Politiek10 okt '22 09:27Aangepast op 10 okt '22 11:36

Enquêtecommissie gaswinning 'wordt vervelende week' voor Rutte, Wiebes, Hoekstra

Auteur: Jorn Lucas

De parlementaire enquêtecommissie die de Groningse gaswinning onderzoekt, ontvangt deze week onder meer Mark Rutte, Wopke Hoekstra en Eric Wiebes. Onder ede moeten zij vertellen over wie er wat heeft besloten en waarom. 'Dit wordt een vervelende week, met misschien vuurwerk maar vooral nederigheid en een sorry', zegt politiek verslaggever Sophie van Leeuwen.

Wiebes en Hoekstra bijten het spits af. Hoekstra wordt gehoord als minister van Financiën in Rutte-III, Wiebes omdat hij tussen 2017 en 2021 als minister van Economische Zaken over het Groningen-dossier ging. De VVD'er was niet altijd geliefd in Groningen, maar 'Wiebes is wel de man die beloofde de gaskraan dicht te draaien. Dat is nog niet gelukt, de gaskraan staat op de waakvlam', aldus politiek verslaggever Sophie van Leeuwen.

Lees ook | Topambtenaar: 'Geld ging boven publiek belang bij gaswinning'

Energiecrisis

Het is ook de vraag hoe Wiebes nu naar de gaswinning in Groningen kijkt, met de oorlog in Oekraïne en de huidige energiecrisis in het achterhoofd. Van Leeuwen: 'We zitten op het grootste gasveld van Europa, maar we mogen er niet aankomen. Staat hij nu nog achter zijn besluit om de gaskraan dicht te draaien? Maar hij was belangrijk in de tijd, hij zei dat de gaswinning gevaarlijk is en niet kan doorgaan.'

Lees ook | Wiebes wilde schadeafhandeling Groningen radicaal anders doen

Volgens Mario Miskovic, verslaggever van RTV Noord, gaat het gesprek met Wiebes vooral ook om de versterking van de huizen in Groningen na het verlagen van de gaswinning. 'De versterkingsoperatie werd een dag na het besluit om de gaskraan dicht te draaien al stopgezet. Dus de euforie onder Groningers duurde maar nog geen 24 uur.'

Tekst gaat verder onder de tweet

Één van zwaarste bevingen tot nu toe

Dit weekend werd het gevaar van die gaswinning opnieuw duidelijk toen het Groningse dorp Wirdum werd getroffen door één van de zwaarste aardbevingen ooit. 'Wat dat betreft is deze enquête heel actueel, de bevingen gaan tijdens de enquête en met de gaswinning op de waakvlam gewoon door', aldus Van Leeuwen. Staatssecretaris Vijlbrief brengt vandaag een bezoek aan het gebied en spreekt met slachtoffers.

Lees ook | Commissaris van de Koning: Alleen staatskas telde bij gaswinning

Het aantal schademeldingen na de aardbeving in Wirdum is inmiddels opgelopen naar ruim vierhonderd. De meldingen komen niet alleen uit de omgeving van Wirdum maar ook uit de stad Groningen. De beving had een kracht van drie-punt-één op de schaal van Richter.

Shell en Rutte

Later in de week volgt het verhoor van Johan Atema, sinds 2018 de baas van de NAM en donderdag volgen de meest opvallende verhoren: Shell-baas Ben van Beurden en premier Rutte. 'Hij was als manager van het kabinet er de hele tijd bij, ook toen de gaskraan verder openging na een zware aardbeving in 2012. Maar hij heeft al meerdere keren zijn excuses aangeboden, dus de vraag is wat dat nog gaat toevoegen', zegt Van Leeuwen.

Maar, Rutte is sindsdien wel de enige constante factor geweest, zegt RTV Noord-verslaggever Miskovic. 'Directeuren en ministers komen en gaan, maar Rutte was er de hele tijd bij.' En dat maakt volgens hem het verhoor van Rutte heel interessant.

Lees ook | Nieuwe gasboringen boven Schiermonnikoog aangekondigd

Volgens Van Leeuwen wordt deze laatste week van de verhoren een 'politiek vervelende week, vol falend politiek leiderschap. Ik verwacht veel nederigheid van de heren, die allemaal onder ede staan.' De commissie-Van der Lee is al sinds februari bezig met onderzoek en zal haar onderzoeksrapport vanaf volgende maand gaan schrijven. Dit duurt tot in het volgende jaar. In februari wordt verwacht dat de commissie haar onderzoeksrapport presenteert.

Een rapport van zo'n parlementaire enquête weegt zwaar: een enquête is het zwaarste onderzoeksinstrument van de Tweede Kamer. In het voorjaar zal de Tweede Kamer erover debatteren met het kabinet.

(ANP / Werry Crone)

Deel dit artikel

Gerelateerde artikelen