De Wereld6 dec '13 10:15

Blik op Europa l ‘Belastingontduiking toestaan? Dan uit de EU!’

Auteur: Freek Ewals

EU-landen die meewerken aan belastingontduiking moeten uit de Unie gezet kunnen worden. Daarvoor pleit de Franse europarlementariër en prominent corruptiebestrijder Eva Joly.

EU-leiders willen voor het eind van deze maand een akkoord over de inperking van het bankgeheim. Ook bij de G20 en de Oeso staat belastingontduiking hoog op de agenda, de vraag is of er ook echt wat gaat veranderen?

Europa verslaggever Anke Truijen sprak met Eva Joly.

“Ik ben blij dat er aandacht is en dat landen politieke wil tonen om het probleem van belastingontduiking aan te pakken. We moeten ons realiseren dat de geldstromen die door belastingparadijzen vloeien nog nooit zo enorm zijn geweest als vandaag de dag. Daar hebben we nog niets aan gedaan, we praten maar het probleem is niet opgelost.”

Als het aan de europarlementarier voor de Groenen Eva Joly ligt dan moet er meer gebeuren om belastingontduiking aan te pakken. De oud-onderzoeksrechter noemt het een schandaal dat EU-landen nu steggelen over het inperken van hun bankgeheim.

“De G20 moet belastingontduiking uiteindelijk aanpakken. Maar we moeten in Europa beginnen. Het is een schandaal dat we nog geen overeenstemming hebben over automatische informatie-uitwisseling tussen EU-landen.

De EU heeft voorgesteld om bankgeheimen en belastingontduiking in te perken. Maar Oostenrijk en Luxemburg liggen dwars. Ze doen alleen mee als vijf andere regionale belastingparadijzen, waaronder Zwitserland,  ook mee doen met de deal.

De internationale pijlen zijn ook gericht op Nederland. Jaarlijks stromen honderden miljarden via brievenbusfirma's door Nederland, vaak zonder dat bedrijven er belasting over betalen. Zoals hier tegenover onze BNR redactie bij het Amstelstation. Een middelgroot gebouw waar volgens een adreslijst 2500 bedrijven ingeschreven staan, waaronder brievenbusfirma’s van Marks& Spencer, BBC Worldwide en Remy Cointreau.

Onder internationale druk heeft staatssecretaris Frans Weekers een paar extra eisen gesteld voor brievenbusfirma’s:

‘Buitenlandse bedrijven moeten aan een bepaalde 'substance' voldoen om ook in de toekomst van Nederlandse belastingvoordelen te blijven profiteren: meer dan de helft van de bestuurders moet echt in Nederland gevestigd zijn, er zijn bepaalde kapitaaleisen en er moeten bepaalde 'reële activiteiten' worden ondernomen in Nederland.”

“Met kleine stapjes verandert er niets”, zegt Joly over de ‘substance’ maatregelen van Weekers, “het fiscale systeem van Nederland is schadelijk voor de hele wereld. Ik roep Nederland op om meer te doen.”

Maar volgens advocaat Bartjan Zoetmulder van Loyens en Loeff, die zich voor de Nederlandse Orde van Belastingadvocaten met internationale zaken bezig houdt,  gaat Nederland heel ver met deze eisen.  Het moet alleen niet ten koste gaan van het ons gunstige vestigingsklimaat.

“Nederland moet niet zelf een hek om zijn eigen land heen zetten. Want als je het bedrijven moeilijk maakt om zich hier te vestigen dan gaan ze simpelweg ergens anders naar toe. Er is namelijk een enorme concurrentie tussen de Europese landen en wereldwijd. Nederland zoekt het terecht in maatregelen als transparantie en de afweging aan landen om toegang te geven tot een verdrag of richtlijn.”

De Europese Commissie wil een gelijk fiscaal speelveld. Normaal gesproken bemoeit het zich niet met nationale belastingsystemen, maar doet hier wel een poging legt Zoetmulder uit.

“De vraag is of Europa landen kan verplichten om iets te belasten. Europa kan wel een land verplichten om een vrijstelling niet toe te passen, dat doen ze nu. Maar dat wordt gepresenteerd als een verplichting om iets te belasten.”

Volgens Joly is een Europese aanpak noodzaak. Het liefst zou ze verder gaan: de EU zou landen eruit moeten gooien die belastingontduiking faciliteren. Alleen  klinkt dat niet erg realistisch.

“Dat hangt er vanaf”, zegt Joly, “Het Europese publiek verliest 1000 miljard euro per jaar aan belastingontduiking en fraude, dat betekent dat democratische levens in gevaar is. Daarom denk ik dat het op een dag een optie kan zijn.”

Gerelateerde artikelen