Politiek20 feb '13 23:54Aangepast op 21 feb '13 14:48

Lobbyteksten letterlijk overgenomen in EP-amandementen

Auteur: Melvin Captein

Waar nieuwsgierigheid al niet toe kan leiden: een Oostenrijkse student ontdekte per toeval dat in sommige Europese amendementen met betrekking tot gegevensberscherming letterlijk teksten van lobbyisten zijn overgenomen.

BNR's Anke Truijen sprak de 25-jarige Max Schrems over zijn opmerkelijke bevindingen. Hij kwam er bij toeval achter dat teksten van lobbyisten letterlijk worden overgenomen in amandementen van het Europees Parlement. Europese parlementsleden copy-pasten dus teksten van lobbyisten in deze wijzigingen of aanscherpingen van wetsvoorstellen. De amandementen hebben vooral betrekking op nieuwe datawetten die ingaan op gegevensberscherming.

Belangen
"Ik luister naar zoveel mogelijk partijen, maar als een Europarlementariër zegt: 'ik wil vooral de belangen van het bedrijfsleven behartigen', dan kun je ze niet tegenhouden", zegt Sophie in 't Veld, Europarlementariër van D66. "Aan de andere kant zijn er ook mensen die zeggen: 'ik luister alleen maar naar de privacy-activisten'."

"Ik vind het overigens een ontzettend leuk initiatief van die jongen in Oostenrijk. Het is democratie en het werkt. Hij maakt heel inzichtelijk wat er gebeurt en dat is een belangrijk onderdeel van het proces; parlementariërs moeten zelf besluiten of ze de rug recht houden of dat ze toegeven aan de druk."

Lobbygroepen
Jacob Kohnstamm, voorzitter van het College Bescherming Persoonsgegevens, weet wel waarom vooral Amerikaanse lobbygroepen op het terrein van gegevensbescherming bij uitstek zo actief zijn in Brussel. "Zoals zij het zelf zeggen: 'ons businessmodel in Sillicon Valley past niet op jullie grondrecht op bescherming persoonsgegevens', en dus moet de wetgeving veranderen. Ze hebben waanzinnig veel mensen en geld ingezet om de parlementariërs in Europa te belobbyen."

En niet alleen in Europa, vermoedt Kohnstamm. Als je kijkt naar de cookie-debatten in het Nederlandse parlement heb ik ook het gevoel dat het bedrijfsleven daar ongelofelijk hard bezig is om pressie uit te oefenen in ongeveer dezelfde richting. Het nieuwe geld is data. Dat is niet de oude knipperende bankbiljetten of munten, maar dat zijn de data. 'Blijf met je handen als wetgever van ons nieuwe goud af'.  Terwijl het ook uw en mijn gegevens zijn. In Europa hebben we nou eenmaal besloten dat het een grondwet is."

Amazon en eBay
Toen Schrems zijn bevindingen publiceerde werden deze opgepikt door de Duitse Wikileaks-achtige site LobbyPlag. Die boog zich vervolgens dieper over de zaak en maakte een overzicht waar er geknipt en geplakt is en welke lobbyist de aangever was. Vooral grote Amerikaanse bedrijven bleken een flinke vinger in de pap te hebben. Onder andere Amazon, eBay en de American Chamber of Commerce zagen hun teksten letterlijk terugkomen in Europese amendementen.

Machtige lobby
Juist omdat gegevensbescherming momenteel een hot topic is en er in Brussel wordt onderhandeld over nieuwe wetgeving zien lobbyisten hun kans schoon. Volgens Schrems is de lobby waarmee Amerikaanse internetbedrijven invloed proberen uit te oefenen op de Europese wetgeving ongekend groot en machtig. "Het zijn Amerikaanse praktijken die Europese parlementsleden niet gewend zijn." Een voorbeeld van een lobbytekst die een amendement haalde is dat grote internetbedrijven alleen aansprakelijk zijn onder de zwakke Engelse en Ierse privacywetten.

Dat grote commerciële bedrijven gaten proberen te slaan in wetgeving over gegevensbescherming vindt Schrems alarmerend. Hij pleit voor een minder eenzijdige lobby en meer transparantie, zodat mensen inzicht krijgen bij welke partijen de beoogde wetswijzigingen vandaan komen. Bij een meer open informatievoorziening kunnen burgers beter hun stem laten horen, aldus Schrems.

Niet ongebruikelijk
Ook Jan Philip Albrecht, Duits Europarlementariër van De Groenen en hoofdonderhandelaar op dit dossier, maakt zich zorgen over de Amerikaanse lobbydruk, vooral omdat deze zo eenzijdig is. "Op dit moment vrezen voor het grote aantal lobbyisten hier, maar ik denk ook dat dat het niet ongebruikelijk is. Het enige wat ongebruikelijk is, is dat het erg eenzijdig is. Het komt alleen van de bedrijfskant."

Albrecht pleit dan ook voor transparantie en meer betrokkenheid voor consumenten en privacyorganisaties. "Het enige wat we kunnen doen is het transparant maken." Het moet dus transparanter en burgers moeten nog meer betrokken en geïnformeerd worden om hun stem tegen deze lobbyclubs in te brengen.


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen