Wetenschap16 feb '16 20:56

Hoe je je kunt verliezen in een film

Auteur: Mark Beekhuis

Wat is dat, dat je soms helemaal kunt opgaan in een film. Minura Doicaru promoveert vandaag aan de Universiteit van Amsterdam en onderzocht hoe dat zit.

'Op gaan in het personage'. Foto: ANP
'Op gaan in het personage'. Foto: ANP

Dat kan liggen aan de ontwikkelingen in de 'story world', zoals Doicaru dat noemt. "We zitten in het verhaal. We zijn erbij samen met de personages, we voelen mee met de personages. We verliezen zelfs het bewustzijn van tijd en beginnen ons te identificeren met de personages. Het is net een reis", legt Doicaru uit.

Absorberen
Maar hoe onderzoek je zoiets nou? "Dat was nog wel riskant om te doen, want hoe meet je in welke mate je een verhaal absorbeert." Suspense is bijvoorbeeld een manier om de kijker zich te laten verliezen. Maar nieuwsgierigheid is een andere manier.

Outcome delay
En eigenlijk is het simpel: je kunt een verhaal beginnen bij het begin, of bij het eind. Begin je de film met iemand die zijn wapen trekt. En duurt het 90 minuten voor je weet of de hoofdpersoon overleeft. Dat is suspense of de spanning. En dat doe je met 'outcome delay'. Of begin je met een wit laken dat over het slachtoffer wordt getrokken, en krijg je 90 minuten de tijd om uit te puzzelen hoe het zover heeft kunnen komen. Dat gaat om nieuwsgierigheid. Doicaru probeerde het door één film op twee manieren te monteren.

Alle feiten eerst
Beide manier blijken te werken. Maar een derde manier, een nieuwsformat, werkte het best: eerst vertel je alle feiten en daarna de inkleuring. En dat verraste ook onderzoeker Doicaru. "Deze versie had niet de hoogste suspense, was je niet het meest nieuwsgierig naar de identiteit van de moordenaar, maar men was het meest benieuwd naar de personages. Het begrijpen van het personage: de motivatie. Mensen wilden het waarom begrijpen. Kijkers wilden een duidelijk idee hebben waarom mensen doen wat ze doen. Dat zegt veel over de kijker", zegt Doicaru.

James Bond
Doicaru houdt er zelf ook van om naar de film te gaan. Zelf raakt ze al snel helemaal verloren in het verhaal. Daarna gaat ze denken en kijkt ze vaak de film opnieuw. De laatste keer dat dit gebeurde in haar geval was met James Bond, geeft ze lachend toe. "Ik raakte verloren in het verhaal, ik absorbeerde het verhaal. Toen James Bond aan het vechten was bovenop een trein vlak voordat die een tunnel in reed, verstopte ik me letterlijk onder de stoel. Ik had het idee dat ik zelf m'n hoofd zou stoten in die tunnel. Dat was een extreem voorbeeld van absorptie", zegt Doicaru.

Gerelateerde artikelen