Mobiliteit11 feb '22 06:30Aangepast op 11 feb '22 11:34

Gratis parkeren verdwijnt in hoog tempo

Auteur: Eric van den Berg

Het is op steeds minder plekken gratis om je auto te parkeren. De afgelopen tien jaar nam de oppervlakte van gebied waar betaald moet worden voor parkeren met meer dan een derde toe, blijkt uit gegevens die BNR heeft opgevraagd bij databedrijf Spotzi. Alles bij elkaar kent Nederland nu een gebied ter grootte van het eiland Ameland, waar je de portemonnee moet trekken om je auto neer te zetten.

Het is voor het eerst sinds 2013 dat er in Nederland een inventarisatie wordt gemaakt van het totale oppervlak van betaald parkeergebieden. In vrijwel alle gemeentes waar al gebieden waren waar moest worden betaald, zijn deze de afgelopen jaren flink uitgebreid.

Grote en middelgrote steden lopen hierbij voorop, alhoewel ook in toeristische gebieden steeds minder gratis plekjes te vinden zijn. Een voorbeeld hiervan is de Zeeuwse kust. Sinds 2013 groeide het totale oppervlak van betaald parkeerzones met 33% naar 286 vierkante kilometer.

De groei van het betaald parkeren stuit vaak op weerstand. In Assen, Delft, Amsterdam leidden uitbreidingen van betaalzones de afgelopen twee jaar tot woedende reacties.

Via het menu aan de rechterkant van de kaart, is te zien hoeveel betaald parkeergebied er sinds 2013 is bij gekomen.

Duur parkeren

Ook buiten de binnenstad is het tegenwoordig duur om te parkeren. Zoals in Amsterdam en Leiden, zegt oprichter en CEO Remco Dolman van Spotzi. 'Wat ik daarnaast ook opvallend vind is dat je in 2013 nog grotendeels gratis kon parkeren aan de Zeeuwse kust, maar dat is nu niet meer zo.' Dolman vervolgt: 'Ik kom veel in Toronto, en daar liggen de parkeertarieven op ongeveer een kwart van de parkeertarieven in Amsterdam. Je vraagt je weleens af wat hiervan de achtergrondgedachte is: geld verdienen of de parkeerdruk managen?’

Amsterdam: parkeren als verdienmodel

Eerder deze maand maakte het Centraal Bureau voor Statistiek (CBS) bekend dat gemeenten in het afgelopen jaar in totaal 1.1 miljard euro verdienden aan parkeergeld. Dat is 340 miljoen euro meer dan in 2017, toen het CBS begon met een landelijke telling.

Ondanks de groei in opbrengst en oppervlakte bleven de kosten per uur stabiel, zo blijkt uit data van de parkeerapp Parkmobile. Landelijk betalen gebruikers van de app zo’n € 1,80 per uur. Grote uitzondering is Amsterdam, daar kost parkeren de appgebruikers gemiddeld 3 euro per uur. Dat is bijna twee keer zoveel als in 2011.

Parkeren op de gracht voor meer dan 100 euro per dag

'Heel jammer. Die voeren echt beleid tegen autobezoek'. zegt Chris Hottentot over de Amsterdamse situatie. Hij is adviseur public affairs van de ANWB. Bijna een derde van de miljard euro aan heffingen die de stad jaarlijks binnenhaalt zijn parkeergelden. Een dag parkeren op de grachten kost al ruim meer dan 100 euro. 'Het is een verdienmodel geworden', vindt Hottentot.

Volgens de ANWB is betaald parkeren in het algemeen een noodzakelijk kwaad geworden. Hottentot: 'In binnensteden is het gewoon nodig. Ruimte is schaars. Maar wat je ziet is dat het daarna alleen maar wordt uitgebreid.'

Slimme oplossingen

'Automobilisten wijken uit naar gebieden net buiten betaald parkeerzones', stelt Hottentot. 'Daar ontstaat dan drukte, die vervolgens weer wordt bestreden met betaald parkeren. Slimme oplossingen werken net zo goed, zoals gebieden waar alleen voor een beperkte duur geparkeerd mag worden, of begrenzingen waardoor het moeilijk wordt om met de auto van een betaald gebied over te steken naar een gratis gebied. Maar betaald parkeren is voor gemeentes nou eenmaal interessanter.'

Toch denkt Hottentot dat een omslag in het beleid niet valt te verwachten. Het parkeergeld vloeit immers direct in het laatje van het stadsbestuur. 'Er is geen enkele prikkel voor gemeentes om dit anders aan te pakken.'

Waterbedeffect

Country manager Nederland Marius Koerselman van Parkmobile noemt het een soort waterbedeffect. ‘Bijna alle steden zijn bezig met het weren van het autoverkeer en daarnaast het verwijderen van een aantal parkeerplaatsen.’

Op basis van de cijfers vallen hem een aantal dingen op. ‘Tien jaar geleden lag het gemiddelde parkeerbedrag bij Parkmobile in Nederland rond de vijf euro, afgelopen jaar was het ongeveer drie euro. Het gemiddelde parkeerbedrag is dus gedaald.’ De parkeertijd is tegelijkertijd korter geworden, stelt hij. ‘Tien jaar geleden parkeerden mensen ongeveer twee uur, nu gemiddeld anderhalf uur. Het verhogen van die tarieven zorgt er dus wel degelijk voor dat mensen minder lang op straat parkeren. Je zou ook kunnen verwachten dat mensen van de straat naar garages worden geleid, omdat er beperkt ruimte is op straat.’

Gerelateerde artikelen