Het basisinkomen - een oprecht briljante mislukking

Briljante Mislukkingen8 sep 20208 minuten
Of luister de podcast via:

Over de aflevering

Het vraagstuk van het basisinkomen is weer actueel, nu veel mensen door de coronacrisis in de problemen komen. Het idee is dat iedere burger, met of zonder baan, recht heeft op een minimum inkomen. En het zijn niet de minsten die zich uitspreken voor een basisinkomen: onder anderen miljardairs Jeff Bezos en Marc Zuckerberg vinden het een goed idee.

Valt tegen

Ook in Nederland heeft een aantal gemeenten gekeken naar de mogelijkheid van een basisinkomen. De vraag is wat zo'n inkomen zou betekenen voor de mensen, of ze zich bijvoorbeeld vrijer zouden voelen om zich te ontplooien en dan ook makkelijker aan een baan zouden komen. En het zou een effect kunnen hebben op de geestelijke gezondheid, doordat mensen minder stress ervaren. Wat blijkt? Over het algemeen valt het tegen. Er waren geen significante resultaten te zien.

Finland

Pas geleden is er in Finland een heel groot experiment gedaan. 2000 Finnen die voorheen van een uitkering leefden, kregen twee jaar lang een toelage van 560 euro, zonder dat er sprake was van een meldings- of sollicitatieplicht. Er was minder stress, maar daar hield het mee op. Ook hier was het niet zo dat de betrokkenen zich makkelijker ontplooiden en werk vonden.

Vooral dóórgaan

Toch pleit Iske ervoor dat de experimenten doorgaan. Er is in veel landen veel tijd en moeite ingestoken. De risico's die ervoor genomen worden, ook op financieel gebied, vindt Iske verantwoord. Een ook de aanpak krijgt een dikke voldoende. Uit de verschillende pogingen zijn veel lessen te trekken, op het gebied van werkgelegenheid, mentale gezondheid en de uiteindelijke economische impact. Iske geeft als eindcijfer een 9, waarmee het basisinkomen echt - voorlopig - een Briljante Mislukking is geworden.

Luister ook | Briljante Mislukkingen | Zo laat Shinzo Abe zijn 'rijkdom' Japan achter

(BNR)