Politiek14 dec '21 09:14

Frans Weisglas: 'Gemiste kans, gebroken belofte'

Auteur: BNR Webredactie

Een gemiste kans, een gebroken belofte. Oud-Kamervoorzitter en VVD-coryfee Frans Weisglas is eigenlijk allerminst opgelucht dat er dan eindelijk een coalitieakkoord is. 'Met goede wil en inspanning en met normaal gedrag had het kabinet er in mei kunnen zitten.' Weisglas is evenmin te spreken over de vermeende dikte van het regeerakkoord. 'Vijftig pagina's is geen akkoord op hoofdlijnen.'

Weisglas noemt de dikte van een akkoord belangrijk: 'Als je allerlei zaken dichttimmert is het heel moeilijk om die nieuwe bestuurscultuur, meer zeggenschap voor de Tweede Kamer en dualisme tot stand te brengen omdat die vier fracties aan dat akkoord gebonden zijn. Een gemiste kans, een gebroken belofte.'

Uitvoering cruciaal

Weisglas zegt te hopen dat de fractieleden niet bang zullen zijn om hun commentaar te geven op het akkoord: 'Nu zijn zij aan de beurt als gekozen volksvertegenwoordiger.' Volgens Weisglas zal veel afhangen van de uitvoering en moet die anders wil de nieuwe bestuurscultuur er komen. 'Als men dat allemaal waar moet maken, komt het aan op de uitvoering. Men moet echt luisteren en kijken hoe de burger dat ervaart. De uitvoering moet eerlijker, eenvoudiger en doorzichtelijker.'

Niet dezelfde ploeg op het bordes

Weisglas is er dan ook geen voorstander van om dezelfde mensen terug te laten keren in het kabinet en op het bordes. 'Dezelfde ploeg op het bordes zou niet goed zijn. Er moeten veel nieuwe mensen komen.' Weisglas vindt het belangrijk dat Segers, Kaag en Hoekstra als politiek leiders in de Kamer zitting nemen zodat ze van daaruit 'hun geluid kunnen laten horen.'

'Ik raad het ze aan, hun rol van politiek leider kunnen ze beter in de Kamer vervullen in plaats van in het kabinet dat gebonden is door afspraken.'

De formatie Kabinet Rutte IV is in zicht nu de onderhandelaars van VVD, D66, CDA en de ChristenUnie gisteravond een coalitieakkoord sloten. Vandaag mogen alle Kamerleden van die partijen de tekst doornemen. Het wordt gezien als een formaliteit, maar het is wél een belangrijk proces, zegt politiek verslaggever Thomas van Groningen: 'Alle Kamerleden gaan zich aan dit akkoord binden.'

Punten en komma's

Volgens Van Groningen zijn er genoeg voorbeelden uit de parlementaire geschiedenis waar in last minute grote bezwaren door Kamerleden worden opgeworpen: 'We zagen het eerder met de inkomensafhankelijke zorgpremie waarin de laatste fase enkele VVD-Kamerleden tegen waren.' Zaken als invoering van het rekeningrijden of de mogelijke afschaffing van de hypotheekrente-aftrek zouden weleens tot discussie kunnen leiden. Laat onverlet dat Van Groningen niet denkt dat het hierop stukloopt: hoogstens 'een komma, een punt, wat bewoordingen'.

Luister terug | Opluchting na akkoord: 'Had soms iets weg van een tangverlossing'

Wat in het akkoord staat is nog onbekend, al zijn we volgens Van Groningen al veel te weten gekomen door het stuk dat ChristenUnie-leider Segers in de trein liet liggen en door de verkiezingsprogramma's erbij te pakken. De belangrijkste conclusie luidt wel dat er ongekend veel geld uitgegeven gaat worden. Geleend geld welteverstaan want de rente is (nog) historisch laag. Die gelden worden in fondsen gestopt en die gaan meerjarig uitgegeven worden aan zaken als stikstof, klimaat en woningbouw. 'Hoe we dat geld gaan uitgeven, dat moeten we de komende dagen horen.'

Luister terug | Formerende partijen bereiken akkoord

Verrassingen?

Of we nog voor verrassingen komen te staan? Van Groningen sluit niet uit. In de wandelgangen valt te horen dat er veel geld naar Defensie gaat en dat moet weer ergens anders vandaan gehaald worden. En hoe de coalitiegenoten het medisch-ethische geschil tussen D66 en de ChristenUnie over voltooid leven oplossen, is ook een grote onbekende. Over de postenverdeling, de poppetjes, is evenmin weinig bekend. Wel is bekend dat Rutte met ongeveer 30 bewindslieden in gesprek gaat. 'D66 schijnt erop gehamerd te hebben dat minimaal de helft van de bewindslieden vrouw moet zijn.'

Luister terug | Er ligt een coalitieakkoord onder de kerstboom


Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen