het vuur op een terras, waarbij vijf mensen worden gedood. Dit herhalen ze bij een derde restaurant, waar ze nog 21 mensen vermoorden. Brahim Abdelsam - broer van Salah - blaast zichzelf daar ook op, de andere twee terroristen gaan er vandoor en komen later om bij een politie-inval.

Bataclan

Om 21.47, een half uur na de eerste ontploffing, begint het bloedigste gedeelte van de aanslag terwijl de band Eagles of Death Metal het nummer Kiss the Devil speelt. Vanaf het podium en het balkon schieten Fouad Mohamed-Aggad, Ismaël Mostefai en Samy Amimour hun machinegeweren leeg op de ongeveer 1.500 mensen in de zaal.

De twee agenten die als eerste ter plaatse zijn weten Aminour met hun dienstwapen te raken, waarop hij zichzelf opblaast. 'Eén terrorist neergeschoten in de Bataclan. Ze hebben ook een bom doen ontploffen. We blijven vooruitgaan', zegt een van hen over hun portofoon. Hierna ontstaat een gijzelingssituatie die pas na middernacht wordt opgelost door de Franse speciale politie-eenheden. De twee overgebleven terroristen komen hierbij om het leven. Van de negentig mensen die zijn vermoord is de jongste een meisje van 17 en de oudste een man van 68.

Enige overlevende

Salah Abdeslam, de enige overlevende, zet de drie aanslagplegers af bij het Stade de France en rijdt daarna rondjes door Parijs. Hierna laat hij zijn auto achter bij het Place Albert Khan en vlucht uit Parijs, om pas na een lange klopjacht in maart 2016 te worden opgepakt in Brussel. Na zijn arrestatie in Brussel zegt hij dat hij zichzelf ook had willen opblazen bij het stadion, ware het niet dat zijn bomgordel niet afging. Hiervoor lijkt geen enkel bewijs en sindsdien heeft Abdeslam er niets meer over gezegd.

Er staan negentien personen terecht omdat zij de aanslagplegers zouden hebben geholpen, bijvoorbeeld door wapens te leveren. Zes personen worden bij verstek berecht, onder wie vijf vooraanstaande IS-leden die vermoedelijk in Syrië zijn omgekomen.

Megaproces

Tegen Abdeslam wordt een levenslange celstraf geëist waarbij hij geen kans maakt op vroegtijdige vrijlating, een straf die echter amper wordt opgelegd. Tot levenslang veroordeelden komen in het land vaak na 20 tot 25 jaar vrij. In totaal duurde de zaak ruim negen maanden. Het wordt met recht een megaproces genoemd, omdat er 330 advocaten aan de zaak werken en er 300 slachtoffers zijn gehoord. Ook de toenmalige Franse president François Hollande heeft getuigd. De advocaten en rechters hebben een flinke hoeveelheid tijd nodig gehad om zich in te lezen in de zaak, daar het dossier bijna een miljoen pagina's dik is.

Gerelateerde artikelen