Marianne Zwagerman16 aug '16 06:31Aangepast op 16 aug '16 07:37

Doodgeboren

Auteur: Marianne Zwagerman

Innoveren betekent verder gaan dan je ooit was. En dus is het niet zeker waar je uitkomt. Terwijl het voor succesvol innoveren ook belangrijk is dat je weet waar je naartoe wilt. Een lastig dilemma.

De oplossing is geloof. Religies zijn zo gevaarlijk omdat mensen bereid zijn andere mensen de hersens in te slaan om iets wat ze nooit zeker zullen weten. Bij innoveren kan dat een goede eigenschap zijn.

Ik geloofde heilig in burgerjournalistiek. Dankzij technologie komen er nieuwe structuren, nieuwe samenwerkingsvormen, die lijken op die van voor de industriële revolutie. Nieuws door en voor de mensen zelf, zoals vroeger bij de dorpspomp. Het platform dat ik daarvoor een jaar of tien geleden opzette bij de Telegraaf werd een flop. Niet in de laatste plaats omdat het heilige geloof dat ik erin had niet door iedereen binnen het bedrijf werd gedeeld. Sanoma hield het op nu.nl langer vol, maar trok vorige week na negen jaar de stekker uit NuJij en NuFoto. Consumenten delen tegenwoordig hun nieuws op sociale media. Maar we kunnen ook wel vaststellen dat ik simpelweg het verkeerde geloof aanhing, burgers maken geen journalistiek.

Journalistiek is een vak. Dat er geen drukpers en krantenbezorgers meer nodig zijn verandert daar niets aan. Vakmanschap kost geld. Journalistiek werd altijd voor de helft gefinancierd door adverteerders. Consumenten betaalden de rest. Inmiddels komt bij nieuwsbedrijven-die-we-vroeger-kranten-noemden 80 procent van de inkomsten van lezers. Contentkassa Blendle passeerde de grens van 1 miljoen gebruikers.

Het geld van adverteerders gaat niet meer naar redacties, maar naar Google en Facebook. Ik ben helemaal voor een vrije markt, maar vind het absurd wij accepteren dat de nieuwsvoorziening verschraalt en consumenten de journalistiek volledig moeten financieren, zodat er in Amerika een paar multimiljardairs kunnen ontstaan.

De Europese Commissie gromt nu een klein beetje tegen Google over machtsmisbruik op de advertentiemarkt, maar daarmee vloeit er nog geen euro terug naar een redactie. De muziekindustrie schreeuwt veel harder, wat al tot diverse innovaties in Silicon Valley heeft geleid die miljarden opleverden voor de muziekmakers.

Overheden grijpen overal ter wereld wel in tegen de gevolgen van Airbnb, waarom dan niet voor journalistiek? Journalistiek is een pijler van de democratie, een eerste levensbehoefte, als water uit de kraan. De burgerjournalist is doodgeboren en begraven, tijd voor een reddingsplan voor de profs.

Gerelateerde artikelen